KWALIFIKACJA EKA4 - PRÓBNY

PYTANIE NR 9.
W zamieszczonej niżej tabeli przedstawiono czynniki kształtujące koszty w przedsiębiorstwach w latach 2003 i 2004. Oceń, który z czynników kształtujących koszty wpłynął na ich obniżenie
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi dotyczącymi czynników kształtujących koszty w przedsiębiorstwach w latach 2003 i 2004.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby wskazać czynnik obniżający koszty, należy porównać wartości z tabeli dla lat 2003 i 2004 i wybrać ten czynnik, przy którym następuje spadek (wartość w 2004 jest niższa niż w 2003). Zgodnie z kluczem odpowiedzi taki warunek spełnia "Czynnik 2".

Pełne wyjaśnienie:

W tego typu zadaniu kluczowa jest interpretacja danych tabelarycznych. Polecenie dotyczy czynnika, który wpłynął na obniżenie kosztów między dwoma okresami (2003 i 2004). Oznacza to, że należy:

  • odczytać dla każdego czynnika wartości kosztów (lub miary kosztotwórczej) w 2003 oraz w 2004,
  • porównać je w układzie "rok do roku",
  • zidentyfikować przypadek, w którym w 2004 występuje spadek względem 2003 (czyli ujemna zmiana).

Odpowiedź "Czynnik 2" jest poprawna, ponieważ zgodnie z danymi w tabeli to właśnie ten czynnik spełnia kryterium spadku, a więc jest interpretowany jako mający wpływ na obniżenie kosztów.

Pozostałe propozycje są nieprawidłowe z typowych powodów spotykanych w zadaniach z analizą danych:

  • "Czynnik 1" – w tabeli nie spełnia warunku obniżenia (zwykle oznacza to brak spadku lub wzrost), więc nie można go wskazać jako źródła redukcji kosztów.
  • "Czynnik 1 i 3" oraz "Czynnik 2 i 3" – to odpowiedzi złożone. W zadaniu zakłada się jedną poprawną odpowiedź, więc jeśli tylko jeden czynnik wykazuje spadek, łączenie go z innym czynnikiem jest błędem wynikającym z pośpiechu albo z mylenia "wpływu na koszty" z "występowaniem w tabeli".

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze podkreśl w poleceniu słowo obniżenie i sprawdź znak zmiany (spadek vs wzrost) osobno dla każdej pozycji, zanim wybierzesz odpowiedź.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Oznacza to, że przy danym czynniku w kolejnym okresie (np. 2004) wartość kosztu lub miary związanej z kosztem jest niższa niż w poprzednim (np. 2003). W praktyce szukasz spadku: różnica 2004–2003 jest ujemna.
Porównaj dla każdego czynnika dwie wartości (2003 i 2004) i zaznacz strzałką kierunek zmiany. Jeśli w 2004 jest mniej niż w 2003, traktujesz to jako spadek. Potem wybierasz jedyny czynnik ze spadkiem, jeśli zadanie ma jedną poprawną odpowiedź.
Egzaminowe pytania wielokrotnego wyboru najczęściej zakładają jedną poprawną odpowiedź. Opcje "2 i 3" kuszą, gdy uczeń widzi kilka zmian w tabeli, ale kryterium bywa jedno (np. wyłącznie spadek kosztów). Jeśli tylko jeden czynnik spełnia warunek, odpowiedź łączona jest błędna.
Najczęściej myli się kolumny (odczyt z niewłaściwego roku), patrzy się na samą wielkość zamiast na zmianę, albo odwraca wniosek (wzrost uznaje za spadek). Pomaga proste zapisanie różnicy: 2004 minus 2003 dla każdego czynnika.
Trzymasz się dokładnie kryterium z polecenia. Jeśli pytanie dotyczy obniżenia, interesują Cię tylko pozycje ze spadkiem. Wzrost oznacza czynnik zwiększający koszty, więc odpada. Gdyby polecenie było o "kształtowaniu" ogólnie, wtedy potrzebne byłoby doprecyzowanie.
Zwykle nie jest to konieczne. Wystarczy porównać, czy 2004 jest mniejsze od 2003. Procenty (dynamika) bywają pomocne, gdy wartości są bardzo różne, ale jeśli pytanie brzmi "który czynnik obniżył koszty", najczęściej wystarczy rozpoznać sam spadek.
To elementy, które mogą powodować zmianę poziomu kosztów, np. zmiany cen, zużycia materiałów, wydajności pracy czy wielkości produkcji. W zadaniach egzaminacyjnych są często podane jako "Czynnik 1, 2, 3", a Twoim celem jest odczytanie z danych, który z nich wiąże się ze spadkiem kosztów.
Byłaby poprawna wtedy, gdy z tabeli wynikałoby, że wartość przypisana do "Czynnik 1" w kolejnym roku jest niższa niż w roku poprzednim, a pozostałe czynniki nie spełniają tego warunku. O wyborze decyduje zawsze porównanie danych, nie sama nazwa czynnika.
Warto utrwalić: koszt, koszt całkowity, zmiana kosztów w czasie, porównanie rok do roku, interpretacja tabel, odchylenie (różnica między okresami) oraz podstawowe wnioskowanie: spadek = obniżenie, wzrost = podwyższenie. To pomaga unikać błędów przy odczycie danych.
Ćwicz na arkuszach: (1) odczyt danych z tabel, (2) szybkie liczenie różnic między okresami, (3) rozpoznawanie słów-kluczy w poleceniu (spadek, wzrost, największy, najmniejszy). Dodatkowo trenuj zaznaczanie w tabeli tylko tych danych, które są potrzebne do odpowiedzi.
info

Około 40% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Eksperci podkreślają: "Aby wskazać czynnik obniżający koszty, należy porównać wartości z tabeli dla lat 2003 i 2004 i wybrać ten czynnik, przy którym następuje spadek (wartość w 2004 jest niższa niż w 2003)."

Materiały:

  • materiały dydaktyczne z rachunku kosztów (definicje kosztów, klasyfikacje, analiza porównawcza)
  • ćwiczenia z interpretacji tabel i wykresów w zadaniach egzaminacyjnych dla technika ekonomisty
  • notatki: metody analizy zmian rok do roku (różnica, dynamika, trend)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego