KWALIFIKACJA ROL5 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 6.
Oblicz, ile środków pieniężnych jest potrzebnych do zakupu materiałów na 3 dni produkcji, jeżeli dzienne koszty całkowite produkcji wynoszą 24 000 zł, w tym 25% stanowią koszty materiałów.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby policzyć środki na materiały, najpierw wyznacz 25% dziennych kosztów całkowitych: 0,25 × 24 000 zł = 6 000 zł kosztów materiałów na dzień. Następnie przemnóż przez 3 dni produkcji: 6 000 zł × 3 = 18 000 zł. Tyle gotówki potrzeba na zakup materiałów.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano dzienne koszty całkowite produkcji: 24 000 zł. Wiadomo też, że 25% tej kwoty stanowią koszty materiałów. Celem jest obliczenie, ile pieniędzy trzeba przygotować na zakup materiałów na 3 dni produkcji.

Krok 1: obliczenie kosztu materiałów na 1 dzień
Skoro materiały to 25% kosztów całkowitych, liczymy procent z kwoty 24 000 zł:
25% = 0,25
0,25 × 24 000 zł = 6 000 zł.
To jest dzienny koszt materiałów.

Krok 2: obliczenie kosztu materiałów na 3 dni
Skoro 6 000 zł dotyczy jednego dnia, dla trzech dni mnożymy przez 3:
6 000 zł × 3 = 18 000 zł.

Dlaczego pozostałe propozycje kwot są błędne?

  • "24 000 zł" to koszt całkowity na 1 dzień, a pytanie dotyczy tylko części materiałowej oraz okresu 3 dni. Wybranie tej kwoty wynika zwykle z pominięcia procentu lub liczby dni.
  • "60 000 zł" nie wynika z poprawnej operacji na danych. Taki wynik może być skutkiem przypadkowego przeliczenia (np. błędnego łączenia 24 000 z 25% i 3 dni bez zachowania kolejności działań).
  • "72 000 zł" odpowiada 24 000 zł × 3, czyli kosztom całkowitym na 3 dni, ale nadal nie jest to koszt materiałów (brakuje zastosowania 25%).

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach o kosztach zawsze rozdzielaj (1) bazę (tu: koszty całkowite na dzień), (2) udział (tu: 25% na materiały) oraz (3) okres (tu: 3 dni). Najpierw policz część procentową dla jednego okresu, a dopiero potem przeskaluj na liczbę dni.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
25% to 0,25. Aby policzyć 25% z 24 000 zł, wykonaj mnożenie: 0,25 × 24 000. Otrzymasz 6 000 zł. To standardowy schemat: procent zamieniasz na ułamek dziesiętny i mnożysz przez kwotę bazową.
Bo procent (25%) odnosi się do dziennego kosztu całkowitego. Najpierw wyznaczasz część materiałową dla jednego dnia, a potem skalujesz wynik przez liczbę dni. Taka kolejność zmniejsza ryzyko pomylenia podstawy procentowania.
To informacja o strukturze kosztów: z każdej złotówki kosztu całkowitego 0,25 zł przypada na materiały. W praktyce oznacza to, że planując zakupy materiałowe, bierzesz 25% kwoty kosztów całkowitych jako potrzebne środki na materiały.
Najczęstsze pomyłki to: pominięcie mnożenia przez liczbę dni, policzenie kosztów całkowitych zamiast materiałowych oraz obliczanie procentu od złej podstawy. Pomaga zapis w dwóch krokach: "materiały/dzień", potem "materiały/3 dni".
Tak, ale tylko wtedy, gdy pytanie dotyczyłoby kosztów całkowitych na 3 dni, bo 24 000 zł × 3 = 72 000 zł. Jeśli jednak pytanie dotyczy samych materiałów, trzeba jeszcze uwzględnić udział procentowy (np. 25%).
Możesz użyć oszacowania: 25% to "jedna czwarta", więc z 24 000 zł wychodzi około 6 000 zł na dzień. Dla 3 dni to około 18 000 zł. Jeśli wynik jest bliski kosztom całkowitym (24 000 lub 72 000), to znak, że pominąłeś procent.
W praktyce budżetowania najpierw ustalasz bazę (np. koszty dzienne), potem udział (np. materiały 25%), a na końcu okres (dni/tygodnie). W arkuszu kalkulacyjnym stosuje się formułę: koszt × udział × liczba dni.
Gdy planujesz zakupy surowców, harmonogram dostaw i płynność finansową. Znając koszt materiałów na kilka dni, możesz ocenić, czy wystarczy środków obrotowych, czy trzeba przesunąć produkcję, negocjować terminy płatności albo zwiększyć zapas magazynowy.
Udział pokazuje, jak bardzo wynik finansowy zależy od cen materiałów. Jeśli udział jest duży, zmiana cen surowców mocno wpływa na koszty produkcji. W zadaniach egzaminacyjnych udział procentowy pozwala szybko wyznaczać część kosztów przypisaną do materiałów.
Tak, to równoważne podejście: (24 000 zł × 3) = 72 000 zł, a potem 25% z 72 000 zł daje 18 000 zł. Ważne, aby w końcu policzyć część materiałową oraz uwzględnić 3 dni — kolejność może być inna, jeśli jest poprawna matematycznie.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 79% zdających egzamin. średnio łatwe

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że aby policzyć środki na materiały, najpierw wyznacz 25% dziennych kosztów całkowitych: 0,25 × 24 000 zł = 6 000 zł kosztów materiałów na dzień.

Źródła:

  • Khan Academy (PL) – "Procenty" (dział o obliczaniu procentu liczby): https://pl.khanacademy.org/math/arithmetic/arith-review-percentages (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL) – "Procent": https://pl.wikipedia.org/wiki/Procent (dostęp: 2026-02-27)
  • CK-12 – "Percent of a Number" (zasada obliczania procentu jako ułamek dziesiętny razy liczba): https://www.ck12.org/book/ck-12-middle-school-math-concepts-grade-6/section/7.2/ (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Podręczniki/kompendia z rachunku kosztów i podstaw ekonomiki przedsiębiorstw w agrobiznesie (działy: koszty, kalkulacje, budżetowanie)
  • Zbiory zadań z matematyki finansowej i procentów (poziom szkoły średniej)
  • Materiały szkolne z przedsiębiorczości: planowanie kosztów i budżetu

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego