KWALIFIKACJA SPL4 - CZERWIEC 2021

PYTANIE NR 12.
Rysunek przedstawia rozmieszczenie paletowych jednostek ładunkowych (pjł) w naczepie o pojemności 100 m3. W naczepie znajduje się 15 palet typu B o objętości 1,5 m3 każda oraz 10 palet typu D o objętości 2,0 m3 każda. Oblicz współczynnik wykorzystania przestrzeni ładunkowej naczepy.
Ilustracja przedstawia naczepę ciężarówki wypełnioną paletowymi jednostkami ładunkowymi (pjł).
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Współczynnik wykorzystania przestrzeni liczymy jako iloraz objętości ładunku i pojemności naczepy: V = 15×1,5 + 10×2,0 = 22,5 + 20 = 42,5 m3. Następnie W = 42,5 / 100 = 0,425, co po zaokrągleniu do dwóch miejsc daje 0,43.

Pełne wyjaśnienie:

Współczynnik wykorzystania przestrzeni ładunkowej (czasem nazywany wskaźnikiem wypełnienia kubaturowego) pokazuje, jaką część dostępnej pojemności środka transportu faktycznie zajmuje załadowany towar. Wartość mieści się w przedziale od 0 do 1 (albo 0–100% po przemnożeniu przez 100).

Krok 1: oblicz objętość ładunku
Trzeba zsumować objętości wszystkich palet, pamiętając o przemnożeniu objętości jednej palety przez liczbę sztuk:
Palety B: 15 × 1,5 m3 = 22,5 m3
Palety D: 10 × 2,0 m3 = 20,0 m3
Razem: 22,5 + 20,0 = 42,5 m3.

Krok 2: podziel przez pojemność naczepy
Pojemność naczepy wynosi 100 m3, więc:
W = 42,5 / 100 = 0,425.

Krok 3: zaokrąglij wynik
W zadaniach technicznych standardowo podaje się wskaźnik do dwóch miejsc po przecinku. Liczba 0,425 po zaokrągleniu do dwóch miejsc daje 0,43.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • Wyniki typu 0,50 lub 0,56 często pojawiają się, gdy ktoś pomyli się w mnożeniu (np. policzy jedną z grup palet jako 15+10 zamiast 15×… i 10×…).
  • Wartości 0,60 mogą wynikać z intuicyjnego "typowego" poziomu wypełnienia w transporcie, ale nie wolno zgadywać: tu dane liczbowe prowadzą do 0,425.
  • Innym częstym źródłem różnic jest zaokrąglanie: ucięcie do 0,42 jest błędem, bo należy zaokrąglić do 0,43.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj pośredni wynik (tu 0,425) i dopiero na końcu wykonaj zaokrąglenie. To zmniejsza ryzyko utraty punktów przez drobną pomyłkę rachunkową.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To wskaźnik pokazujący, jaką część pojemności (kubatury) środka transportu zajmuje ładunek. Liczy się go jako objętość ładunku / pojemność pojazdu. Wynik jest zwykle w skali 0–1 (lub w % po przemnożeniu przez 100).
Dla każdego typu liczysz osobno: liczba palet × objętość jednej palety, a potem sumujesz wyniki. Dopiero ta suma jest objętością całego ładunku. Najczęstszy błąd to dodanie samych objętości jednostkowych bez mnożenia przez liczbę sztuk.
42,5 m3 to obliczona objętość ładunku, a 100 m3 to pojemność naczepy. Współczynnik wykorzystania przestrzeni jest ilorazem V_ładunku / V_naczepy. Tylko taki zapis daje wynik z zakresu 0–1, który łatwo interpretować.
Patrzysz na trzecią cyfrę po przecinku. W liczbie 0,425 jest to "5", więc zaokrąglasz w górę: 0,42 → 0,43. Ucięcie do 0,42 jest inną operacją (obcięciem), a w zadaniach zwykle wymaga się zaokrąglenia.
W poprawnie zdefiniowanym zadaniu nie powinien przekroczyć 1, bo oznaczałoby to, że objętość ładunku jest większa niż pojemność pojazdu. Jeśli wychodzi >1, najczęściej jest błąd w jednostkach, w sumowaniu albo w interpretacji danych (np. pomylona pojemność).
Najczęściej: brak mnożenia (liczba palet × objętość), odwrócenie dzielenia (pojemność/ładunek), mylenie objętości z masą oraz zaokrąglanie w złym miejscu. Pomaga zapisanie działań w dwóch krokach: suma objętości, potem podział.
Jeśli w treści masz podane liczbę palet i objętość każdej, to do samego współczynnika rysunek nie jest konieczny. Rysunek bywa pomocny do kontroli, czy liczby palet są realistycznie rozmieszczone, ale obliczenie wynika z danych liczbowych.
Wynik 0,43 oznacza, że wykorzystano ok. 43% kubatury naczepy. W praktyce może to wskazywać na nieefektywny transport (koszt "pustej" przestrzeni), potrzebę konsolidacji ładunków lub ograniczenia wynikające z gabarytów/opakowań, które nie pozwalają lepiej wypełnić przestrzeni.
Wykorzystanie przestrzeni dotyczy kubatury (m3) i odpowiada na pytanie "czy jest miejsce?". Wykorzystanie ładowności dotyczy masy (kg, t) i odpowiada na pytanie "czy nie przekroczymy dopuszczalnej masy?". W praktyce oba ograniczenia analizuje się równolegle.
Zrób kontrolę w dwóch punktach: (1) policz osobno objętości każdej grupy palet, (2) sprawdź, czy wynik jest mniejszy od 1. Dodatkowo pamiętaj, że dzielenie przez 100 przesuwa przecinek o dwa miejsca: 42,5/100 = 0,425.
info

Około 63% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Eksperci podkreślają: "Współczynnik wykorzystania przestrzeni liczymy jako iloraz objętości ładunku i pojemności naczepy: V = 15×1,5 + 10×2,0 = 22,5 + 20 = 42,5 m3."

Źródła:

  • Wikipedia (PL), "Zaokrąglanie", https://pl.wikipedia.org/wiki/Zaokr%C4%85glanie - dostęp 2026-02-28
  • Khan Academy (PL), "Zaokrąglanie liczb dziesiętnych" (materiał o zaokrąglaniu), https://pl.khanacademy.org/math/arithmetic/arith-review-decimals/arith-review-rounding-decimals - dostęp 2026-02-28

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty do kwalifikacji związanych z organizacją transportu (dział: wskaźniki efektywności)
  • Zadania rachunkowe z logistyki: wykorzystanie przestrzeni/ładowności
  • Materiały z matematyki: działania na ułamkach dziesiętnych i zaokrąglanie

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego