W odkrywkowej eksploatacji bazaltu (zwłaszcza w produkcji kruszyw łamanych) prace prowadzi się w wyrobisku o skarpach i półkach roboczych. Naturalnym, najczęściej spotykanym zagrożeniem w takim środowisku jest obrywanie się skał (odpadanie okruchów i większych bloków) ze ścian i skarp. Mechanizm jest praktyczny i "codzienny": skała bywa silnie spękana, lokalnie zwietrzała, a dodatkowo jest rozluźniana przez urabianie i roboty strzałowe. Nawet niewielkie odspojenia mogą stanowić poważne ryzyko dla ludzi i sprzętu w rejonie ściany oraz na drogach technologicznych.
- "obrywaniem się skał." – odpowiedź poprawna, bo odnosi się do najbardziej typowego zagrożenia przy pracy pod skarpą: spadania fragmentów ze ściany wyrobiska.
- "wyrzutem skał." – to zjawisko kojarzone z innym mechanizmem (gwałtownym, "dynamicznym" wyrzucaniem skał), które nie jest standardowo uznawane za podstawowe w typowej odkrywce bazaltu.
- "wodne." – zagrożenia wodne mogą wystąpić, ale ich "podstawowość" zależy od warunków hydrogeologicznych złoża i odwodnienia; nie jest to automatycznie dominujące zagrożenie dla każdego wyrobiska bazaltu.
- "pożarem egzogenicznym." – pożary egzogeniczne są charakterystyczne dla określonych surowców i warunków, a w kontekście kamieniołomu bazaltu nie stanowią zwykle pierwszoplanowego zagrożenia naturalnego.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy pytanie dotyczy "podstawowego" zagrożenia w odkrywce, najpierw pomyśl o tym, co realnie zagraża na skarpach i w strefie urabiania/załadunku (stateczność, odspojenia, odpadanie skał), a dopiero potem o zagrożeniach mniej typowych lub silnie zależnych od lokalnych warunków.