KWALIFIKACJA GIW3 - STYCZEŃ 2022

PYTANIE NR 21.
Na rysunku przedstawiono technologię urabiania calizny w kopalni surowców skalnych przy użyciu
Ilustracja przedstawia technologię urabiania calizny w kopalni surowców skalnych przy użyciu piły linowej.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Piła linowa służy do przecinania calizny (często w technologii cięcia liną z segmentami diamentowymi), co na rysunkach zwykle rozpoznaje się po linie prowadzonej na kołach i strefie cięcia.
Pozostałe urządzenia działają inaczej: hydromonitor urabia strumieniem wody, palnik termiczny wykorzystuje energię cieplną, a wrębiarka łańcuchowa ma narzędzie łańcuchowe.

Pełne wyjaśnienie:

W kopalniach surowców skalnych (np. kamienia budowlanego) dobór technologii urabiania zależy od tego, czy celem jest uzyskanie bloków i kontrolowane oddzielenie calizny, czy raczej intensywne rozluźnienie/rozkruszenie materiału. Piła linowa jest rozwiązaniem typowym dla prac, w których kluczowe jest precyzyjne cięcie skały. Na schematach i rysunkach technologicznych zwykle kojarzy się ją z zamkniętą pętlą liny (często diamentowej), prowadzoną po kołach/rolkach oraz strefą szczeliny cięcia.

Odpowiedź "piły linowej" jest właściwa, gdy na rysunku widać proces cięcia realizowany elementem linowym, a nie narzędziem łańcuchowym czy strumieniem wody. Taka technologia bywa stosowana m.in. po to, aby ograniczyć spękania i niekontrolowane uszkodzenia oraz uzyskać równą powierzchnię oddzielenia calizny.

Pozostałe odpowiedzi opisują inne zasady urabiania:

  • "hydromonitora" nie wybiera się, gdy rysunek nie pokazuje urabiania strugą wody pod wysokim ciśnieniem. Hydromonitor kojarzy się z dyszą i silnym strumieniem wody, a nie z prowadzeniem liny po kołach.
  • "palnika termicznego" dotyczy urabiania/cięcia termicznego (energia cieplna), co na rysunkach zwykle wiąże się z palnikiem, płomieniem/źródłem ciepła oraz strefą oddziaływania temperatury. Jeśli widać element linowy i koła prowadzące, nie jest to typowy obraz tej metody.
  • "wrębiarki łańcuchowej" odnosi się do maszyny z narzędziem łańcuchowym (podobnie jak w pile łańcuchowej, lecz w wersji przemysłowej). Rozpoznaje się ją po belce/ramieniu z łańcuchem tnącym, a nie po linie w pętli.

Wskazówka egzaminacyjna: zanim wybierzesz odpowiedź, nazwij w myślach narzędzie robocze widoczne na rysunku (lina, łańcuch, dysza wodna, palnik). Dopiero potem dopasuj technologię urabiania.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Calizna to nienaruszona, zwarta część złoża lub górotworu, która nie została jeszcze urabiana. W praktyce oznacza "lity" materiał przed odspojeniem. W pytaniach egzaminacyjnych ważne jest rozróżnienie: calizna wymaga urabiania/odspojenia, a urobek jest już oddzielony i przemieszczany.
Piła linowa realizuje cięcie poprzez ruch liny (często z segmentami diamentowymi) prowadzonej po kołach i rolkach. Lina pracuje w szczelinie cięcia, stopniowo przecinając skałę. Rozwiązanie jest stosowane tam, gdzie liczy się precyzja i ograniczenie spękań, np. przy pozyskiwaniu bloków kamienia.
Ponieważ umożliwia kontrolowane oddzielenie calizny i uzyskanie równych płaszczyzn cięcia. W wielu zastosowaniach (np. kamień blokowy) ważne jest ograniczenie uszkodzeń, spękań i strat materiału. Cięcie liną pozwala osiągnąć lepszą jakość brył niż metody o charakterze silnie rozkruszającym.
Hydromonitor rozpoznaje się po dyszy i silnym strumieniu wody kierowanym na caliznę, często z instalacją wodną. Piła linowa będzie kojarzyć się z pętlą liny oraz kołami/rolkami prowadzącymi i strefą szczeliny cięcia. Klucz to identyfikacja narzędzia roboczego: woda vs lina tnąca.
Ma sens, gdy materiał łatwo ulega rozmywaniu i można go urabiać strugą wody oraz transportować w postaci mieszaniny (np. w pewnych utworach luźnych lub silnie rozluźnionych). Dla twardych skał blokowych metoda zwykle nie będzie typowym wyborem, bo nie zapewnia precyzyjnego, liniowego cięcia.
Urabianie termiczne wiąże się z oddziaływaniem wysokiej temperatury na skałę lub materiał, dlatego na rysunku szuka się elementu palnika oraz strefy nagrzewania. To inny "sygnał" niż lina lub łańcuch. Jeśli schemat pokazuje narzędzie linowe na kołach, to nie jest typowy obraz urabiania termicznego.
Wrębiarka łańcuchowa to maszyna urabiająca, w której narzędziem roboczym jest łańcuch tnący poruszający się po prowadnicy/ramieniu. Służy do wykonywania wrębów i nacięć oraz do mechanicznego urabiania w określonych warunkach. Na rysunkach często widać belkę z łańcuchem, a nie pętlę liny.
Najczęstsze błędy to: wybór na podstawie jednego szczegółu (np. "wąż = hydromonitor") bez analizy całego układu, mylenie liny z łańcuchem, oraz ignorowanie celu procesu (precyzyjne cięcie vs rozkruszanie). Pomaga pytanie kontrolne: "jakie narzędzie faktycznie odspaja skałę?"
Najpierw nazwij elementy: źródło energii, narzędzie robocze, kierunek ruchu, sposób kontaktu ze skałą. Potem dopasuj do znanych metod (mechaniczna, hydrauliczna, termiczna, cięcie). Unikaj zgadywania po nazwie odpowiedzi. W zadaniach obrazkowych liczy się identyfikacja cech rozpoznawczych.
W praktyce bardzo często spotyka się rozwiązania z liną diamentową, ale na poziomie egzaminu zawodowego kluczowe jest rozpoznanie samej zasady: cięcie realizowane liną pracującą w szczelinie cięcia. Jeśli na rysunku widać układ prowadzenia liny, jest to wskazówka do wyboru tej technologii.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 34% zdających egzamin. bardzo trudne

Według specjalistów z branży: "Piła linowa służy do przecinania calizny (często w technologii cięcia liną z segmentami diamentowymi), co na rysunkach zwykle rozpoznaje się po linie prowadzonej na kołach i strefie cięcia."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z zakresu górnictwa odkrywkowego oraz urabiania skał (działy: technologie urabiania, maszyny urabiające)
  • Materiały dydaktyczne szkół branżowych/techników dotyczące eksploatacji surowców skalnych (ćwiczenia z rozpoznawania maszyn)
  • Instrukcje producentów i opisy technologii pił linowych, wrębiarek oraz urządzeń do urabiania hydraulicznego (do nauki cech rozpoznawczych)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego