KWALIFIKACJA SPO1 - CZERWIEC 2022

PYTANIE NR 6.
Podopieczna dużo czyta, pisze krótkie felietony społeczne, które są zamieszczane w lokalnej prasie. Wypożyczając książki z biblioteki lub kupując nowe pozycje, asystent pomaga podopiecznej w zaspokajaniu potrzeby
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wypożyczanie i kupowanie książek wspiera rozwijanie zainteresowań, twórczość i realizowanie własnych celów (czytanie, pisanie felietonów), czyli potrzeby wyższego rzędu.
Dlatego właściwa jest samorealizacja, a nie przynależność, bezpieczeństwo czy sam kontakt.

Pełne wyjaśnienie:

Opis sytuacji wskazuje, że podopieczna intensywnie czyta i tworzy własne teksty (krótkie felietony społeczne publikowane w prasie). Działania asystenta polegające na wypożyczaniu książek z biblioteki lub kupowaniu nowych pozycji są wsparciem w dostępie do źródeł wiedzy i inspiracji. Tego typu pomoc przede wszystkim umożliwia rozwój osobisty, pogłębianie zainteresowań oraz twórczą ekspresję, co jest typowe dla potrzeby samorealizacji (realizowania własnego potencjału i aspiracji).

Odpowiedź "samorealizacji." pasuje, bo czytanie i pisanie to aktywności ukierunkowane na osiągnięcia, kompetencje i spełnianie się w ważnej dla siebie dziedzinie. Publikowanie tekstów dodatkowo wzmacnia poczucie sprawczości i sensu, co także jest charakterystyczne dla potrzeb wyższego rzędu.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie są najlepsze w tym kontekście:

  • "przynależności." – potrzeba przynależności dotyczy więzi, bycia częścią grupy, akceptacji i relacji. W treści nie ma nacisku na budowanie relacji czy integrację, tylko na rozwój pasji czytelniczo-pisarskiej.
  • "bezpieczeństwa." – bezpieczeństwo wiąże się ze stabilnością, ochroną, przewidywalnością i zaspokojeniem obaw. Zakup lub wypożyczenie książek nie jest działaniem zapewniającym bezpieczeństwo w sensie podstawowych warunków życia.
  • "kontaktu." – "kontakt" nie jest klasycznym poziomem potrzeby w standardowych ujęciach hierarchii potrzeb; ponadto sama aktywność czytania i pisania może być indywidualna i nie musi służyć bezpośrednio nawiązywaniu kontaktów.

W praktyce pracy asystenta osoby z niepełnosprawnością ważne jest rozpoznawanie, czy wsparcie ma zaspokoić potrzeby podstawowe (np. bezpieczeństwo), społeczne (np. przynależność), czy rozwojowe (np. samorealizacja). Właściwe dopasowanie form pomocy zwiększa motywację podopiecznego i realnie wzmacnia jego autonomię.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Samorealizacja to potrzeba rozwijania własnych możliwości i realizowania ważnych celów osobistych (np. twórczość, nauka, doskonalenie umiejętności). W praktyce oznacza działania, które dają poczucie sensu i spełnienia, a nie tylko zaspokojenie potrzeb podstawowych.
Samorealizacja pojawia się, gdy opis dotyczy rozwoju, pasji, osiągnięć i tworzenia (np. pisanie, publikowanie, uczenie się). Przynależność dotyczy relacji i bycia częścią grupy (akceptacja, przyjaźnie, wspólnota). Wybieraj kategorię zgodną z głównym celem aktywności.
Książki dostarczają wiedzy i inspiracji, co ułatwia rozwijanie zainteresowań i kompetencji. Jeśli podopieczny czyta i tworzy (np. pisze teksty), to dostęp do literatury wspiera jego twórczość i realizowanie własnego potencjału, czyli samorealizację.
Potrzeba bezpieczeństwa dotyczy stabilności i ochrony: pewności jutra, braku zagrożeń, stałych warunków życia. Jest szczególnie istotna, gdy osoba doświadcza lęku, chaosu lub braku podstaw (np. mieszkanie, finanse, opieka). Nie dotyczy bezpośrednio rozwoju pasji.
Tak, bo publikowanie jest formą twórczej ekspresji i osiągnięcia: wymaga umiejętności, zaangażowania oraz daje poczucie sprawczości. Może też przynosić uznanie społeczne, ale w tym kontekście kluczowe jest realizowanie siebie poprzez pisanie i rozwój.
Asystent może organizować warunki do aktywności rozwojowych: dostęp do kultury, edukacji, hobby, sprzętu czy instytucji (np. biblioteki). Ważne jest wspieranie autonomii: pomaganie w dotarciu do zasobów, ale pozostawianie decyzji i sprawczości po stronie podopiecznego.
To sytuacje związane z relacjami i byciem w grupie: uczestnictwo w klubie, spotkania towarzyskie, budowanie przyjaźni, kontakt z rodziną, wsparcie rówieśnicze. Jeśli w opisie dominują więzi i akceptacja, zwykle chodzi o przynależność, nie o samorealizację.
"Kontakt" brzmi podobnie do potrzeb społecznych, ale jest bardzo ogólny i nie jest standardową nazwą poziomu potrzeby. W pytaniach zwykle chodzi o konkretną kategorię (np. przynależność). Dlatego trzeba ocenić cel sytuacji: relacje czy rozwój osobisty.
Najczęściej mylą podobne kategorie (np. uznanie vs samorealizacja albo przynależność vs kontakt), wybierają odpowiedź na podstawie pojedynczego słowa z treści oraz pomijają główny sens sytuacji. Pomaga pytanie kontrolne: "Jaki jest cel działania: przetrwanie, relacje czy rozwój?"
Ćwicz analizę krótkich opisów przypadków i przypisuj je do potrzeb: bezpieczeństwa, społecznych i rozwojowych. Ucz się rozpoznawać słowa-klucze (np. "lęk" = bezpieczeństwo, "samotność" = przynależność, "pasja/osiągnięcia" = samorealizacja) i uzasadniaj wybór jednym zdaniem.
info

Statystycznie 59% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Źródła:

  • Maslow, A. H. (1943). A Theory of Human Motivation. Psychological Review, 50(4), 370–396.
  • PsychClassics (York University) – A. H. Maslow, "A Theory of Human Motivation" (pełny tekst online): https://psychclassics.yorku.ca/Maslow/motivation.htm (dostęp: 01.03.2026)
  • Encyclopaedia Britannica – "Abraham H. Maslow": https://www.britannica.com/biography/Abraham-Harold-Maslow (dostęp: 01.03.2026)

Materiały:

  • Podręczniki z podstaw psychologii (motywacja i potrzeby człowieka)
  • Materiały edukacyjne o hierarchii potrzeb i samorealizacji (psychologia ogólna)
  • Ćwiczenia sytuacyjne: rozpoznawanie potrzeb na podstawie opisów przypadków (case study) w pracy asystenta

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego