W pytaniu oceniany jest typ efektu farmakologicznego uzyskany po jednoczesnym podaniu ibuprofenu i paracetamolu, czyli klasyfikacja interakcji na poziomie farmakodynamiki.
Synergizm addycyjny (sumowanie) występuje wtedy, gdy łączny efekt dwóch leków jest równy sumie efektów, jakie każdy z nich wywołałby oddzielnie. W praktyce klinicznej leczenia bólu/gorączki połączenie paracetamolu z ibuprofenem bywa stosowane, ponieważ oba leki działają przeciwbólowo i przeciwgorączkowo, więc ich działanie może się sumować.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- Antagonizm chemiczny dotyczy sytuacji, gdy substancje reagują ze sobą chemicznie, prowadząc do unieczynnienia jednej z nich (np. neutralizacja). To nie jest typowy mechanizm relacji między paracetamolem a ibuprofenem.
- Antagonizm czynnościowy polega na wywoływaniu przeciwnych efektów fizjologicznych przez różne mechanizmy (jeden lek znosi efekt drugiego). W przypadku analgezji/przeciwgorączkowości nie opisuje to typowego, oczekiwanego rezultatu równoczesnego podania tych leków.
- Synergizm hiperaddycyjny (potencjalizacja, "więcej niż suma") wymaga, aby efekt łączny był większy niż suma efektów leków podanych oddzielnie. Sama informacja o jednoczesnym podaniu ibuprofenu i paracetamolu nie uzasadnia wniosku o efekcie ponadaddycyjnym; w ujęciu definicyjnym bez dodatkowych danych przyjmuje się addycję jako właściwy typ sumowania.
Wskazówka egzaminacyjna: najpierw ustal, czy odpowiedzi mówią o sumowaniu efektów, znoszeniu efektów (antagonizm), czy o efekcie większym niż suma. Dopiero potem dopasuj termin (addycyjny vs hiperaddycyjny).
