KWALIFIKACJA MEC3 + MEC5 + MEC8 + MEC9 - STYCZEŃ 2012

PYTANIE NR 25.
Na rysunku przedstawiono przenośnik
Ilustracja przedstawia przenośnik wałkowy grawitacyjny, który jest urządzeniem używanym do transportu materiałów w przemyśle.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przenośnik wałkowy grawitacyjny rozpoznaje się po szeregu rolek (wałków), po których ładunek przemieszcza się bez napędu – zwykle dzięki niewielkiemu spadkowi lub sile pchania. Brak charakterystycznych elementów napędu (np. łańcucha/pasa i motoreduktora) odróżnia go od przenośnika wałkowego napędzanego.

Pełne wyjaśnienie:

Przenośnik wałkowy grawitacyjny (rolkowy) służy do transportu jednostek ładunkowych (np. pojemników, kartonów) po rzędzie rolek. Kluczową cechą jest to, że rolki nie wymuszają ruchu – ładunek przesuwa się dzięki grawitacji (przy odpowiednim spadku) albo dzięki ręcznemu przemieszczeniu.

W praktyce na rysunkach/zdjęciach takie rozwiązanie rozpoznaje się po:

  • regularnie rozmieszczonych rolkach w ramie przenośnika,
  • braku widocznych elementów przeniesienia napędu (brak łańcucha, pasa, kół zębatych, bębnów napędowych),
  • częstym zastosowaniu jako odcinki grawitacyjne w magazynach i na liniach kompletacyjnych.

Odpowiedź "zabierakowy" jest nieprawidłowa, bo przenośniki zabierakowe mają elementy chwytające/ciągnące (zabieraki) połączone z cięgnem (np. łańcuchem), a nie wolno obracające się rolki jako zasadniczą powierzchnię podparcia.

Odpowiedź "wałkowy napędzany" jest nieprawidłowa, ponieważ w wersji napędzanej musi występować układ napędowy i element przeniesienia napędu na rolki (np. łańcuch/pas lub rolki napędowe). Brak takich cech wskazuje na wariant grawitacyjny.

Odpowiedź "śrubowy" również nie pasuje: przenośnik śrubowy ma wewnątrz koryta lub rury obracający się ślimak (śrubę), typowy raczej do materiałów sypkich. Na rysunku przenośnika wałkowego zamiast ślimaka widoczne są rolki podpierające transportowany ładunek.

Na egzaminie warto pamiętać prostą zasadę: rolki + brak napędu = najczęściej przenośnik wałkowy grawitacyjny; rolki + napęd = wałkowy napędzany; ślimak w korycie = śrubowy; zabieraki na cięgnie = zabierakowy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To przenośnik rolkowy, w którym ładunek przemieszcza się po rolkach bez wymuszonego napędu. Ruch zwykle wynika ze spadku (grawitacji) lub ręcznego popchnięcia, dlatego takie odcinki często stosuje się w magazynach i na stanowiskach kompletacji.
Szukaj elementów napędu. W napędzanym typowo widać układ przeniesienia napędu (np. łańcuch, pas, koła, motoreduktor) albo rolki napędowe. W grawitacyjnym widoczny jest głównie rząd rolek w ramie, bez mechanizmów napędowych.
Bo wykorzystuje siły działające naturalnie: grawitację (przy odpowiednim spadku) oraz bezwładność ładunku. Dzięki temu jest prostszy, tańszy i mniej awaryjny, ale wymaga właściwego doboru spadku i ograniczania prędkości, by transport był bezpieczny.
Najlepiej sprawdzają się ładunki o sztywnym dnie i odpowiedniej powierzchni podparcia, np. kartony, skrzynki, pojemniki, palety na rolkach o właściwym rozstawie. Problemy pojawiają się przy miękkich opakowaniach lub bardzo nierównym spodzie.
Oznacza, że powierzchnię transportową tworzą wałki/rolki ułożone poprzecznie w ramie. Ładunek toczy się po rolkach, a nie przesuwa po taśmie czy ślizgu. To ważna cecha identyfikacyjna na rysunku technicznym i w dokumentacji urządzenia.
Przenośnik śrubowy stosuje się głównie do materiałów sypkich (np. ziarno, proszki, wióry), które można przesuwać obracającym się ślimakiem w korycie lub rurze. Wałkowy jest typowy dla ładunków jednostkowych o sztywnym spodzie, a nie dla sypkich.
Przenośnik zabierakowy wykorzystuje elementy ciągnące (np. łańcuch) i zabieraki, które "popychają" lub "ciągną" ładunek. W wałkowym główną rolę pełnią rolki podpierające ładunek. Na rysunku zabierakowy ma charakterystyczne cięgno i zabieraki, a nie rząd swobodnych rolek.
Najczęstsze błędy to ignorowanie napędu (zakładanie, że "każdy przenośnik ma silnik"), mylenie rolek z elementami ślimaka oraz skupienie się na jednym detalu bez analizy całości. Warto zawsze sprawdzić: rodzaj elementu transportującego, obecność napędu i typ ładunku.
Nie zawsze. Spadek ułatwia samoczynne przemieszczanie, ale grawitacyjny odcinek może też pracować jako odcinek "przetaczany" ręcznie (popychany). Na egzaminie kluczowe jest to, że nie ma wymuszonego napędu rolek, niezależnie od tego, czy spadek jest duży.
Ćwicz rozpoznawanie typów przenośników na zdjęciach i schematach: wałkowy (grawitacyjny/napędzany), śrubowy, taśmowy, łańcuchowy, zabierakowy. Ucz się cech rozstrzygających: element transportowy, obecność napędu i typowe zastosowanie w transporcie wewnętrznym.
info

Statystycznie 65% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Przenośnik wałkowy grawitacyjny rozpoznaje się po szeregu rolek (wałków), po których ładunek przemieszcza się bez napędu – zwykle dzięki niewielkiemu spadkowi lub sile pchania."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Przenośnik wałkowy" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Przeno%C5%9Bnik_wa%C5%82kowy (dostęp: 2026-02-28)
  • Wikipedia (PL): "Przenośnik śrubowy" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Przeno%C5%9Bnik_%C5%9Brubowy (dostęp: 2026-02-28)
  • Interroll: opis przenośników rolkowych (sekcje o grawitacyjnych i napędzanych) – https://www.interroll.com/products/ (dostęp: 2026-02-28)

Materiały:

  • Katalogi i karty techniczne producentów przenośników rolkowych (grawitacyjnych i napędzanych)
  • Podręczniki z zakresu transportu wewnętrznego i urządzeń transportu bliskiego (rozdziały o przenośnikach)
  • Materiały dydaktyczne z rysunku technicznego maszynowego – rozpoznawanie zespołów i podzespołów na schematach

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego