Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA MEC8 - STYCZEŃ 2017



PYTANIE NR 28.
Na podstawie zamieszczonego schematu stwierdza się, że ruch powrotny tłoka siłownika A1 następuje w wyniku działania
Ilustracja przedstawia schemat pneumatyczny związany z ruchem tłoka w siłowniku A1.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Siłownik jednostronnego działania wykonuje skok roboczy pod wpływem ciśnienia, a skok powrotny realizuje element sprężysty. Gdy zasilanie zostaje odcięte lub ciśnienie spada, sprężyna w siłowniku cofa tłok do położenia wyjściowego. Dlatego przyczyną powrotu jest sprężyna.

Pełne wyjaśnienie:

Na schematach pneumatycznych i hydraulicznych sposób powrotu tłoka rozpoznaje się po budowie siłownika. Jeśli siłownik ma tylko jedno przyłącze zasilające, a po stronie przeciwnej wrysowany jest symbol sprężyny, oznacza to siłownik jednostronnego działania ze sprężyną powrotną. W takim układzie medium (np. sprężone powietrze) wykonuje wyłącznie ruch roboczy, natomiast cofnięcie tłoka następuje samoczynnie po spadku ciśnienia.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • Nadciśnienie: nadciśnienie powoduje wykonanie skoku w kierunku działania siłownika. Aby uzyskać powrót ciśnieniem, zwykle potrzebne jest zasilanie drugiej komory (siłownik dwustronnego działania) i odpowiednie sterowanie zaworem.
  • Podciśnienie: występuje w układach próżniowych, ale nie jest typowym mechanizmem cofania tłoka w standardowym siłowniku ze sprężyną; na schemacie musiałyby być elementy wytwarzające i sterujące podciśnieniem.
  • Siła ciężkości: powrót grawitacyjny zależy od orientacji siłownika i masy elementów ruchomych. Symbol sprężyny oznacza, że powrót ma działać niezależnie od położenia urządzenia, dzięki energii sprężystości.

Wskazówka egzaminacyjna: w symbolu siłownika szukaj sprężyny lub drugiego przyłącza. Sprężyna = powrót sprężyną; dwa przyłącza = powrót realizowany przez zasilanie drugiej strony.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest siłownik jednostronnego działania?
To siłownik, w którym medium robocze (np. sprężone powietrze) działa tylko w jednym kierunku ruchu tłoka. Powrót tłoka odbywa się bez zasilania drugiej komory, najczęściej dzięki sprężynie powrotnej lub innemu zewnętrznemu mechanizmowi.
Jak rozpoznać na schemacie siłownik ze sprężyną powrotną?
W symbolu siłownika widoczny jest znak sprężyny po jednej stronie cylindra oraz zwykle tylko jedno przyłącze zasilające. To wskazuje, że skok roboczy jest realizowany ciśnieniem, a skok powrotny – energią sprężyny po zaniku ciśnienia.
Dlaczego sprężyna powoduje ruch powrotny tłoka po zaniku ciśnienia?
Sprężyna magazynuje energię podczas skoku roboczego (gdy jest ściskana lub rozciągana). Po spadku ciśnienia przestaje działać siła od medium, więc sprężyna oddaje energię i cofa tłok do położenia wyjściowego.
Czy nadciśnienie może być przyczyną ruchu powrotnego tłoka?
Tak, ale tylko w innym typie układu: w siłowniku dwustronnego działania, gdy zasilisz ciśnieniem przeciwną komorę. W siłowniku ze sprężyną powrotną nadciśnienie jest typowo użyte do skoku roboczego, a powrót realizuje sprężyna.
Co oznacza podciśnienie w kontekście pneumatyki i dlaczego tu nie pasuje?
Podciśnienie (próżnia) bywa stosowane np. w chwytakach podciśnieniowych. Do cofania tłoka siłownika wymagałoby to osobnego źródła i sterowania próżnią. Gdy schemat pokazuje sprężynę w siłowniku, to ona jest typowym mechanizmem powrotu.
Kiedy siła ciężkości może powodować powrót tłoka lub elementu wykonawczego?
Grawitacja może pomagać w powrocie, gdy układ jest ustawiony pionowo i masa elementu może swobodnie opaść. To jednak zależy od orientacji i tarcia. Jeśli projekt przewiduje sprężynę, to oznacza celowy, niezależny od położenia sposób powrotu.
Jakie są zalety siłownika ze sprężyną powrotną w prostych maszynach?
Najczęściej: prostsze sterowanie (jedno zasilanie), mniejsza liczba przewodów i zaworów oraz przewidywalny powrót po zaniku zasilania. To bywa ważne w prostych mechanizmach, gdzie po odcięciu powietrza element ma wrócić do pozycji bezpiecznej.
Jakie są ograniczenia siłownika jednostronnego działania ze sprężyną?
Sprężyna zmniejsza dostępną siłę w jednym z kierunków i ogranicza skok (konstrukcyjnie). Powrót może być wolniejszy przy dużych oporach ruchu. W aplikacjach wymagających dużych sił w obu kierunkach częściej stosuje się siłowniki dwustronnego działania.
Jakie elementy na schemacie wskazują, że powrót jest realizowany ciśnieniem?
Najczęściej widać dwa przyłącza do dwóch komór siłownika oraz zawór rozdzielający, który kieruje medium raz na jedną, raz na drugą stronę tłoka. Brak sprężyny w symbolu i obecność dwóch linii zasilania sugerują powrót ciśnieniowy.
Jak przygotować się do takich pytań na egzaminie MEC.6?
Ćwicz rozpoznawanie symboli: siłownik jednostronny/dwustronny, sprężyna, zawory i przyłącza. Rozwiązuj zadania "co powoduje ruch powrotny" na różnych schematach. Pomaga zasada: sprężyna w symbolu zwykle oznacza powrót sprężyną po zaniku ciśnienia.
info

Statystycznie 53% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że siłownik jednostronnego działania wykonuje skok roboczy pod wpływem ciśnienia, a skok powrotny realizuje element sprężysty.

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Si%C5%82ownik_pneumatyczny (dostęp: 2026-02-18)
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Pneumatyka (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Podręczniki/zeszyty ćwiczeń z podstaw pneumatyki i hydrauliki siłowej
  • Tablice i legendy symboli schematów pneumatycznych/hydraulicznych stosowane w dydaktyce
  • Materiały ćwiczeniowe z czytania schematów (zadania typu: rozpoznaj element i funkcję)
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego