Bramka EXOR (często nazywana alternatywą wykluczającą) jest układem logicznym, którego wyjście przyjmuje stan wysoki tylko wtedy, gdy dokładnie jedno z dwóch wejść jest w stanie wysokim. Innymi słowy: wyjście ma wartość "1", gdy wejścia są różne (0/1 albo 1/0), a wartość "0", gdy wejścia są takie same (0/0 oraz 1/1).
W praktyce rozpoznanie EXOR wykonuje się najpewniej przez analizę tabeli prawdy:
- jeśli dla 0/0 wynik jest 0, a dla 1/1 też jest 0,
- oraz jednocześnie dla 0/1 i 1/0 wynik jest 1,
- to zachowanie odpowiada właśnie alternatywie wykluczającej.
Odpowiedź "NAND" jest błędna, bo NAND daje "0" tylko dla 1/1, a dla pozostałych kombinacji daje "1" (czyli ma negację AND). Odpowiedź "NOR" jest błędna, bo NOR daje "1" tylko dla 0/0, a dla pozostałych kombinacji daje "0" (negacja OR). Odpowiedź "AND" jest błędna, bo AND daje "1" wyłącznie dla 1/1, a dla pozostałych kombinacji daje "0".
W kontekście awioniki taka umiejętność przydaje się przy analizie bloków logiki kombinacyjnej, interpretacji schematów oraz przy diagnostyce sygnałów binarnych (zgodność zależności wejście-wyjście z oczekiwaną funkcją logiczną).