KWALIFIKACJA HGT2 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 9.
Najdłuższym elementem w części grzbietowej tuszy wieprzowej, odpowiadającym mięśniowi m. longissimus dorsi, jest
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Schab to element grzbietowy związany z przebiegiem mięśnia m. longissimus dorsi, który ciągnie się wzdłuż kręgosłupa na długim odcinku. Karkówka obejmuje tylko przednią część grzbietu, biodrówka jest krótszym mięśniem wewnętrznym, a szynka pochodzi z kończyny tylnej.

Pełne wyjaśnienie:

W części grzbietowej tuszy wieprzowej kluczowe jest rozpoznanie elementów po położeniu względem kręgosłupa i po tym, z jakim mięśniem są związane. Najdłuższy przebieg wzdłuż grzbietu ma mięsień m. longissimus dorsi, dlatego elementem odpowiadającym temu mięśniowi jest schab. W praktyce kucharskiej schab jest kojarzony z porcjami na kotlety, pieczenie i dania, w których liczy się równy, długi mięsień.

Odpowiedź 'karkówka.' jest niepoprawna, ponieważ karkówka obejmuje przednią część grzbietu (okolice szyi i łopatki). Choć leży "na górze" tuszy, nie jest najdłuższym elementem grzbietowym, bo jej zakres anatomiczny jest ograniczony do odcinka karkowego.

Odpowiedź 'biodrówka.' jest niepoprawna, bo biodrówka (często kojarzona z polędwicą) to wewnętrzny mięsień biegnący wzdłuż kręgosłupa od strony brzusznej. Jest ceniona kulinarnie za delikatność i szybkie smażenie, ale jest krótsza niż schab.

Odpowiedź 'szynka.' jest niepoprawna z powodu błędu lokalizacji: szynka pochodzi z nogi tylnej (kończyny), a nie z części grzbietowej. To częsta pomyłka, gdy uczeń kieruje się wielkością elementu zamiast jego położeniem.

Wskazówka egzaminacyjna: przy pytaniach o elementy tuszy najpierw ustal, czy chodzi o grzbiet, łopatkę czy kończynę. Dopiero potem dobieraj nazwę kulinarną; to ogranicza mylenie schabu z biodrówką i wyklucza szynkę przy pytaniach o grzbiet.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Schab to element mięsa z części grzbietowej wieprzowiny, kojarzony z długim mięśniem biegnącym wzdłuż kręgosłupa. W kuchni wykorzystuje się go m.in. na kotlety, pieczenie i plastry do smażenia, bo ma dość równą strukturę i niewiele tkanki łącznej.
m. longissimus dorsi to główny, długi mięsień grzbietu. Gdy pytanie odwołuje się do niego, chodzi o element biegnący długo wzdłuż kręgosłupa. To praktyczne kryterium, bo pomaga odróżnić schab od krótszych elementów, np. karkówki (przód) czy biodrówki (mięsień wewnętrzny).
Karkówka leży w przedniej części grzbietu (okolice szyi i łopatki) i zwykle ma więcej przerostów tłuszczu oraz bardziej "marmurkową" strukturę. Schab jest bardziej równy i ciągnie się na dłuższym odcinku grzbietu. Na egzaminie kluczowe jest położenie: przód grzbietu vs długi odcinek wzdłuż kręgosłupa.
Biodrówka (często kojarzona z polędwicą) to delikatny, wewnętrzny mięsień biegnący wzdłuż kręgosłupa od strony brzusznej. Bywa mylona ze schabem, bo oba elementy są cenione i "grzbietowe", ale biodrówka jest wyraźnie krótsza i bardziej delikatna, a schab jest dłuższym elementem zewnętrznym.
Szynka pochodzi z kończyny tylnej (nogi), a nie z grzbietu. To typowa pułapka testowa: uczeń wybiera duży i znany element mięsa, ignorując topografię tuszy. Jeśli w pytaniu jest mowa o "części grzbietowej", elementy z kończyn (jak szynka) należy odrzucić.
Ze schabu często robi się kotlety schabowe, schab pieczony, rolady oraz pieczenie porcjowane w plastry. To mięso dość chude i równe, dlatego dobrze sprawdza się w pieczeniu i smażeniu. W praktyce kucharskiej ważne jest dobranie techniki, by nie przesuszyć zbyt chudego elementu.
Nie w pełni. "Część grzbietowa" wskazuje obszar wzdłuż kręgosłupa, ale nadal trzeba znać nazwy elementów i ich położenie. Karkówka i schab też leżą w obrębie grzbietu, dlatego dopiero znajomość tego, który element jest najdłuższy i z jakim mięśniem jest związany, pozwala wybrać poprawnie.
Najczęstsze pomyłki to: mylenie schabu z biodrówką (oba delikatne), zaliczanie szynki do grzbietu (bo "duża część tuszy") oraz wybór karkówki, bo jest popularna w kuchni. Pomaga myślenie mapą tuszy: grzbiet (długi odcinek) vs przód (kark) vs kończyna (szynka).
Skuteczne jest łączenie nazw z funkcją i położeniem: grzbiet = długi mięsień (schab), przód grzbietu = karkówka, wnętrze przy kręgosłupie = biodrówka, kończyna tylna = szynka. Warto ćwiczyć na schematach rozbioru i dopasowywać element do typowych zastosowań kulinarnych.
Karkówkę wybiera się, gdy potrzebne jest mięso bardziej soczyste i odporne na dłuższą obróbkę (duszenie, pieczenie, grill), bo ma więcej tłuszczu śródmięśniowego. Schab jest chudszy i łatwiej go przesuszyć, więc lepiej sprawdza się w krótszej obróbce lub w pieczeniu z kontrolą temperatury i wilgotności.
info

Statystycznie 69% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Schab to element grzbietowy związany z przebiegiem mięśnia m."

Źródła:

  • Wikipedia: Longissimus muscle (hasło o mięśniu longissimus) - https://en.wikipedia.org/wiki/Longissimus_muscle - dostęp 2026-03-02
  • Wikipedia: Pork loin (opis anatomicznego położenia i nazewnictwa w języku angielskim) - https://en.wikipedia.org/wiki/Pork_loin - dostęp 2026-03-02
  • Wikipedia (PL): Wieprzowina (informacje ogólne o mięsie wieprzowym i jego częściach) - https://pl.wikipedia.org/wiki/Wieprzowina - dostęp 2026-03-02

Materiały:

  • Podręczniki szkolne z technologii gastronomicznej dotyczące rozbioru mięsa
  • Atlasy/anatomia zwierząt rzeźnych (topografia mięśni grzbietu)
  • Materiały dydaktyczne z praktycznej nauki zawodu: rozbiór i klasyfikacja elementów wieprzowych

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego