KWALIFIKACJA EKA4 - STYCZEŃ 2024

PYTANIE NR 20.
Przedsiębiorca, który jest czynnym podatnikiem VAT i prowadzi sprzedaż wyłącznie opodatkowaną, zakupił towary na podstawie faktury. W której kolumnie i jaką wartość z faktury powinien zaksięgować w podatkowej księdze przychodów i rozchodów?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zakup towarów handlowych ujmuje się w księdze w kolumnie przeznaczonej na ich zakup według cen zakupu.
U czynnego podatnika, gdy sprzedaż jest wyłącznie opodatkowana, koszt ujmuje się co do zasady w wartości netto, bo podatek z faktury nie stanowi wtedy kosztu w tej ewidencji.

Pełne wyjaśnienie:

W podatkowej ewidencji wydatki klasyfikuje się według ich rodzaju. Jeżeli przedsiębiorca nabywa towary handlowe (czyli rzeczy przeznaczone do dalszej odsprzedaży), zapis powinien trafić do kolumny dotyczącej zakupu towarów i materiałów według cen zakupu. To rozróżnia taki wydatek od innych kosztów prowadzenia firmy, które mogłyby być ujmowane jako pozostałe wydatki.

Drugi element pytania dotyczy tego, jaką wartość z faktury ująć w księdze. W praktyce kluczowe jest rozdzielenie wartości netto i brutto. Gdy podatnik jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług i jednocześnie prowadzi sprzedaż wyłącznie opodatkowaną, co do zasady ma prawo rozliczyć podatek naliczony w swoim rozliczeniu podatku od towarów i usług. W takim układzie w kosztach ewidencjonuje się zwykle wartość netto, czyli wartość ekonomicznego zakupu towaru bez podatku.

Dlatego poprawne jest ujęcie: kolumna 10 oraz wartość netto.

  • Odpowiedź z "pozostałymi wydatkami" jest nieprawidłowa, ponieważ zakup towarów do odsprzedaży ma w księdze odrębną kolumnę i nie powinien być wrzucany do kategorii ogólnej.
  • Wariant "pozostałe wydatki – wartość netto" powiela ten sam błąd klasyfikacji, nawet jeśli sama idea netto bywa kojarzona z ujęciem kosztu.
  • Wariant "kolumna 10 – wartość brutto" myli wartość ewidencjonowaną w kosztach: brutto jest typowe dla sytuacji, gdy podatek z faktury faktycznie obciąża koszt (np. brak prawa do rozliczenia), ale w treści pytania wskazano warunki sugerujące rozliczanie podatku poza kosztem.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw ustal rodzaj wydatku (towar, materiał, usługa), a dopiero potem zdecyduj o netto/brutto na podstawie statusu podatnika i charakteru sprzedaży.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):

Kolumna 10 służy do ewidencjonowania zakupów towarów handlowych i materiałów podstawowych według cen ich nabycia.

W praktyce wpisuje się tam faktury dokumentujące zakup rzeczy przeznaczonych do dalszej odsprzedaży lub zużycia w produkcji, a nie koszty ogólne typu usługi czy opłaty.

Sprawdź cel zakupu: towar handlowy jest przeznaczony do odsprzedaży, a nie do bieżącego funkcjonowania firmy.

Jeśli faktura dotyczy np. partii towaru na magazyn, zwykle będzie to zakup towarów. Usługi, czynsze, paliwo, telefon czy naprawy częściej trafiają do pozostałych kosztów.

Gdy podatnik jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług i ma prawo rozliczyć podatek naliczony, podatek z faktury nie jest dla niego "kosztem" w tym sensie, że jest rozliczany w odrębnych rozliczeniach.

W kosztach ujmuje się wtedy ekonomiczną wartość zakupu, czyli najczęściej kwotę netto.

Nie zawsze. Wartość ujęta w kosztach zależy od tego, czy podatek z faktury realnie obciąża przedsiębiorcę.

Jeżeli podatnik nie rozlicza podatku z faktury lub nie ma do tego prawa, kwota podatku może zwiększać koszt i wtedy w praktyce pojawia się podejście "brutto". W zadaniu warunki wskazują na ujęcie netto.

Najczęściej myli się:

  • kolumnę dla zakupu towarów z kolumną dla kosztów pozostałych,
  • wartość netto z brutto,
  • towary handlowe z wyposażeniem lub materiałami pomocniczymi.

W egzaminie czytaj uważnie warunki o statusie podatnika i rodzaju sprzedaży.

Do pozostałych wydatków trafiają zwykle koszty, które nie są zakupem towarów do odsprzedaży ani materiałów podstawowych, np. usługi obce, opłaty, koszty administracyjne.

Jeżeli przedmiot faktury nie zwiększa stanu towarów lub materiałów, tylko dotyczy funkcjonowania firmy, wtedy częściej kwalifikuje się go jako wydatek "pozostały".

Na fakturze zwykle widać podział na:

  • wartość netto (bez podatku),
  • kwotę podatku,
  • wartość brutto (netto + podatek).

Do zadań egzaminacyjnych kluczowe jest, aby nie mylić kwoty "do zapłaty" (brutto) z wartością kosztu ujmowaną w ewidencji.

Tak, bo jest wskazówką, że przedsiębiorca działa w modelu, w którym podatek naliczony z zakupów jest co do zasady rozliczany w ramach rozliczeń podatku od towarów i usług.

To pomaga zdecydować, czy w księdze ujmować wartość netto czy brutto. W tym typie zadań ta informacja jest kluczowa.

Przydatne są przede wszystkim:

  • pojęcia: towar handlowy, materiał, koszt, cena zakupu,
  • różnica netto i brutto,
  • umiejętność przypisania wydatku do właściwej kolumny ewidencji.

Nie chodzi o liczenie, lecz o poprawną kwalifikację zapisu.

Pomaga metoda skojarzeń:

  • najpierw "co kupuję?" (towar do odsprzedaży vs koszty ogólne),
  • potem "jaką wartość ujmuję?" (netto czy brutto) zależnie od warunków zadania.

Warto przerobić serię przykładów faktur i przyporządkować je do kolumn w krótkich ćwiczeniach.

info

Około 48% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Materiały:

  • Instrukcje i objaśnienia do prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów (materiały dydaktyczne szkoły/CKZ)
  • Podręczniki do rachunkowości podatkowej w zawodzie technik ekonomista (działy: koszty, ewidencje, faktury)
  • Przykładowe zestawy ćwiczeń z księgowania faktur w księdze (zadania praktyczne)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego