KWALIFIKACJA GIW3 - STYCZEŃ 2014

PYTANIE NR 3.
Jaką czynność eksploatacyjną przedstawiono na rysunku?
Ilustracja przedstawia proces cięcia bloków skalnych za pomocą piły linowej, co jest związane z kwalifikacją zawodową
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
"Cięcie bloków skalnych piłą linową" polega na oddzielaniu bloku przez pracę napiętej liny tnącej (zwykle diamentowej) prowadzonej w szczelinie cięcia. Na rysunku typowo rozpoznaje się linę oraz układ prowadzenia/naciągu. "Odciąganie" dotyczy przemieszczenia bloku, "palnik wrębowy" ma inny osprzęt, a "obmiary" nie odspajają skały.

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie sprawdza umiejętność rozpoznania czynności eksploatacyjnej na podstawie obrazu. Poprawna odpowiedź: "Cięcie bloków skalnych piłą linową".

Dlaczego to jest poprawne?
Cięcie piłą linową (często z liną diamentową) służy do oddzielenia bloku od calizny przez wykonanie precyzyjnej szczeliny cięcia. Charakterystyczne jest występowanie elementu tnącego w postaci liny/cięgna oraz układu jej prowadzenia i naciągu. Taka technologia jest typowa dla eksploatacji blokowej surowców skalnych, gdzie liczy się jakość powierzchni cięcia i ograniczenie uszkodzeń materiału.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "Odciąganie bloków skalnych" dotyczy etapu przemieszczania już oddzielonego bloku (np. z użyciem lin, wyciągarek, spycharek lub urządzeń dźwignicowych). Nie jest to czynność, która tworzy płaszczyznę podziału w skale; to operacja transportowo-manipulacyjna.
  • "Odcinanie ławy skalnej palnikiem wrębowym" odnosi się do innej technologii urabiania/odspajania, w której rozpoznawcze byłyby elementy palnika i sposób wykonywania wrębu. Zasada działania oraz osprzęt różnią się od cięcia liną.
  • "Wykonywanie obmiarów ściany eksploatacyjnej" to czynność pomiarowa (kontrolna), potrzebna do dokumentowania postępu robót i rozliczeń, ale nie prowadzi bezpośrednio do oddzielenia bloku od złoża.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw ustal, czy na rysunku widoczny jest element tnący/urabiający (np. lina, tarcza, łańcuch), czy raczej osprzęt do przemieszczania (haki, zawiesia, liny holownicze) albo narzędzia pomiarowe. To szybko eliminuje odpowiedzi z innych etapów procesu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Piła linowa to urządzenie tnące wykorzystujące poruszającą się, napiętą linę (często diamentową) do wykonywania szczeliny cięcia w skale. Stosuje się ją m.in. do precyzyjnego oddzielania bloków, gdy ważna jest jakość powierzchni i ograniczenie spękań materiału.
Najczęściej widać linę/cięgno prowadzone przez szczelinę cięcia oraz elementy jej prowadzenia i naciągu. Kontekst wskazuje na tworzenie płaszczyzny podziału bloku, a nie na jego przemieszczanie. Szukaj elementu tnącego, nie zawiesi transportowych.
Cięcie powoduje fizyczne oddzielenie bloku od calizny (powstaje płaszczyzna cięcia). Odciąganie to etap po oddzieleniu, gdy blok jest już wolny i jest przemieszczany lub ustawiany do załadunku. To różne cele i zwykle inny osprzęt na stanowisku pracy.
Gdy potrzebujesz wysokiej jakości powierzchni cięcia, ograniczenia wstrząsów i spękań oraz precyzyjnego kształtu bloku. To częsty wybór w eksploatacji blokowej skał, gdzie liczy się wartość handlowa materiału i minimalizacja strat.
Palnik wrębowy wykonuje wrąb i działa w innej technologii odspajania; jego rozpoznanie wiąże się z widocznym osprzętem "palnika" i charakterem wykonywanego wrębu. Piła linowa wykorzystuje linę tnącą prowadzoną w szczelinie, zwykle w układzie z napędem i naciągiem.
To czynność wspierająca eksploatację (pomiarowo-dokumentacyjna), ale nie jest urabianiem ani oddzielaniem skały. Obmiary służą m.in. do kontroli postępu robót i rozliczeń. W pytaniach obrazkowych odróżnisz je po obecności przyrządów pomiarowych i braku narzędzia tnącego.
Kluczowe są: właściwe osłony i strefy niebezpieczne, kontrola naprężenia i stanu liny, bezpieczne prowadzenie liny oraz zakaz przebywania w płaszczyźnie możliwego zerwania. Ważna jest też komunikacja w zespole i procedury zatrzymania awaryjnego.
Najczęstsze jest wybieranie odpowiedzi na podstawie jednego skojarzenia (np. "lina = odciąganie"), bez analizy celu operacji. Drugi błąd to mylenie etapów procesu: urabiania, transportu i pomiarów. Pomaga metoda: najpierw ustal, czy obraz pokazuje cięcie, ruch bloku czy pomiar.
Ława skalna to warstwa/partia skały urabiana w określonej wysokości i zakresie w wyrobisku odkrywkowym. Pojęcie wiąże się z organizacją robót (wysokość ściany, front robót) oraz doborem technologii odspajania i załadunku. Nie jest to synonim "bloku" gotowego do transportu.
Ucz się "po cechach rozpoznawczych": jakie narzędzie zostawia jaki ślad i jaki ma osprzęt. Zrób listę: cięcie (lina/tarcza/łańcuch), odciąganie (zawiesia/liny holownicze), pomiary (łaty/taśmy/urządzenia pomiarowe). Ćwicz na zdjęciach z zajęć praktycznych.
info

Około 51% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: ""Cięcie bloków skalnych piłą linową" polega na oddzielaniu bloku przez pracę napiętej liny tnącej (zwykle diamentowej) prowadzonej w szczelinie cięcia."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne szkoły/CKZ dotyczące technologii urabiania i przeróbki w kopalniach odkrywkowych surowców skalnych
  • Instrukcje stanowiskowe i DTR stosowanych w zakładzie urządzeń do cięcia liną (jeśli dostępne na zajęciach praktycznych)
  • Podręczniki i skrypty z górnictwa odkrywkowego obejmujące metody urabiania i odspajania skał oraz eksploatację blokową

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego