KWALIFIKACJA MOT2 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 15.
Podczas diagnostyki silnika spalinowego z zapłonem samoczynnym ZS za pomocą skanera diagnostycznego stwierdzono nierównomierną pracę cylindrów. Prawdopodobną przyczyną jest usterka w układzie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Nierównomierna praca cylindrów w silniku ZS zwykle wynika z nierównej dawki lub jakości rozpylania paliwa (np. wtryskiwacze, ciśnienie paliwa, nieszczelności). Układ zapłonowy nie steruje zapłonem w ZS, ładowanie dotyczy alternatora/akumulatora, a doładowanie częściej wpływa na moc niż na "wypadanie" cylindra.

Pełne wyjaśnienie:

Nierównomierna praca cylindrów (odczuwalne drgania, "kulawy" bieg jałowy, różne korekty dawek) w silniku z zapłonem samoczynnym najczęściej ma źródło w układzie paliwowym. W dieslu o równomierności pracy decyduje przede wszystkim to, czy każdy cylinder dostaje właściwą ilość paliwa w odpowiednim momencie i czy paliwo jest prawidłowo rozpylone.

  • Układ paliwowy – usterki wtryskiwaczy (zacinanie, przelewy, zła charakterystyka), spadki/niestabilność ciśnienia paliwa, zapowietrzenie lub nieszczelności powodują różnice między cylindrami. Skutkiem jest nierówna praca i często podwyższone dymienie lub zmiana kultury pracy.
  • Układ zapłonowy – klasyczny układ zapłonowy (cewki, świece zapłonowe) dotyczy silników ZI. W ZS nie ma zapłonu iskrowego inicjującego spalanie, więc typowa usterka "zapłonowa" nie jest najbardziej prawdopodobnym źródłem nierównej pracy cylindrów.
  • Układ doładowania – problemy z turbosprężarką, sterowaniem ciśnienia doładowania czy nieszczelnością dolotu zwykle skutkują spadkiem mocy, przeładowaniem/niedoładowaniem i błędami ciśnienia, a nie typowym objawem nierównej pracy pojedynczych cylindrów w rozumieniu różnic dawki na cylindrach.
  • Układ ładowania – usterki alternatora, regulatora napięcia lub akumulatora wpływają na zasilanie elektryczne pojazdu, ale same w sobie rzadko są bezpośrednią, najbardziej prawdopodobną przyczyną nierównej pracy cylindrów w silniku ZS.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści występuje "nierówna praca cylindrów" w ZS, najpierw myśl o tym, co różnicuje pracę poszczególnych cylindrów: dawka/rozpylanie paliwa, kompresja i szczelność. Z podanych odpowiedzi najbardziej pasuje układ paliwowy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To sytuacja, gdy poszczególne cylindry wytwarzają różny moment, przez co silnik drga i pracuje "nierówno". W dieslu typowo wynika to z różnic dawki/rozpylania paliwa lub warunków spalania w danym cylindrze, a nie z klasycznego zapłonu iskrowego.
W ZS o równomierności pracy decyduje ilość paliwa wtryskiwana do każdego cylindra i jakość rozpylania. Jeśli wtryskiwacz leje, ma za duży przelew albo ciśnienie paliwa jest niestabilne, jeden cylinder może spalać inaczej niż pozostałe, co daje nierówną pracę.
Częste objawy to drgania na biegu jałowym, trudniejszy rozruch, nierówne przyspieszanie, dymienie oraz korekty dawek odbiegające od pozostałych cylindrów. W praktyce potwierdza się to pomiarami, np. testem przelewowym i kontrolą parametrów ciśnienia paliwa.
Nie w sensie układu zapłonu iskrowego (cewki i świece zapłonowe) typowego dla ZI. W dieslu spalanie inicjuje się przez sprężanie, a elementy takie jak świece żarowe wspomagają rozruch na zimno, ale nie działają jak zapłon w silniku benzynowym.
Układ doładowania wpływa głównie na ilość powietrza w cylindrach i osiągi. Usterki doładowania częściej objawiają się spadkiem mocy, przejściem w tryb awaryjny i nieprawidłowym ciśnieniem doładowania. Nierówna praca pojedynczego cylindra częściej wynika z paliwa niż z turbo.
Zwykle nie jest to najbardziej prawdopodobna przyczyna nierównej pracy cylindrów. Układ ładowania odpowiada za napięcie w instalacji, więc jego awaria daje problemy z akumulatorem, kontrolkami i zasilaniem odbiorników. Nierówna praca cylindrów częściej ma przyczynę w układzie paliwowym lub mechanice.
Najczęściej analizuje się korekty dawek na cylindrach, ciśnienie paliwa (zadane i rzeczywiste), sygnały czujników związanych z wtryskiem oraz ewentualne błędy układu paliwowego. Pomocne bywa też porównanie pracy na biegu jałowym i pod obciążeniem.
Usterki paliwowe częściej powodują nierówność przypisaną do konkretnego cylindra (różnice dawek). Problemy dolotu/EGR częściej wpływają na całą pracę silnika (ogólne dymienie, brak mocy, niestabilne ciśnienie doładowania). W praktyce rozstrzyga analiza parametrów i testy szczelności.
Najczęściej przenosi się skojarzenie z silników benzynowych i wybiera "układ zapłonowy". Drugi błąd to wybór "doładowania" tylko dlatego, że turbo jest popularnym elementem w dieslu, mimo że objaw dotyczy nierówności pracy cylindrów, czyli zwykle dawki/rozpylania paliwa.
Ucz się schematu: objaw → najbardziej typowy układ → test potwierdzający. Dla nierównej pracy ZS najpierw paliwo (wtryski, ciśnienie), potem mechanika (kompresja), a dopiero dalej powietrze/doładowanie. Ćwicz interpretację korekt i podstawowych parametrów na skanerze.
info

Około 65% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Nierównomierna praca cylindrów w silniku ZS zwykle wynika z nierównej dawki lub jakości rozpylania paliwa (np. wtryskiwacze, ciśnienie paliwa, nieszczelności)."

Źródła:

  • Bosch Professional Automotive Information: Diesel fuel injection (materiały przeglądowe), https://www.bosch-mobility.com/en/solutions/powertrain-and-electrified-mobility/diesel-systems/ (dostęp 2026-02-18)
  • Robert Bosch GmbH, "Diesel-Engine Management: Systems and Components", Wiley, wydanie ang., (rozdziały o układzie wtryskowym i objawach usterek)
  • Tom Denton, "Automobile Electrical and Electronic Systems", Routledge, (rozdziały o układzie ładowania i jego objawach w pojeździe)

Materiały:

  • Podręczniki/systemy Bosch dotyczące zarządzania silnikiem Diesla (wtrysk, czujniki, objawy usterek)
  • Instrukcje serwisowe producentów pojazdów (procedury: test wtryskiwaczy, kontrola ciśnienia paliwa)
  • Materiały OBD-II/EOBD: interpretacja korekt dawki, nierównej pracy cylindrów i parametrów bieżących

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego