KWALIFIKACJA EKA2 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 22.
Okres przechowywania kart udostępnienia zbiorów należy liczyć od daty
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Okres przechowywania kart udostępnienia wiąże się z zakończeniem czynności udostępniania. Dlatego liczy się go od daty zwrotu wypożyczonych akt do archiwum zakładowego, bo dopiero wtedy obieg jest domknięty i karta spełniła swoją funkcję kontrolno-ewidencyjną.

Pełne wyjaśnienie:

Karty udostępnienia (wypożyczeń) pełnią w archiwum zakładowym funkcję kontrolno-ewidencyjną: dokumentują fakt udostępnienia, osobę/komórkę korzystającą oraz umożliwiają śledzenie, gdzie znajdują się akta w czasie ich pozostawania poza magazynem archiwum.

Kluczowe jest to, że taka karta "żyje" przez cały okres udostępnienia, a jej cykl kończy się dopiero w momencie, gdy akta wrócą na miejsce. Z tego powodu logicznym i praktycznym punktem startowym liczenia okresu przechowywania jest data zwrotu wypożyczonych akt do archiwum zakładowego – wtedy sprawa udostępnienia jest zamknięta.

Pozostałe propozycje są typowymi pomyłkami:

  • "przekazania dokumentacji do archiwum zakładowego" – dotyczy innego procesu (przekazania akt z komórki do archiwum), a nie udostępnienia już przechowywanych akt.
  • "wypożyczenia akt przez komórkę organizacyjną" – to początek udostępnienia; w tym momencie nie wiadomo jeszcze, kiedy obieg się zakończy i czy wystąpią opóźnienia, więc liczenie od tej daty utrudnia jednolite zasady archiwizacji kart.
  • "wytworzenia udostępnianej dokumentacji" – odnosi się do powstania akt merytorycznych, a nie do powstania dokumentacji ewidencyjnej udostępnień; miesza dwa różne typy dokumentacji i dwa różne "biegi czasu".

W nauce do egzaminu warto zapamiętać regułę: dla dokumentacji pomocniczej związanej z udostępnianiem punkt odniesienia to zakończenie udostępnienia, czyli powrót akt do archiwum.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To dokument ewidencyjny, który rejestruje udostępnienie lub wypożyczenie akt. Pomaga kontrolować, kto i kiedy pobrał dokumentację oraz kiedy ją zwrócono. Dzięki temu archiwum zachowuje ciągłość ewidencji i może szybko ustalić miejsce przechowywania akt.
Bo dopiero zwrot domyka proces udostępniania. W czasie wypożyczenia karta jest potrzebna do kontroli obiegu i lokalizacji akt. Liczenie od momentu zwrotu zapewnia, że dokument ewidencyjny przechowuje się jeszcze przez ustalony czas po zakończeniu całej czynności.
Co do zasady nie jest to właściwy punkt odniesienia dla kart udostępnienia, ponieważ wypożyczenie jest początkiem obiegu, a nie jego końcem. W praktyce archiwalnej liczenie od zwrotu upraszcza kontrolę i zapewnia, że karta nie zostanie wycofana zanim udostępnienie faktycznie się zakończy.
Kończy je zwrot wypożyczonych akt do archiwum zakładowego (oddanie dokumentacji i przyjęcie jej z powrotem do zasobu archiwum). To moment, w którym można uznać, że dokumentacja wróciła do właściwego miejsca przechowywania i udostępnienie jest zamknięte.
To komórka lub miejsce w jednostce organizacyjnej, gdzie gromadzi się, zabezpiecza i udostępnia dokumentację niearchiwalną oraz przygotowuje dokumentację do przekazania do archiwum państwowego (jeśli dotyczy). Prowadzi też ewidencję, w tym rejestry i karty udostępniania.
Najczęściej myli się datę wytworzenia akt z datą zdarzenia ewidencyjnego albo wybiera pierwszy etap procesu (wypożyczenie) zamiast etapu zamykającego (zwrot). Pomaga myślenie procesowe: najpierw udostępniasz, potem rozliczasz i dopiero wtedy zaczyna biec okres przechowywania karty.
Przekazanie dotyczy zwykle przejścia dokumentacji z komórki organizacyjnej do archiwum zakładowego w ramach porządkowania i archiwizacji. Zwrot dotyczy sytuacji, gdy akta były już w archiwum, zostały czasowo wypożyczone/udostępnione i wracają po wykorzystaniu.
To dokumentacja ewidencyjna (pomocnicza) związana z kontrolą udostępnień. Nie zastępuje akt sprawy i nie jest "treścią" dokumentacji, lecz zapisem operacji na zasobie. Dlatego jej okres przechowywania wiąże się z obsługą udostępnienia, a nie z powstaniem akt merytorycznych.
Ucz się etapów procesu: wniosek/zgoda, wydanie akt, ewidencja (karta/rejestr), kontrola terminów i zwrot. W zadaniach testowych szukaj zdarzenia kończącego proces, bo to ono często wyznacza liczenie okresów przechowywania dokumentacji pomocniczej.
Najmniej potrzebna staje się dopiero po zwrocie akt, gdy nie służy już do ustalania aktualnego miejsca przechowywania. Nadal jednak może być przechowywana przez określony czas dla celów kontrolnych, dowodowych i porządkowych, dlatego okres przechowywania liczy się od daty zwrotu.
info

Około 50% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że okres przechowywania kart udostępnienia wiąże się z zakończeniem czynności udostępniania.

Źródła:

  • Ustawa z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (tekst jednolity dostępny w ISAP) – ogólne ramy prawne archiwistyki zakładowej

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z zakresu archiwum zakładowego (udostępnianie i ewidencja akt)
  • Instrukcje archiwalne i kancelaryjne obowiązujące w jednostkach organizacyjnych (procedury udostępniania)
  • Ćwiczenia z kwalifikacji archiwalnych: obieg i ewidencja dokumentacji w archiwum zakładowym

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego