KWALIFIKACJA MED9 - PAŹDZIERNIK 2016

PYTANIE NR 24.
Oblicz ilość manganianu(VII) potasu (nadmanganianu potasu), którą należy odważyć w celu sporządzenia 1,0 L roztworu o stężeniu 0,02 mol/L. MKMnO4 - 158,04 g/mol
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Obliczenia:
Najpierw wyznacz liczbę moli: n = c · V = 0,02 mol/L · 1,0 L = 0,02 mol. Następnie oblicz masę: m = n · M = 0,02 mol · 158,04 g/mol = 3,1608 g. Tyle KMnO4 trzeba odważyć do 1,0 L roztworu 0,02 mol/L.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach o stężeniu molowym (molarności) kluczowe są dwie zależności:

  • n = c · V, gdzie n to liczba moli, c to stężenie w mol/L, a V to objętość w litrach.
  • m = n · M, gdzie m to masa w gramach, a M to masa molowa w g/mol.

Dane: V = 1,0 L, c = 0,02 mol/L, M(KMnO4) = 158,04 g/mol.

Krok 1: liczba moli.
n = 0,02 mol/L · 1,0 L = 0,02 mol. Zwróć uwagę, że litry skracają się w jednostkach, więc wynik jest w molach.

Krok 2: masa substancji.
m = 0,02 mol · 158,04 g/mol = 3,1608 g. Jednostka "mol" skraca się, pozostają gramy.

Dlatego poprawna ilość do odważenia to 3,1608 g.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "0,3160 g" odpowiada sytuacji, jakby wynik podzielić przez 10 (typowy błąd w przecinku lub w odczycie stężenia).
  • "1,5804 g" odpowiada połowie poprawnego wyniku, co pasowałoby do 0,5 L, a nie 1,0 L (błąd w podstawieniu objętości).
  • "0,1580 g" jest równe 0,001 · 158,04 g, czyli jak dla 0,001 mola; to zwykle efekt pomylenia 0,02 mola z 0,001 mola.

Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu n zawsze sprawdź "rzęd wielkości". Dla 0,02 mola i masy molowej ~158 g/mol wynik powinien być kilka gramów, nie ułamki grama.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Użyj dwóch kroków: n = c · V (mole) oraz m = n · M (gramy). Najpierw policz liczbę moli z molarności i objętości w litrach, potem przemnóż przez masę molową w g/mol. To standardowy schemat w recepturze i chemii.
Oznacza, że w 1 litrze roztworu znajduje się 0,02 mola substancji rozpuszczonej. Dla innej objętości liczba moli zmienia się proporcjonalnie: w 0,5 L byłoby 0,01 mola, a w 2,0 L byłoby 0,04 mola.
Bo molarność ma jednostkę mol/L. Jeśli podstawisz objętość w mL, otrzymasz wynik błędny o czynnik 1000. Na egzaminie to najczęstsza pułapka rachunkowa: V musi być w L (np. 250 mL = 0,250 L).
Zrób szybki test: jeśli masz 0,02 mola i masę molową około 160 g/mol, to masa musi być "kilka gramów": 0,02 · 160 ≈ 3,2 g. Wynik typu 0,3 g lub 0,03 g wskazuje na błąd w przecinku lub jednostkach.
Masa molowa M to masa 1 mola związku w g/mol. Zwykle oblicza się ją z mas atomowych pierwiastków (np. K, Mn, O) albo korzysta z podanej wartości w zadaniu, tak jak tutaj. W praktyce laboratoryjnej to klucz do przeliczania moli na gramy.
Nie, jeśli zadanie nie podaje czystości i nie prosi o korektę. Na egzaminie przyjmuje się, że odważasz czystą substancję lub że masa molowa i stężenie odnoszą się do substancji czynnej. Korekty na czystość robi się tylko, gdy jest to wyraźnie podane.
Najczęściej: (1) mylenie L z mL, (2) odczyt 0,02 jako 0,2, (3) wpisanie objętości "1,0" bez jednostki i późniejsze zgubienie sensu wyniku, (4) zaokrąglenie zbyt wcześnie. Pomaga zapis jednostek przy każdym kroku.
Bo wygląda "rozsądnie" i jest dokładnie połową poprawnej masy. To typowy efekt automatycznego skojarzenia z częstą objętością 0,5 L. Jeśli jednak w zadaniu jest 1,0 L, to nie ma powodu dzielić wyniku przez 2.
Najczęściej przy roztworach odczynników, roztworach do analiz, czasem przy obliczeniach stężeń jonowych lub przeliczaniu substancji w technologii postaci leku. Schemat n = c · V i m = n · M jest uniwersalny i pojawia się w zadaniach egzaminacyjnych.
Najbezpieczniej policzyć na końcu i zaokrąglić zgodnie z poleceniem lub liczbą cyfr znaczących danych. Jeśli objętość i stężenie są podane z dwiema cyframi znaczącymi, a M z większą dokładnością, zwykle wynik zaokrągla się do 2–4 miejsc po przecinku, zależnie od kontekstu.
info

Statystycznie 69% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że obliczenia:Najpierw wyznacz liczbę moli: n = c · V = 0,02 mol/L · 1,0 L = 0,02 mol.

Źródła:

  • NIST Chemistry WebBook (SRD 69): Potassium permanganate (KMnO4) – strona związku i dane, https://webbook.nist.gov/chemistry/ (wyszukanie: KMnO4) - dostęp 2026-03-01
  • IUPAC: Standard Atomic Weights (aktualne zestawienia mas atomowych używane do wyznaczania mas molowych), https://iupac.org/what-we-do/periodic-table-of-elements/ - dostęp 2026-03-01

Materiały:

  • Podręcznik z chemii ogólnej: rozdział o stężeniach roztworów
  • Materiały dydaktyczne z receptury/technologii postaci leku: obliczenia stężeń
  • Zbiór zadań rachunkowych dla technika farmaceutycznego (molarność, rozcieńczenia)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego