KWALIFIKACJA BUD18 - TEST WIEDZY NR 1

PYTANIE NR 5.
Rozważ następującą tabelę przedstawiającą różne metody pomiaru i ich dokładność:
Metoda pomiaru Dokładność
Niwelacja geometryczna 1 mm
Niwelacja trygonometryczna 10 mm
Pomiar tachimetryczny 20 mm
Pomiar GPS 50 mm
Jeśli potrzebujesz wykonać pomiary o dokładności nie gorszej niż 10 mm, które z poniższych metod będą odpowiednie?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wymagana jest dokładność nie gorsza niż 10 mm, czyli metody o dokładności ≤ 10 mm. Z tabeli spełniają to: niwelacja geometryczna (1 mm) oraz niwelacja trygonometryczna (10 mm). Pomiar tachimetryczny (20 mm) i GPS (50 mm) nie spełniają warunku, bo mają większy błąd.

Pełne wyjaśnienie:

Warunek w zadaniu brzmi: "dokładność nie gorsza niż 10 mm". W języku wymagań technicznych oznacza to, że dopuszczalna jest metoda, której deklarowana dokładność jest równa lub lepsza od 10 mm, czyli liczbowo ≤ 10 mm.

Następnie należy odczytać wartości z tabeli i porównać je z progiem 10 mm:

  • Niwelacja geometryczna – 1 mm. To wartość mniejsza od 10 mm, więc metoda spełnia wymaganie.
  • Niwelacja trygonometryczna – 10 mm. To dokładnie wartość graniczna, więc również spełnia wymaganie (jest "nie gorsza" od 10 mm).
  • Pomiar tachimetryczny – 20 mm. Jest to wartość większa od 10 mm, więc metoda nie spełnia wymogu.
  • Pomiar GPS – 50 mm. Również wartość większa od 10 mm, więc metoda nie spełnia wymogu.

Dlatego poprawny wybór obejmuje dokładnie dwie metody: niwelację geometryczną i trygonometryczną.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • Opcja z trzema metodami (z tachimetrią) jest błędna, bo tachimetria w tabeli ma 20 mm, czyli przekracza próg.
  • "Wszystkie metody" odpada, bo co najmniej dwie metody w tabeli nie spełniają wymogu (mają dokładność gorszą niż 10 mm).
  • "Tylko niwelacja geometryczna" jest błędna, bo pomija metodę o dokładności równej 10 mm, która nadal jest dopuszczalna.

Wskazówka egzaminacyjna: przy sformułowaniach typu "nie gorsza niż X" zawsze zamień to na nierówność (≤ X), a dopiero potem sprawdzaj wartości w danych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Oznacza, że dopuszczalny jest błąd równy 10 mm lub mniejszy, czyli spełniają metody o dokładności ≤ 10 mm. To typowy zapis progowy: metoda może być "taka sama" jak próg albo "lepsza", ale nie może mieć większej wartości błędu.
Najpierw przepisz warunek na nierówność (np. ≤ 10 mm), a potem porównaj każdą pozycję z tabeli z progiem. Zaznacz tylko te metody, które mają wartość mniejszą lub równą progowi. Na końcu sprawdź, czy w odpowiedzi nie ma metod przekraczających limit.
Bo sformułowanie "nie gorsza niż 10 mm" dopuszcza wartość graniczną. "Nie gorsza" oznacza: taka sama lub lepsza. Typowy błąd to odrzucenie wartości równej progowi i szukanie tylko mniejszych liczb, co zmienia sens wymagania.
Najczęściej: (1) mylenie kierunku nierówności (≥ zamiast ≤), (2) nieuwzględnianie wartości granicznej (równej progowi), (3) wybór "wszystkie metody", bo brzmi pewnie, bez sprawdzenia liczb, (4) sugerowanie się nazwą metody zamiast danymi w tabeli.
Nie. Dokładność zależy m.in. od sprzętu, długości celowych/odległości, warunków terenowych i atmosferycznych, metodyki pracy oraz sposobu opracowania. Tabele w zadaniach egzaminacyjnych zwykle upraszczają temat, aby sprawdzić umiejętność doboru metody do wymagań.
Niwelacja geometryczna służy typowo do precyzyjnych pomiarów różnic wysokości z użyciem niwelatora i łaty. Niwelacja trygonometryczna wyznacza wysokości pośrednio z pomiaru kątów i odległości. W praktyce wybór zależy od wymaganej dokładności i warunków terenowych.
Tak, tachimetr umożliwia wyznaczanie wysokości (np. metodą biegunową), ale dokładność wysokości może być gorsza niż w precyzyjnej niwelacji – zależy od instrumentu i geometrii pomiaru. W zadaniach testowych często porównuje się ją z niwelacją wprost przez podane wartości.
Bo wiele zadań dotyczy doboru technologii do wymagań inwestycji, gdzie tolerancje wysokościowe podaje się w mm lub cm. Porównanie liczb pozwala szybko ocenić, czy metoda spełni wymagania. Ważne jest jednak rozumienie, że to zwykle wartości uproszczone dla potrzeb zadania.
Ćwicz: (1) interpretację progów ("nie gorsza niż", "co najmniej", "maksymalnie"), (2) podstawowe cechy metod (sprzęt, zastosowania, ograniczenia), (3) szybkie porównywanie danych tabelarycznych. Pomaga też rozwiązywanie arkuszy z podobnymi tabelami i kryteriami doboru.
Gdy pozwala na to budżet i czas, a większa dokładność zmniejszy ryzyko poprawek, reklamacji lub błędów w opracowaniu. Trzeba jednak pamiętać o efektywności: "zbyt dokładna" metoda może być nieopłacalna. Na egzaminie zawsze trzymaj się kryterium z treści zadania.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 81% zdających egzamin. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "Wymagana jest dokładność nie gorsza niż 10 mm, czyli metody o dokładności ≤ 10 mm. Z tabeli spełniają to: niwelacja geometryczna (1 mm) oraz niwelacja trygonometryczna (10 mm)."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z niwelacji (geometrycznej i trygonometrycznej) dla techników geodetów
  • Materiały dydaktyczne dotyczące tachimetrii i podstaw pomiarów sytuacyjno-wysokościowych
  • Instrukcje producentów instrumentów dotyczące deklarowanych dokładności i warunków pomiaru

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego