KWALIFIKACJA ELM6 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 19.
Przedstawione na rysunku urządzenie służy do
Ilustracja przedstawia urządzenie służące do wykrywania miejsc nieszczelności w sieci sprężonego powietrza.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Urządzenia do lokalizacji nieszczelności w sieci sprężonego powietrza służą do wskazania miejsca wycieku (np. poprzez analizę sygnału/odgłosu wycieku), a nie do pomiaru ciśnienia czy natężenia przepływu w gałęzi obwodu. Dlatego poprawna jest odpowiedź o wykrywaniu miejsc nieszczelności.

Pełne wyjaśnienie:

W instalacjach sprężonego powietrza jednym z częstych problemów eksploatacyjnych są nieszczelności, które powodują straty energii, spadki ciśnienia i gorszą pracę odbiorników pneumatycznych. Dlatego w utrzymaniu ruchu stosuje się przyrządy, których zadaniem jest lokalizacja miejsca wycieku, a nie wykonywanie klasycznego pomiaru wielkości procesowej.

Poprawna odpowiedź mówi o wykrywaniu miejsc nieszczelności w sieci sprężonego powietrza. Tego typu urządzenie (zależnie od konstrukcji) pomaga znaleźć konkretny punkt, w którym powietrze ucieka z instalacji. W praktyce pozwala to szybciej zaplanować naprawę (dokręcenie złącza, wymiana przewodu, uszczelnienie szybkozłączki) i ograniczyć straty.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "Pomiar wartości ciśnienia" – do tego służą manometry i przetworniki ciśnienia. One podają wartość ciśnienia w punkcie pomiarowym, ale nie wskazują bezpośrednio miejsca nieszczelności.
  • "Wyszukiwanie uszkodzenia w instalacji elektrycznej" – diagnostyka elektryczna używa innych metod (np. pomiary ciągłości, izolacji, lokalizacja zwarć). To inna dziedzina i inne przyrządy niż dla sieci sprężonego powietrza.
  • "Pomiar natężenia przepływu płynów w hydraulice" – w hydraulice mierzy się przepływ cieczy przepływomierzami. To nie jest to samo co lokalizacja nieszczelności sprężonego powietrza i dotyczy innego medium oraz układu.

Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach "urządzenie służy do…" najpierw rozstrzygnij, czy jest to przyrząd pomiarowy (podaje wartość: ciśnienie/przepływ), czy diagnostyczny (pomaga znaleźć źródło problemu, np. nieszczelność). To zwykle eliminuje mylenie pneumatyki z hydrauliką i elektryką.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Nieszczelność to miejsce, w którym sprężone powietrze ucieka z instalacji (np. na złączce, przewodzie, szybkozłączu). Skutkiem są spadki ciśnienia i wzrost kosztów pracy sprężarki. W praktyce szuka się jej w punktach połączeń i elementach ruchomych.
Najczęściej stosuje się metody lokalizacji: obserwację, testy z użyciem środka pianotwórczego oraz detektory (np. ultradźwiękowe), które pomagają wskazać punkt wycieku. Celem jest znalezienie konkretnego miejsca, a nie tylko stwierdzenie spadku ciśnienia.
Manometr pokazuje wartość ciśnienia w danym punkcie, więc może wskazać, że w instalacji "coś jest nie tak", ale zwykle nie wskaże, gdzie dokładnie ucieka powietrze. Do lokalizacji potrzebne są metody, które prowadzą do źródła wycieku (np. badanie punktów połączeń).
Nie. Małe wycieki mogą nie dawać natychmiastowego, dużego spadku ciśnienia, ale generują stałe straty energii w dłuższym czasie. Dlatego w utrzymaniu ruchu ważne są regularne przeglądy i lokalizacja nawet "niewielkich" nieszczelności.
Najczęściej wycieki pojawiają się na złączkach i połączeniach przewodów, szybkozłączkach, rozdzielaczach, uszczelnieniach siłowników oraz w miejscach uszkodzeń przewodów. Warto zaczynać kontrolę od elementów często rozłączanych i narażonych na drgania.
Wykrywanie nieszczelności to lokalizacja punktu problemu (gdzie ucieka medium), natomiast pomiar przepływu to określenie wartości strumienia (np. w l/min) w przewodzie. Przepływomierz odpowiada na pytanie "ile płynie", a detekcja nieszczelności – "skąd ucieka".
W zadaniach egzaminacyjnych często miesza się dziedziny (pneumatyka/hydraulika/elektryka), aby sprawdzić rozróżnianie narzędzi i metod. Uszkodzenia elektryczne diagnozuje się innymi przyrządami niż wycieki sprężonego powietrza, więc trzeba trzymać się kontekstu instalacji pneumatycznej.
Do pomiaru ciśnienia w pneumatyce stosuje się manometry oraz przetworniki ciśnienia (czujniki), które przekazują sygnał do sterownika. Ich zadaniem jest podanie wartości ciśnienia w punkcie pomiarowym, a nie wskazanie miejsca nieszczelności w sieci.
Przeglądy szczelności warto planować cyklicznie (np. w ramach UR) oraz po modernizacjach i naprawach instalacji. Dodatkowym sygnałem do kontroli są częstsze załączenia sprężarki, trudności z utrzymaniem ciśnienia lub nietypowe odgłosy w rejonie złączek.
Ucz się po funkcji: rozpoznawaj, co służy do pomiaru (ciśnienie, przepływ), a co do diagnostyki (lokalizacja wycieków, testy szczelności). Pomagają zdjęcia przyrządów, opisy zastosowań oraz ćwiczenia: dopasuj urządzenie do zadania serwisowego w pneumatyce.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 69% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "Dlatego poprawna jest odpowiedź o wykrywaniu miejsc nieszczelności."

Źródła:

  • Atlas Copco: "Compressed air leaks" (poradnik dot. wykrywania i skutków nieszczelności), https://www.atlascopco.com/en-us/compressors/wiki/compressed-air-articles/compressed-air-leaks - accessed 2026-02-18
  • UE Systems: "Ultrasonic leak detection" (zastosowanie do wykrywania nieszczelności sprężonego powietrza), https://www.uesystems.com/ultrasonic-leak-detection/ - accessed 2026-02-18
  • SUTO iTEC: "Ultrasonic Leak Detector" (opis zastosowań w instalacjach sprężonego powietrza), https://www.suto-itec.com/products/leak-detectors/ - accessed 2026-02-18

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z pneumatyki przemysłowej (działy: sprężone powietrze, diagnostyka, eksploatacja)
  • Materiały producentów dotyczące wykrywania nieszczelności w instalacjach sprężonego powietrza (poradniki, noty aplikacyjne)
  • Instrukcje UR dla instalacji pneumatycznych: procedury przeglądów i lokalizacji wycieków

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego