KWALIFIKACJA ROL4 + ROL5 - STYCZEŃ 2012

W zestawie odpowiedzi porównywane są różne grupy surowców roślinnych. W praktyce żywieniowej (także przy ocenie komponentów do mieszanek) rozróżnia się przede wszystkim:

• surowce białkowe – najczęściej nasiona roślin strączkowych, które zawierają relatywnie dużo białka,
• surowce energetyczne – ziarna zbóż i kukurydzy, w których dominuje skrobia, a zawartość białka jest niższa,
• surowce oleiste i ich produkty – tu warto odróżnić całe nasiona/elementy rośliny od śrut i makuchów, które po odtłuszczeniu mogą mieć znacznie wyższe białko.

Dlaczego poprawne są "nasiona łubinu i grochu"?
Łubin i groch to rośliny strączkowe. Ich nasiona są powszechnie zaliczane do pasz białkowych, bo przeciętnie zawierają więcej białka niż ziarno zbóż oraz ziarno/kukurydza, które są typowo paszami energetycznymi.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

• "ziarniaki pszenicy i owsa" – to zboża; mają białko, ale zwykle mniej niż strączkowe. Częsty błąd polega na przecenianiu białka w zbożach, bo są najczęściej spotykane w praktyce.
• "nasiona i kolby kukurydzy" – kukurydza jest surowcem przede wszystkim energetycznym (dużo skrobi). Kolby dodatkowo zawierają frakcje włókniste, które nie podnoszą udziału białka.
• "łuszczyny rzepaku ozimego i jarego" – rzepak kojarzy się z surowcami o wysokiej wartości, ale w żywieniu wysokobiałkowe są głównie produkty poekstrakcyjne (np. śruty). Same łuszczyny (strąki) nie są typowym koncentratem białkowym i w takim ujęciu nie będą najwyższą pozycją w tym zestawie.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedziach pojawiają się strączkowe vs zboża/kukurydza, a pytanie dotyczy "największej zawartości białka", najczęściej poprawna będzie grupa strączkowa. Uważaj jednak na sformułowania typu "sucha masa" lub "śruta/makuch", bo mogą zmienić wynik porównania.