W tego typu zadaniach kluczowa jest proporcja prosta: jeśli normatyw surowcowy podano na 10 porcji, a mamy przygotować 25 porcji, to wszystkie ilości surowców rosną w tym samym stosunku.
Krok 1. Wyznacz przelicznik porcji
Przelicznik = 25 / 10 = 2,5. Oznacza to, że każdą pozycję z normatywu dla 10 porcji zwiększamy 2,5 razy.
Krok 2. Przelicz każdy surowiec osobno
Nie wolno przeliczać tylko jednego składnika lub mieszać jednostek. Dla poprawnej odpowiedzi końcowe zapotrzebowanie wynosi: ziemniaki 3,750 kg, czosnek 0,125 kg, olej 0,250 l. To jest dokładnie wynik zastosowania mnożnika 2,5 do normatywu na 10 porcji.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- Wariant z ziemniakami 2,100 kg nie jest spójny ze skalowaniem do 25 porcji (wartość wygląda jak wynik dla innej liczby porcji lub błędnego przelicznika).
- Warianty z czosnkiem 1,250 kg lub 1,300 kg oraz olejem 2,500 l sugerują typowy błąd przesunięcia przecinka (zwiększenie ilości o rząd wielkości), a nie prawidłowe przeliczenie proporcjonalne.
Wskazówka egzaminacyjna: po przeliczeniu sprawdź "zdrowy rozsądek" wyniku. Przy zwiększeniu liczby porcji 2,5 raza każdy składnik powinien wzrosnąć 2,5 raza, bez zmiany jednostki (kg pozostaje kg, l pozostaje l).
