Wskaźnik dynamiki (często nazywany też indeksem jednopodstawowym) służy do porównania wielkości ekonomicznej w dwóch okresach. Najczęściej liczy się go jako:
wskaźnik dynamiki = wartość w okresie późniejszym / wartość w okresie wcześniejszym
W zadaniu porównujemy średnie wynagrodzenie z 2021 r. do 2020 r., więc:
5500 / 5000 = 1,1
Interpretacja liczby 1,1 jest dwustopniowa:
- Porównanie do 1: ponieważ 1,1 > 1, to wynagrodzenia wzrosły (gdyby było < 1, oznaczałoby spadek).
- Przeliczenie na procent: aby uzyskać zmianę procentową, odejmuje się 1 i mnoży przez 100%: (1,1 − 1) × 100% = 0,1 × 100% = 10%.
Dlatego poprawna interpretacja brzmi: średnie wynagrodzenie w 2021 r. było o 10% wyższe niż w 2020 r.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- Warianty z 0,9 oznaczają spadek o 10%, bo 0,9 = 1 − 0,1. Taki wynik pojawiłby się np. przy relacji 4500/5000 albo gdy ktoś odwrócił kolejność dzielenia.
- Wariant "1,1 i spadły o 10%" miesza poprawne obliczenie z błędnym wnioskiem. Skoro wskaźnik jest większy od 1, nie może opisywać spadku.
- Wariant "0,9 i wzrosły o 10%" jest sprzeczny logicznie: liczba mniejsza od 1 oznacza spadek, a nie wzrost.
Wskazówka egzaminacyjna: zapamiętaj regułę "1 = brak zmiany". Wszystko powyżej 1 to wzrost, a poniżej 1 to spadek. Procent zawsze wyznaczysz przez (wskaźnik − 1) × 100%.