Różnice inwentaryzacyjne powstają wtedy, gdy po spisie z natury (stan rzeczywisty) magazynu lub zapasów okazuje się, że wartości/ilości nie zgadzają się ze stanem wynikającym z ewidencji księgowej lub magazynowej (stan ewidencyjny).
Jak rozpoznać rodzaj różnicy?
- Niedobór występuje, gdy stan rzeczywisty < stan ewidencyjny. Oznacza to, że fizycznie jest mniej towaru/materiału, niż wynika z zapisów.
- Nadwyżka występuje, gdy stan rzeczywisty > stan ewidencyjny. Oznacza to, że fizycznie jest więcej składników zapasów, niż pokazuje ewidencja.
Jak obliczyć wartość różnicy?
Najpierw ustala się różnicę ilościową (np. w sztukach lub litrach), a następnie przelicza na wartość według ceny wskazanej w tabeli (zależnie od przyjętych zasad może to być cena ewidencyjna/cena zakupu — w zadaniu należy stosować to, co podano). Schemat obliczeń:
- Różnica ilościowa = stan rzeczywisty − stan ewidencyjny.
- Wartość różnicy = |różnica ilościowa| × cena jednostkowa.
- Ustalenie rodzaju: znak różnicy wskazuje, czy to niedobór (ujemna), czy nadwyżka (dodatnia).
W podanym zestawie odpowiedzi poprawna jest ta, która wskazuje niedobór soku jabłkowego o wartości 15,00 zł oraz nadwyżkę soku wiśniowego o wartości 6,40 zł, czyli zgodnie z kierunkiem rozbieżności wynikającym z danych tabelarycznych.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- Warianty z niedoborem dla obu produktów lub nadwyżką dla obu produktów wynikają zwykle z pomylenia kierunku porównania stanów albo mechanicznego przyjęcia, że każda różnica to ten sam typ.
- Wariant z nadwyżką jabłkowego i niedoborem wiśniowego to klasyczny błąd odwrócenia znaków (stan ewidencyjny minus rzeczywisty zamiast odwrotnie) lub pomylenia wierszy w tabeli.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze najpierw określ typ różnicy (niedobór/nadwyżka) na podstawie samych ilości, dopiero potem licz wartość. To ogranicza ryzyko błędu znaku.