KWALIFIKACJA EKA5 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 21.
Od wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy z powodu choroby pracodawca ma obowiązek naliczyć
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wynagrodzenie chorobowe wypłacane przez pracodawcę jest przychodem ze stosunku pracy, ale zgodnie z § 2 rozporządzenia w sprawie podstawy wymiaru składek nie stanowi podstawy składek na ubezpieczenia społeczne.
Należy natomiast pobrać składkę zdrowotną oraz obliczyć zaliczkę na PIT.

Pełne wyjaśnienie:

Wynagrodzenie za czas niezdolności do pracy z powodu choroby (tzw. wynagrodzenie chorobowe) jest świadczeniem wypłacanym przez pracodawcę za pierwszą część okresu choroby. Na liście płac traktuje się je jako przychód ze stosunku pracy, ale jego oskładkowanie jest szczególne.

Dlaczego poprawne jest "składkę na ubezpieczenie zdrowotne i zaliczkę na podatek dochodowy"?
Zgodnie z zasadami ustalania podstawy wymiaru składek (wskazanymi w § 2 rozporządzenia) wynagrodzenie chorobowe jest wyłączone z podstawy składek na ubezpieczenia społeczne. Oznacza to, że nie potrąca się składek emerytalnych, rentowych, chorobowych ani wypadkowych. Jednocześnie świadczenie to nadal podlega rozliczeniom zdrowotnym i podatkowym: nalicza się składkę na ubezpieczenie zdrowotne oraz oblicza zaliczkę na PIT (z zastosowaniem właściwych kosztów uzyskania przychodu i ewentualnej kwoty zmniejszającej, jeśli pracownik złożył PIT-2).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "tylko składkę na ubezpieczenie zdrowotne" pomija fakt, że wynagrodzenie chorobowe stanowi przychód podlegający opodatkowaniu, więc co do zasady trzeba obliczyć zaliczkę na podatek.
  • "tylko składki na ubezpieczenia społeczne" jest błędne, bo właśnie składki społeczne nie są tu naliczane (to częsty błąd wynikający z automatycznego przenoszenia zasad z normalnego wynagrodzenia).
  • "składki na ubezpieczenia społeczne, składkę zdrowotną i zaliczkę" jest niepoprawne, bo zawiera element, którego nie wolno naliczać w tym przypadku, czyli składki społeczne.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw rozpoznaj, czy masz do czynienia z wynagrodzeniem chorobowym (pracodawca) czy zasiłkiem chorobowym (ZUS). To rozróżnienie zwykle decyduje o tym, jakie potrącenia (składki/podatek) występują.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wynagrodzenie chorobowe to świadczenie wypłacane pracownikowi przez pracodawcę za początkowy okres niezdolności do pracy z powodu choroby. Jest rozliczane na liście płac jak przychód ze stosunku pracy, ale ma szczególne zasady potrąceń (inne niż standardowa pensja).
Różnica dotyczy m.in. płatnika i rozliczeń: wynagrodzenie chorobowe wypłaca pracodawca, a zasiłek chorobowy jest świadczeniem po okresie "pracodawcy" i wiąże się z innymi zasadami potrąceń. Na egzaminie kluczowe jest, by nie mieszać tych dwóch świadczeń.
Ponieważ wynagrodzenie chorobowe jest wyłączone z podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe na mocy zasad określonych w rozporządzeniu o podstawie wymiaru składek. W praktyce na liście płac oznacza to brak potrąceń składek społecznych od tej części wypłaty.
Tak. Wynagrodzenie chorobowe podlega naliczeniu składki na ubezpieczenie zdrowotne. W praktyce, gdy nie ma składek społecznych (0 zł), podstawa do zdrowotnego nie jest o nie pomniejszana, a księgowy nadal musi wykazać i pobrać składkę zdrowotną.
Tak. Wynagrodzenie chorobowe jest przychodem pracownika, więc co do zasady trzeba obliczyć zaliczkę na PIT. Przy naliczaniu zaliczki uwzględnia się m.in. koszty uzyskania przychodu oraz ewentualną kwotę zmniejszającą, jeśli pracownik złożył PIT-2.
Typowy schemat to: brak składek na ubezpieczenia społeczne, natomiast jest składka zdrowotna oraz zaliczka na podatek. To odróżnia wynagrodzenie chorobowe od zwykłego wynagrodzenia za pracę, gdzie składki społeczne występują standardowo.
To zwykle efekt automatyzmu: uczący się przyjmują, że każdy składnik listy płac ma identyczne potrącenia jak pensja zasadnicza. Dodatkowo myli się nazwa "chorobowe" (wynagrodzenie chorobowe) z innymi świadczeniami. Na egzaminie warto zawsze zidentyfikować rodzaj świadczenia.
Zasiłek chorobowy pojawia się po przekroczeniu okresu, za który płaci pracodawca w formie wynagrodzenia chorobowego. W zadaniach egzaminacyjnych jest to zwykle opisane w treści jako "zasiłek" albo wskazany jest płatnik (ZUS). To sygnał, by zastosować inne zasady rozliczeń.
Najczęściej: mylenie wynagrodzenia chorobowego z zasiłkiem, naliczenie składek społecznych "z rozpędu", pominięcie składki zdrowotnej albo pominięcie zaliczki na PIT. Błędy wynikają z braku rozróżnienia świadczeń i z pomijania kolejności potrąceń przy naliczaniu listy płac.
Najpierw ustal, czy chodzi o wynagrodzenie chorobowe pracodawcy. Jeśli tak, zapamiętaj regułę: społeczne – nie, zdrowotne – tak, podatek – tak. Potem sprawdź, czy odpowiedź nie dodaje "składek społecznych", bo to typowy dystraktor.
info

Statystycznie 51% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Źródła:

  • [ISAP] https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20230000728/O/D20230728.pdf
  • Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 18 grudnia 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, § 2, Dz.U. 2023 poz. 728

Materiały:

  • Tekst rozporządzenia w sprawie podstawy wymiaru składek (aktualny jednolity tekst) – analiza § 2
  • Podręcznik lub skrypt z kadr i płac dla technika ekonomisty (działy: listy płac, chorobowe, składki)
  • Materiały ZUS/wyjaśnienia dotyczące świadczeń chorobowych i zasad rozliczeń

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego