KWALIFIKACJA GIW13 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 32.
Oblicz masę cementu potrzebną do sporządzenia 1500 dm3 zaczynu cementowego, jeżeli masa suchego cementu niezbędna do sporządzenia 1 cm3 zaczynu wynosi 1,368 g.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Najpierw przelicz objętość: 1500 dm3 = 1500 · 1000 = 1 500 000 cm3. Następnie oblicz masę cementu: 1 500 000 cm3 · 1,368 g/cm3 = 2 052 000 g. Po zamianie na kilogramy: 2 052 000 g ÷ 1000 = 2052 kg.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano, że do wykonania 1 cm3 zaczynu cementowego potrzeba 1,368 g suchego cementu. To oznacza, że masa cementu jest wprost proporcjonalna do objętości przygotowywanego zaczynu (przy stałym "zużyciu" w g na 1 cm3).

Krok 1: ujednolicenie jednostek objętości
Objętość zaczynu wynosi 1500 dm3, a "zużycie cementu" podano na 1 cm3. Trzeba więc zamienić dm3 na cm3:
1 dm = 10 cm, więc 1 dm3 = (10 cm)3 = 1000 cm3.
Zatem: 1500 dm3 = 1500 · 1000 = 1 500 000 cm3.

Krok 2: obliczenie masy w gramach
Masa cementu = objętość zaczynu · masa cementu na 1 cm3:
1 500 000 · 1,368 g = 2 052 000 g.

Krok 3: zamiana g na kg
1 kg = 1000 g, więc 2 052 000 g ÷ 1000 = 2052 kg.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 20,52 kg – odpowiadałoby sytuacji, jakby w obliczeniach "zgubić" dwa rzędy wielkości (np. błędnie potraktować 1500 dm3 jak 15 000 cm3).
  • 205,2 kg – typowy efekt pomylenia jednego czynnika 10 lub 100 w konwersji albo błędnego przesunięcia przecinka przy przejściu g→kg.
  • 2,052 kg – odpowiada masie 2052 g, czyli jakby objętość była ~1500 cm3 (1,5 dm3), a nie 1500 dm3.

Wskazówka egzaminacyjna: zapisuj jednostki przy każdym kroku. Jeśli na końcu wychodzą pojedyncze kilogramy dla 1500 dm3 (czyli 1,5 m3), to wynik jest podejrzanie mały i warto sprawdzić przeliczenie dm3→cm3.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Użyj zależności: 1 dm = 10 cm, więc dla objętości 1 dm3 = 1000 cm3. W praktyce mnożysz liczbę dm3 przez 1000, aby otrzymać cm3, a dopiero potem liczysz masę z podanego zużycia w g/cm3.
Liczba 1000 wynika z konwersji objętości: (10 cm)3 = 1000 cm3. To najczęstsze miejsce błędu w zadaniach technologicznych. Jeśli pominiesz ten czynnik, wynik będzie zaniżony tysiąckrotnie.
To informacja o tym, ile suchego cementu potrzeba, aby przygotować jednostkową objętość zaczynu (1 cm3). W zadaniu traktujesz to jak współczynnik proporcjonalności: masa cementu rośnie liniowo wraz z objętością zaczynu.
Najpierw zamień 1500 dm3 na cm3: 1500·1000 = 1 500 000 cm3. Potem pomnóż przez 1,368 g/cm3, otrzymasz 2 052 000 g. Na końcu podziel przez 1000, aby dostać 2052 kg.
Najczęściej: (1) pominięcie konwersji dm3→cm3 (brak mnożenia przez 1000), (2) błędna zamiana g na kg (złe miejsce przecinka), (3) brak zapisywania jednostek przy krokach rachunkowych, przez co g i kg "mieszają się" w obliczeniach.
Tak, przez kontrolę rzędu wielkości. 1500 dm3 to 1,5 m3, czyli bardzo duża objętość zaczynu. Masa cementu powinna wyjść w tysiącach kilogramów, a nie w kilku kilogramach. Taka kontrola szybko wyłapuje błąd "×1000".
Na wiertni zużycie materiałów planuje się logistycznie: dostawy, magazyn, rozliczenia. Dlatego nawet jeśli receptura lub parametr technologiczny bywa podany w małych jednostkach (np. g na cm3), wynik końcowy do zamówień i raportów podaje się w kg lub t.
Zaczyn cementowy służy m.in. do uszczelniania i stabilizacji przestrzeni pierścieniowej oraz do izolacji poziomów. W zadaniach egzaminacyjnych często liczy się zapotrzebowanie na cement, aby ocenić, czy kandydat potrafi planować zużycie materiału i poprawnie przeliczać jednostki.
Tak, bo to współczynnik, przez który mnożysz dużą objętość. Nawet mała różnica w trzecim miejscu po przecinku może dać zauważalną różnicę w gramach, a potem w kilogramach. Na egzaminie kluczowe jest jednak poprawne przeliczenie jednostek i brak błędów rzędu wielkości.
Ćwicz krótkie schematy: ujednolicenie jednostekmnożenie przez współczynnikzamiana g→kg. Zawsze zapisuj jednostki przy liczbach. Dobrą praktyką jest też szybka kontrola: czy wynik ma realistyczny rząd wielkości dla podanej objętości.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 60% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Najpierw przelicz objętość: 1500 dm3 = 1500 · 1000 = 1 500 000 cm3."

Źródła:

  • BIPM, The International System of Units (SI Brochure), 9th edition (2019), rozdziały dot. przedrostków i jednostek pochodnych/objętości: https://www.bipm.org/en/publications/si-brochure (dostęp 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL), "Decymetr" – zależność 1 dm = 10 cm i kontekst jednostek: https://pl.wikipedia.org/wiki/Decymetr (dostęp 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL), "Centymetr" – definicja jednostki i relacje w układzie SI: https://pl.wikipedia.org/wiki/Centymetr (dostęp 2026-02-18)

Materiały:

  • Tablice przeliczeń jednostek (dm<sup>3</sup>, cm<sup>3</sup>, g, kg) używane w zadaniach obliczeniowych
  • Zbiór zadań z obliczeń technologicznych dla branży wiertniczej (dział: mieszanki i zaczyny)
  • Materiały dydaktyczne z metrologii/układu SI (przedrostki, jednostki pochodne, objętość)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego