KWALIFIKACJA SPO3 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 22.
Opiekun wykonał pomiar ciśnienia tętniczego krwi. Który wynik powinien uznać za nieprawidłowy?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wynik 145/110 mmHg jest nieprawidłowy, ponieważ wskazuje na wyraźnie podwyższone ciśnienie, zwłaszcza bardzo wysoką wartość rozkurczową (110 mmHg). Pozostałe wyniki (115/80, 125/80, 130/85) mieszczą się w zakresie prawidłowym lub co najwyżej granicznie podwyższonym i nie są tak alarmujące.

Pełne wyjaśnienie:

Ciśnienie tętnicze zapisuje się jako dwie wartości: skurczową (pierwsza liczba) i rozkurczową (druga liczba). W praktyce opiekuńczej ocenia się obie liczby, bo każda z nich może wskazywać na problem zdrowotny. Szczególnie istotne jest, że bardzo wysoka wartość rozkurczowa bywa sygnałem stanu wymagającego pilnej reakcji (np. ponownego pomiaru w spoczynku, obserwacji objawów i zgłoszenia osobie uprawnionej).

Odpowiedź "145 / 110 mmHg" należy uznać za nieprawidłową, ponieważ obie składowe są podwyższone, a 110 mmHg jako rozkurczowe jest wartością zdecydowanie wysoką. Nawet jeśli w różnych zaleceniach spotyka się różne progi rozpoznawania i cele leczenia, tak wysoka druga liczba nie jest wynikiem prawidłowym i wymaga zwiększonej czujności.

Pozostałe propozycje są istotnie niższe:

  • "125 / 80 mmHg" – wynik typowo uznawany za prawidłowy lub bliski prawidłowemu w warunkach spoczynku.
  • "130 / 85 mmHg" – może być wynikiem granicznym/podwyższonym zależnie od przyjętych kryteriów i okoliczności (stres, wysiłek, ból), ale nie jest tak jednoznacznie nieprawidłowy jak 145/110.
  • "115 / 80 mmHg" – wynik prawidłowy.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy wśród odpowiedzi pojawia się bardzo wysoka wartość rozkurczowa (druga liczba), zwykle oznacza to wynik nieprawidłowy. W zadaniach dla opiekuna ważne jest też, aby pamiętać o podstawach techniki pomiaru: odpoczynek przed pomiarem, właściwy mankiet, prawidłowe ułożenie ręki oraz ewentualne powtórzenie pomiaru po kilku minutach spoczynku.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Pierwsza liczba to ciśnienie skurczowe (podczas skurczu serca), a druga to ciśnienie rozkurczowe (podczas rozkurczu). Obie wartości są ważne w ocenie ryzyka zdrowotnego; szczególnie niepokojące bywa znaczne podwyższenie drugiej liczby.
Za nieprawidłowe uznaje się wartości wyraźnie podwyższone, zwłaszcza gdy rośnie ciśnienie rozkurczowe. U osób starszych interpretacja może zależeć od zaleceń lekarza i chorób współistniejących, ale bardzo wysoka druga liczba (np. około 110) jest sygnałem alarmowym.
Wynik 145/110 ma bardzo wysoką wartość rozkurczową, co wskazuje na istotne podwyższenie ciśnienia. 130/85 bywa wynikiem granicznym i może zależeć od sytuacji (stres, ból, ruch). 145/110 jest znacznie dalej od wartości uznawanych za bezpieczne.
Typowe błędy to: brak odpoczynku przed pomiarem, rozmowa w trakcie, zła pozycja (ręka nie na wysokości serca), zbyt mały/duży mankiet oraz pomiar tuż po kawie, papierosie lub wysiłku. Takie czynniki mogą sztucznie zawyżyć wynik.
Warto powtórzyć pomiar, gdy wynik jest zaskakująco wysoki lub niski, gdy podopieczny jest zdenerwowany albo tuż po aktywności. Zwykle wykonuje się kolejny pomiar po kilku minutach spokojnego siedzenia. Wyniki należy zanotować i porównać.
Opiekun powinien zadbać o spokój i bezpieczeństwo podopiecznego, ocenić samopoczucie (np. ból głowy, duszność, ból w klatce), powtórzyć pomiar po odpoczynku oraz zgłosić wynik osobie uprawnionej (np. pielęgniarce/lekarzowi/rodzinie zgodnie z procedurą).
Nie zawsze. Jednorazowy wynik może być zawyżony przez stres, ból, wysiłek, kofeinę lub złą technikę pomiaru. Nadciśnienie rozpoznaje się na podstawie powtarzalnych pomiarów i oceny medycznej. Jednak bardzo wysokie wartości wymagają czujności i zgłoszenia.
Czasem nie ma żadnych objawów, ale mogą wystąpić: silny ból głowy, zawroty, zaburzenia widzenia, duszność, nudności, osłabienie czy ból w klatce piersiowej. Pojawienie się objawów razem z bardzo wysokim wynikiem powinno skłonić do pilnej konsultacji medycznej.
Mankiet musi pasować do obwodu ramienia: zbyt mały zawyża wynik, a zbyt duży może go zaniżać. W praktyce należy korzystać z rozmiaru zalecanego przez producenta i upewnić się, że mankiet jest założony na gołe ramię, równo i bez ucisku odzieży.
Wpisuj dwie wartości (skurczowe/rozkurczowe) w mmHg, datę i godzinę, okoliczności (spoczynek, po wysiłku, stres), ewentualne objawy oraz informację o podjętych działaniach (powtórzenie pomiaru, zgłoszenie). Taki zapis ułatwia ocenę trendu i bezpieczeństwo opieki.
info

Około 57% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Eksperci podkreślają: "Wynik 145/110 mmHg jest nieprawidłowy, ponieważ wskazuje na wyraźnie podwyższone ciśnienie, zwłaszcza bardzo wysoką wartość rozkurczową (110 mmHg)."

Źródła:

  • World Health Organization (WHO) – Hypertension (fact sheet): https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/hypertension (dostęp: 2026-03-01)
  • NHS – Blood pressure test (opis odczytu i znaczenia wartości): https://www.nhs.uk/conditions/blood-pressure-test/ (dostęp: 2026-03-01)
  • Mayo Clinic – High blood pressure (hypertension) (informacje edukacyjne): https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/high-blood-pressure/symptoms-causes/syc-20373410 (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji SPO.2 dotyczące pomiarów parametrów życiowych
  • Poradniki/standardy edukacyjne o prawidłowym pomiarze ciśnienia w warunkach domowych
  • Strony edukacyjne instytucji zdrowia publicznego opisujące interpretację wyniku RR

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego