W tego typu zadaniu kluczowe jest to, że "receptura" (zwykle tabela) podaje ilości składników przypadające na określoną, zadaną ilość mieszanki betonowej (np. na 1 m3 albo na inną objętość bazową). Aby obliczyć ilość piasku dla 200 dm3, trzeba wykonać przeliczenie proporcjonalne.
Krok 1: ujednolicenie jednostek. Upewnij się, w jakich jednostkach podano objętość w recepturze. Jeśli receptura jest na 1 m3, pamiętaj, że 200 dm3 = 0,2 m3. Jeśli receptura jest na inną objętość (np. 100 dm3), przelicz skalę odpowiednio do tej podstawy.
Krok 2: skala (proporcja). Z receptury odczytuje się masę piasku przypadającą na objętość bazową mieszanki. Następnie mnoży się ją przez współczynnik skali: (wymagana objętość) / (objętość bazowa). To podejście działa, ponieważ w zadaniu zakłada się liniową zależność ilości składników od objętości przygotowywanej mieszanki.
Krok 3: wybór odpowiedzi. Wynik 116 kg jest spójny z typowym przeliczeniem proporcjonalnym z receptury dla 200 dm3. Pozostałe wartości są charakterystyczne dla częstych błędów:
- 290 kg bywa skutkiem zastosowania niewłaściwego współczynnika skali (np. pomylenia objętości bazowej lub błędnego przeliczenia dm3).
- 1160 kg zwykle wynika z pomylenia 0,2 m3 z 2 m3 albo z przeskalowania o 10 razy w złą stronę.
- 2900 kg wskazuje na błąd rzędu wielkości, np. potraktowanie dm3 jak m3 lub wykonanie mnożenia zamiast dzielenia w przeliczniku.
Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu zrób szybki test sensowności. 200 dm3 to tylko 0,2 m3, więc wynik liczony "na tony" dla samego piasku najczęściej oznacza błąd jednostek albo skali.
