Płyn Lugola (Iodi solutio aquosa) to wodny roztwór jodu przygotowywany według składu farmakopealnego. Kluczowa informacja do obliczeń recepturowych brzmi: na 100 g roztworu przypada 1,0 g jodu, czyli jest to 1% (m/m).
W takim zadaniu nie trzeba "zgadywać" z tabeli ani przeliczać na objętość (ml). Liczy się wyłącznie proporcja masowa:
- 1,0 g jodu → 100 g roztworu
- x g jodu → 250,0 g roztworu
Stąd: x = 250,0 × 1,0 / 100 = 2,50 g. Odpowiedź "2,50 g" jest więc poprawna.
Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?
- "1,00 g" odpowiadałoby wykonaniu tylko 100 g płynu (1% z 100 g), czyli pomija zwiększenie masy do 250 g.
- "0,97 g" sugeruje błędne przeniesienie wartości wody (97 g/100 g) na ilość jodu lub pomylenie składników receptury.
- "2,58 g" to typowy skutek nieuprawnionych zaokrągleń albo mylenia procentu masowego z inną wielkością (np. objętościową) – przy 1% m/m dla 250 g wynik powinien być dokładnie 2,50 g.
W praktyce aptecznej warto pamiętać, że jod słabo rozpuszcza się w wodzie, dlatego w recepturze jest jodek potasu, który działa jako solubilizator (tworzenie kompleksu). Najpierw rozpuszcza się jodek potasu w niewielkiej ilości wody, potem rozpuszcza się w tym roztworze jod i dopełnia wodą do wymaganej masy.