KWALIFIKACJA MOT6 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 23.
Po wykonanej naprawie układu hamulcowego przeprowadzono kontrolę hamulców mierząc drogę hamowania. W momencie rozpoczęcia hamowania hamulcem zasadniczym obciążony pojazd poruszał się z prędkością 80 km/h. Długość droga hamowania wyniosła 42 m. Analiza danych przedstawionych w tabeli pozwala stwierdzić, że
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi dotyczącymi maksymalnej drogi hamowania pojazdów w różnych warunkach.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wynik kontroli po naprawie ocenia się przez porównanie zmierzonej drogi hamowania z wartościami referencyjnymi z tabeli dla danej prędkości i obciążenia.
Jeżeli 42 m przy 80 km/h przekracza górną granicę z tabeli, oznacza to zbyt dużą drogę hamowania, czyli nieskuteczne hamowanie.

Pełne wyjaśnienie:

Weryfikacja skuteczności hamowania po naprawie układu hamulcowego polega na pomiarze (np. drogi hamowania) i interpretacji wyniku względem wartości odniesienia. W zadaniu podano prędkość początkową 80 km/h, fakt że pojazd jest obciążony oraz zmierzoną drogę hamowania 42 m. Kluczowe jest zdanie: "Analiza danych przedstawionych w tabeli pozwala stwierdzić, że…". Oznacza to, że rozstrzygnięcie wynika z porównania 42 m z zakresem dopuszczalnym w tabeli.

Odpowiedź "jest to zbyt duża wartość" jest poprawna wtedy, gdy z tabeli dla 80 km/h (i warunków przewidzianych przez tę tabelę) wynika, że droga hamowania powinna być krótsza, a 42 m znajduje się powyżej dopuszczalnego maksimum. W praktyce warsztatowej zbyt długa droga hamowania po naprawie może wskazywać m.in. na zapowietrzenie układu, niewłaściwe odpowietrzenie, nieszczelność, nierówną pracę zacisków/cylindrów, zły dobór elementów ciernych, zanieczyszczenie powierzchni ciernych lub problemy z regulacją.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "jest to zbyt mała wartość" sugerowałaby nienaturalnie krótką drogę hamowania względem tabeli. W kontekście naprawy i typowych kryteriów oceny problemem najczęściej jest przekroczenie maksimum (za długa droga), a nie "za krótka" droga.
  • "jest to optymalna wartość" jest mylące, bo tabele w diagnostyce zwykle podają zakres dopuszczalny (minimum/maksimum) lub wartości graniczne, a nie "optymalność". Sam fakt zgodności z tabelą nie oznacza optymalizacji, tylko spełnienie wymagań.
  • "wartość mieści się w odpowiednim przedziale" byłaby prawdziwa wyłącznie wtedy, gdy 42 m mieści się pomiędzy granicami z tabeli. Skoro poprawna interpretacja wskazuje "zbyt dużą wartość", to znaczy, że 42 m wypada poza dopuszczalnym przedziałem (powyżej górnej granicy).

Wskazówka egzaminacyjna: w tego typu pytaniach najpierw identyfikuj parametr porównania (tu: droga hamowania), następnie dobierz wiersz/kolumnę tabeli dla prędkości i warunków, a dopiero na końcu oceń, czy wynik jest poniżej, w zakresie, czy powyżej limitu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Droga hamowania to odcinek od zadziałania hamulców do zatrzymania pojazdu. Droga zatrzymania obejmuje dodatkowo odcinek przejechany w czasie reakcji kierowcy przed rozpoczęciem hamowania. W zadaniach warsztatowych zwykle analizuje się samą drogę hamowania.
Najczęściej: zapowietrzenie układu, nieszczelności, zatarte zaciski/cylindry, zużyte lub źle dobrane klocki i tarcze, zanieczyszczenie elementów ciernych, błędna regulacja, niewłaściwy stan opon oraz zbyt małe ciśnienie w oponach. Każdy z tych czynników obniża skuteczność hamowania.
Obciążenie wpływa na warunki hamowania (m.in. na naciski kół na nawierzchnię i pracę zawieszenia), a w wielu zestawieniach referencyjnych wartości dopuszczalne zależą od masy/obciążenia. Dlatego wynik trzeba odnosić do tabeli przygotowanej dla odpowiednich warunków pomiaru.
Wynik interpretuje się wyłącznie przez porównanie z tabelą podaną w zadaniu. Jeśli 42 m jest powyżej górnej granicy z tabeli dla 80 km/h, to droga hamowania jest zbyt duża. Jeśli mieści się w granicach, wybiera się odpowiedź o właściwym przedziale.
Nie zawsze. Gdy zadanie zawiera tabelę z dopuszczalnymi drogami hamowania dla danej prędkości, zwykle wystarcza odczyt i porównanie. Obliczenia pojawiają się wtedy, gdy trzeba wyznaczyć opóźnienie lub skuteczność hamowania z danych pomiarowych.
Typowe błędy to: mylenie drogi hamowania z drogą zatrzymania, nieuwzględnianie warunków (obciążenie, prędkość), odczyt z niewłaściwej kolumny tabeli oraz ocenianie "na oko" bez odniesienia do wartości granicznych. Pomaga metodyczne sprawdzanie jednostek i zakresów w tabeli.
W diagnostyce technicznej częściej ocenia się zgodność z wymaganiami (czy wynik jest w przedziale dopuszczalnym) niż "optymalność". "Optymalna" sugeruje najlepszą możliwą wartość, a tabele zwykle określają limity bezpieczeństwa. Dlatego trzeba uważać na takie sformułowania.
Jazdę próbną wykonuje się po pracach, które mogły zmienić skuteczność hamowania, np. po wymianie klocków/tarcz, naprawie przewodów, wymianie płynu, regeneracji zacisków lub odpowietrzaniu. Celem jest sprawdzenie działania w warunkach rzeczywistych i wychwycenie usterek zanim pojazd trafi do klienta.
Nawet przy samym pomiarze drogi warto obserwować: ściąganie pojazdu na jedną stronę, pulsowanie pedału, miękki pedał, nietypowe dźwięki, dymienie kół oraz zapach przegrzania. Takie symptomy mogą wskazywać na nierównomierną pracę hamulców lub problemy mechaniczne.
Ćwicz czytanie tabel: najpierw identyfikuj parametr (prędkość, obciążenie), potem właściwy wiersz/kolumnę, a na końcu porównuj wynik z granicami. Utrwal też podstawowe pojęcia (droga hamowania, opóźnienie, skuteczność) i typowe przyczyny przekroczenia limitów po naprawie.
info

Statystycznie 53% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Droga hamowania" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Droga_hamowania (dostęp: 2026-02-28)
  • Wikipedia (PL): "Ruch jednostajnie opóźniony" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Ruch_jednostajnie_op%C3%B3%C5%BAniony (dostęp: 2026-02-28)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z diagnostyki i naprawy układów hamulcowych dla technika pojazdów samochodowych
  • Instrukcje serwisowe producentów (procedury odpowietrzania i testów po naprawie)
  • Podstawy fizyki: ruch z opóźnieniem i zależność drogi hamowania od prędkości

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego