KWALIFIKACJA MOT6 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 10.
Numery pinów silnika regulacji przepustnicy z czujnikiem położenia określają na rysunku cyfry
Ilustracja przedstawia schemat elektryczny związany z regulacją przepustnicy w kontekście kwalifikacji zawodowej technika
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Na schemacie silnik regulacji przepustnicy jest oznaczony symbolem M i ma dwa wyprowadzenia zasilające. Do tych dwóch wyprowadzeń na rysunku przypisano cyfry 5 i 3, więc są to numery pinów silnika. Pozostałe oznaczenia (1, 2, 4, 6) dotyczą czujnika położenia, a nie silnika.

Pełne wyjaśnienie:

W układzie elektronicznej przepustnicy (drive-by-wire) występują zwykle dwa "tory":

  • tor wykonawczy – silnik nastawnika przepustnicy, który fizycznie porusza przepustnicą,
  • tor pomiarowy – czujnik położenia (TPS), który przekazuje do ECU informację zwrotną o aktualnym ustawieniu.

Na schematach elektrycznych silnik prądu stałego jest przedstawiany jako okrąg z literą M i ma dwa wyprowadzenia. W analizowanym rysunku oba przewody wychodzące z symbolu M są opisane cyframi 5 (górne wyprowadzenie) oraz 3 (dolne wyprowadzenie). To właśnie te cyfry identyfikują piny silnika regulacji przepustnicy.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne? Ponieważ pary liczb 2, 6, 4, 1 oraz 4, 2 odnoszą się do drugiego elementu w tym samym bloku – czujnika położenia. Czujnik jest pokazany jako element typu potencjometr (w praktyce często podwójny tor dla bezpieczeństwa) i ma więcej wyprowadzeń: zasilanie referencyjne oraz masę, a także wyjścia sygnałowe. Łatwo więc popełnić błąd, "zbierając" numery z całej ramki podzespołu zamiast przypisać je do konkretnego symbolu.

W diagnostyce praktycznej rozróżnienie tych pinów jest kluczowe: pomiary dla silnika wykonuje się na jego dwóch wyprowadzeniach, a weryfikację sygnałów sprzężenia zwrotnego prowadzi się na wyjściach czujnika TPS. Błędne wskazanie pinów może skutkować niewłaściwymi wnioskami diagnostycznymi albo ryzykiem uszkodzenia elementów podczas testów.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Symbol M na schemacie oznacza silnik elektryczny (najczęściej DC) będący elementem wykonawczym. W elektronicznej przepustnicy silnik porusza osią przepustnicy zgodnie z poleceniem ECU, a jego wyprowadzenia na schemacie mają zwykle tylko dwa piny.
Najpierw znajdź konkretny symbol: silnik to okrąg z literą M, a czujnik położenia często wygląda jak potencjometr. Następnie odczytaj numery przy wyprowadzeniach tego symbolu. Silnik ma 2 piny, TPS zwykle 4 (zasilanie, masa i sygnały).
Silnik DC w nastawniku potrzebuje dwóch przewodów zasilających. Zmiana kierunku obrotów (otwieranie/zamykanie) realizowana jest przez zmianę polaryzacji lub sterowanie mostkiem H w ECU, dlatego nie są potrzebne osobne piny "kierunku" – wystarczą dwa wyprowadzenia.
TPS to czujnik mierzący położenie przepustnicy, zwykle w formie potencjometru (często podwójnego toru). Typowo ma więcej wyprowadzeń niż silnik: zasilanie referencyjne, masę oraz jeden lub dwa sygnały. Na schematach często spotkasz 4 piny przypisane do czujnika.
Najczęstszy błąd to "zebranie" numerów z całej ramki podzespołu i przypisanie ich jednemu elementowi. Drugi błąd to mylenie toru wykonawczego (silnik) z pomiarowym (TPS). Pomaga zasada: licz piny przy symbolu i sprawdzaj, do którego rysunku wewnątrz bloku są przypisane.
Schemat pozwala wskazać dwa piny silnika, na których pojawia się sterowanie z ECU. W praktyce wykonuje się test aktywacyjny i obserwuje napięcie/zmianę polaryzacji na wyprowadzeniach silnika. Kluczowe jest podłączenie się do właściwych dwóch pinów, aby nie mierzyć sygnałów czujnika.
W wielu przepustnicach element wykonawczy (silnik) i element pomiarowy (TPS) są zintegrowane w jednej obudowie. Na schemacie pokazuje się je jako jeden podzespół (np. w przerywanej ramce), ale z dwoma różnymi symbolami wewnątrz. Numery pinów trzeba odczytywać osobno dla każdego symbolu.
Nie powinno się zgadywać po "ładnej" numeracji. Poprawne wskazanie wynika z analizy schematu: silnik ma dwa wyprowadzenia przy symbolu M, a czujnik ma osobne wyprowadzenia przy symbolu potencjometru. Numery są tylko etykietami – sens nadaje im położenie przy symbolu.
ECU oblicza żądane otwarcie przepustnicy (na podstawie pedału gazu i warunków pracy) i steruje silnikiem nastawnika. Jednocześnie odczytuje sygnał z TPS jako sprzężenie zwrotne. Dzięki temu układ może precyzyjnie regulować pozycję i wykrywać niezgodności (usterki silnika lub czujnika).
Ćwicz rozpoznawanie symboli (silnik, potencjometr, masa, zasilanie) i zawsze wykonuj ten sam krok: najpierw identyfikacja symbolu, potem odczyt numerów przy jego wyprowadzeniach, a na końcu sprawdzenie, dokąd idą przewody (np. do ECU). To redukuje błędy wynikające z pośpiechu.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 60% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Na schemacie silnik regulacji przepustnicy jest oznaczony symbolem M i ma dwa wyprowadzenia zasilające."

Źródła:

  • Wikipedia: Electronic throttle control (ETC) – https://en.wikipedia.org/wiki/Electronic_throttle_control (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia: Throttle position sensor – https://en.wikipedia.org/wiki/Throttle_position_sensor (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia: DC motor (symbolika i zasada działania) – https://en.wikipedia.org/wiki/DC_motor (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręczniki do elektromechaniki samochodowej dotyczące czytania schematów elektrycznych
  • Instrukcje serwisowe producentów pojazdów (schematy wiązek, opisy pinów złączy)
  • Materiały szkoleniowe o układach sterowania silnikiem i elektronicznej przepustnicy (ETC/drive-by-wire)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego