KWALIFIKACJA GIW3 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 9.
W górnictwie odkrywkowym do robót udostępniających złoże zalicza się
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Roboty udostępniające mają na celu stworzenie dostępu do dotąd nieeksploatowanej części złoża i przygotowanie nowego frontu robót. Dlatego poprawne jest "czołowe wcięcie w caliznę niższego poziomu eksploatacyjnego". Pozostałe propozycje dotyczą rekultywacji lub prac przedgórniczych (granice, rozbiórki), a nie udostępnienia złoża.

Pełne wyjaśnienie:

W górnictwie odkrywkowym wyróżnia się m.in. roboty udostępniające, których istotą jest zapewnienie dostępu do złoża na nowym obszarze lub na kolejnym (niższym) poziomie. Nie chodzi więc o dowolne "przygotowanie terenu", ale o takie działania, które realnie umożliwiają rozpoczęcie lub kontynuację eksploatacji poprzez utworzenie nowego frontu robót.

Odpowiedź "czołowe wcięcie w caliznę niższego poziomu eksploatacyjnego" spełnia tę definicję: jest to pionierskie wejście w caliznę, czyli nienaruszony masyw skalny, w celu utworzenia pierwszego frontu na niższym poziomie. W praktyce, gdy eksploatacja postępuje etapami (poziomami), takie wcięcie inicjuje pracę na nowej wysokości i umożliwia dalsze urabianie/wybieranie kopaliny.

Pozostałe odpowiedzi nie są robotami udostępniającymi, bo nie tworzą dostępu do nowej części złoża:

  • "łagodzenie kąta generalnego zboczy wyrobiska poeksploatacyjnego" to typowe działanie rekultywacyjne lub zabezpieczające po zakończeniu wydobycia (etap "po eksploatacji"), a nie udostępnienie.
  • "wytyczenie granic eksploatacji w terenie nieprzekształconym robotami górniczymi" jest czynnością przygotowawczą/organizacyjną (geodezyjną) i samo w sobie nie wytwarza frontu ani dostępu do złoża.
  • "wyburzenie infrastruktury budowlanej zalegającej na obszarze planowanej eksploatacji" to prace rozbiórkowe (przedgórnicze). Mogą poprzedzać eksploatację, ale nie stanowią robót udostępniających w rozumieniu technicznej klasyfikacji robót górniczych.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się słowo "udostępniające", szukaj odpowiedzi, która jednoznacznie oznacza utworzenie dostępu do złoża (np. wejście w caliznę, rozpoczęcie nowego poziomu, wykonanie elementów umożliwiających prowadzenie robót na nowym odcinku).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Roboty udostępniające to prace, których celem jest stworzenie dostępu do złoża lub do nowej jego części (np. nowego poziomu). W praktyce przygotowują warunki do rozpoczęcia/rozszerzenia eksploatacji przez utworzenie frontu robót, a nie przez rekultywację czy czynności administracyjne.
Bo jest to pierwsze wejście w nienaruszony masyw (caliznę) na nowym, niższym poziomie i tworzy nowy front robót. Taka czynność bezpośrednio umożliwia dalszą eksploatację na kolejnym etapie, czyli realnie "udostępnia" nową część złoża.
Calizna to nienaruszony robotami górniczymi masyw skalny. W pytaniach egzaminacyjnych to słowo często sygnalizuje prace pionierskie (pierwsze wejście w skałę), które mogą mieć charakter udostępniający, bo otwierają drogę do eksploatacji.
Roboty udostępniające tworzą warunki i dostęp do złoża (np. rozpoczęcie nowego poziomu/frontu), a roboty eksploatacyjne dotyczą bieżącego wydobycia kopaliny. Jeśli czynność nie zwiększa dostępu do nowej części złoża, zwykle nie jest udostępnieniem.
Zwykle nie. Wytyczenie granic to czynność przygotowawcza/organizacyjna (często geodezyjna), która porządkuje prace w terenie, ale nie tworzy frontu ani nie zapewnia fizycznego dostępu do nowej części złoża. Na egzaminie traktuj to jako "prace przedgórnicze".
Bo to działanie wykonywane po zakończeniu eksploatacji albo w ramach zabezpieczenia i rekultywacji. Jego celem jest poprawa stateczności i dostosowanie terenu do dalszego użytkowania, a nie otwarcie nowego poziomu złoża ani utworzenie frontu wydobywczego.
Najczęściej jest to praca przedgórnicza (porządkowanie terenu, usuwanie przeszkód infrastrukturalnych). Może być konieczna przed rozpoczęciem robót, ale sama rozbiórka nie oznacza jeszcze udostępnienia złoża, bo nie tworzy wyrobiska ani frontu robót w caliźnie.
Najczęściej mylone są: rekultywacja (np. łagodzenie skarp), czynności organizacyjne (np. wytyczenia w terenie) oraz prace rozbiórkowe. Kluczowy test: czy dana czynność tworzy dostęp do nowej części złoża?
Wykonuje się je wtedy, gdy kopalnia odkrywkowa przechodzi do eksploatacji na kolejny, niższy poziom lub gdy trzeba otworzyć nowy odcinek złoża. To moment "pionierski": trzeba rozpocząć pracę w nienaruszonym masywie, aby utworzyć nowy front.
Ucz się przez porównanie trzech grup: udostępniające (dostęp/front), eksploatacyjne (wydobycie) i pomocnicze (zaplecze, odwodnienie, drogi). Rób notatki "cel → przykład". Na teście zawsze sprawdzaj, czy odpowiedź faktycznie zwiększa dostęp do złoża.
info

Statystycznie 52% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Roboty udostępniające mają na celu stworzenie dostępu do dotąd nieeksploatowanej części złoża i przygotowanie nowego frontu robót."

Źródła:

  • Ustawa Prawo geologiczne i górnicze, Dz.U. 2020 poz. 1064

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z podstaw górnictwa odkrywkowego (działy: klasyfikacja robót, urabianie i postęp robót poziomami)
  • Materiały szkolne/branżowe dotyczące terminologii: calizna, front robót, poziom eksploatacyjny
  • Ustawa Prawo geologiczne i górnicze (dla ogólnego kontekstu pojęć i obowiązków w działalności górniczej)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego