KWALIFIKACJA BUD13 - PAŹDZIERNIK 2016

PYTANIE NR 27.
Na podstawie danych zawartych we fragmencie kosztorysu, określ, jaki jest koszt bezpośredni wykonania koparką podsiębierną 0,40 m3 wykopu z umieszczeniem urobku na odkład poza górną krawędzią wykopu w gruntach kat. III.
Ilustracja przedstawia tabelę będącą fragmentem dokumentu obliczeniowego, prawdopodobnie kosztorysu.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Koszt bezpośredni to wartość "Razem koszty bezpośrednie" (suma R+M+S) dla całej pozycji robót, a nie "cena jednostkowa". Dla pozycji Lp. 1 (wykopy koparką 0,40 m3 na odkład, kat. III) w tabeli widnieje "Razem koszty bezpośrednie: 547,01 zł".

Pełne wyjaśnienie:

W kosztorysie budowlanym ta sama pozycja robót zwykle pokazuje co najmniej dwie różne wartości, które łatwo pomylić:

  • koszt bezpośredni – całkowity koszt wykonania danego zakresu robót ujętego w obmiarze; jest to suma składowych (najczęściej robocizna, materiały, sprzęt) dla całej pozycji,
  • cena jednostkowa – koszt wykonania 1 jednostki miary (np. 1 m3), podawany w zł/jm.

Pytanie dotyczy kosztu bezpośredniego wykonania wykopu na odkład koparką podsiębierną 0,40 m3 w gruntach kat. III, więc należy odszukać w tabeli pozycję odpowiadającą opisowi "na odkład" (Lp. 1), a następnie odczytać wiersz podsumowania "Razem koszty bezpośrednie".

Dla tej pozycji wartość wprost podana w podsumowaniu wynosi 547,01 zł, dlatego taka odpowiedź jest poprawna.

Pozostałe wartości wynikają z typowych pomyłek przy czytaniu kosztorysu:

  • "22,42 zł" to wartość związana z inną informacją w tabeli (cena jednostkowa w zł/m3 dla innej pozycji), więc nie jest całkowitym kosztem pozycji Lp. 1.
  • "302,63 zł" odpowiada "Razem koszty bezpośrednie" dla pozycji Lp. 2 (roboty z transportem urobku), czyli dotyczy innego zakresu robót niż "na odkład".
  • "651 zł" nie odpowiada wierszowi "Razem koszty bezpośrednie" dla Lp. 1; bywa mylone z zapisem dziesiętnym "6,51" (cena jednostkowa) lub wynika z błędnego odczytu.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, czy pytanie wymaga wartości w (koszt całkowity), czy w zł/jm (cena jednostkowa). To najszybszy sposób, by uniknąć pomyłki.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Koszt bezpośredni to suma kosztów potrzebnych do wykonania danej pozycji robót, zwykle jako R+M+S (robocizna, materiały, sprzęt). Jest to wartość całkowita dla obmiaru z pozycji, a nie stawka za 1 m3 czy 1 m2.
Koszt bezpośredni jest kwotą za cały zakres robót z danej pozycji (dla podanego obmiaru). Cena jednostkowa to kwota za 1 jednostkę miary, np. zł/m3. W tabelach oba parametry mogą występować obok siebie, co sprzyja pomyłkom.
Najpierw wybierz właściwą pozycję (Lp.) zgodną z opisem robót, np. "wykopy… na odkład". Następnie odszukaj wiersz podsumowania z frazą "Razem koszty bezpośrednie". To ta liczba jest kosztem całkowitym pozycji, a nie wartości w wierszu "Cena jednostkowa".
Bo kosztorys ma ułatwiać zarówno rozliczenie całości robót (zł), jak i porównanie kosztu wykonania 1 jednostki (zł/jm). Cena jednostkowa pomaga ocenić opłacalność i nakłady, a koszt bezpośredni pokazuje, ile zapłacisz za wykonanie konkretnego obmiaru z pozycji.
"Na odkład" oznacza, że urobek jest odkładany obok wykopu (poza górną krawędzią), bez wywozu na odległość. "Z transportem" dotyczy sytuacji, gdy urobek jest ładowany i wywożony (np. samochodami samowyładowczymi). To różne technologie i zwykle różne pozycje kosztorysowe.
Najczęstsze pomyłki to: wybór ceny jednostkowej zamiast kosztu "Razem", odczyt wartości z niewłaściwej pozycji Lp., pomylenie "na odkład" z "z transportem" oraz błędne czytanie przecinka dziesiętnego (np. 6,51 odczytane jako 651). Pomaga kontrola jednostek: zł vs zł/jm.
Tak, w praktyce budowy operator często współpracuje przy obmiarach i rozliczeniach robót. Umiejętność czytania pozycji kosztorysowych pomaga zrozumieć zakres zadania, sposób wykonania (na odkład/transport) i oczekiwane koszty sprzętu. To także ułatwia komunikację z kierownictwem robót.
To typowy podział składowych kosztu: R to robocizna, M to materiały, a S to sprzęt (np. praca koparki). Wartość "Razem koszty bezpośrednie" jest sumą tych składowych dla danej pozycji. W zadaniach egzaminacyjnych to klucz do poprawnego odczytu.
Sprawdź dwie rzeczy: (1) czy opis pozycji pasuje do pytania (koparka 0,40 m3, "na odkład", kat. III), (2) czy wybrana liczba jest w wierszu "Razem koszty bezpośrednie" i ma jednostkę zł. Jeśli widzisz zł/m3, to jest cena jednostkowa.
Kategoria gruntu (np. III) wiąże się z trudnością urabiania i doborem technologii. Im trudniejszy grunt, tym większe nakłady pracy sprzętu i często robocizny, co podnosi koszty bezpośrednie. W kosztorysie kategoria jest częścią opisu pozycji, więc pomaga wybrać właściwy wiersz do odczytu.
info

Około 55% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Koszt bezpośredni to wartość "Razem koszty bezpośrednie" (suma R+M+S) dla całej pozycji robót, a nie "cena jednostkowa"."

Źródła:

  • Opis ilustracji (fragment kosztorysu): pozycja Lp. 1 zawiera wiersz "Razem koszty bezpośrednie: 547.01" oraz "Cena jednostkowa: 6.51" (źródło: załączona ilustracja w zadaniu; analiza modelu wizyjnego, opis zweryfikowany).

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z zakresu kosztorysowania robót budowlanych (dział: koszt bezpośredni, cena jednostkowa, obmiar)
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji BUD.13 dotyczące dokumentacji budowy i rozliczania robót
  • Przykładowe kosztorysy robót ziemnych (ćwiczenia w odczytywaniu pozycji i wierszy "Razem")

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego