KWALIFIKACJA GIW9 - STYCZEŃ 2014

PYTANIE NR 30.
Samoczynne urządzenie gaśnicze typu SAGA jest elementem wyposażenia
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Samoczynne urządzenie gaśnicze typu SAGA wiąże się z ochroną przeciwpożarową ciągów transportowych. W praktyce jest kojarzone z przenośnikami taśmowymi, gdzie występuje ryzyko zapłonu taśmy, urobku lub osprzętu. Pozostałe maszyny mają inne typowe rozwiązania zabezpieczające.

Pełne wyjaśnienie:

W górnictwie podziemnym istotnym obszarem zagrożeń są pożary endogeniczne i egzogeniczne, a także zapłony związane z tarciem, przegrzaniem elementów, uszkodzeniami mechanicznymi oraz awariami napędów. Szczególnie wrażliwym miejscem jest transport taśmowy, ponieważ pracuje w sposób ciągły, na długich odcinkach, a taśma i elementy współpracujące mogą stanowić źródło rozwoju pożaru.

Odpowiedź "przenośnika taśmowego" jest uzasadniona, bo samoczynne urządzenie gaśnicze typu SAGA jest kojarzone właśnie z wyposażeniem mającym automatycznie zadziałać w rejonie przenośnika (np. w strefie napędu, bębnów, tras przenośnikowych), aby ograniczyć rozwój pożaru bez konieczności natychmiastowej ingerencji człowieka.

Pozostałe odpowiedzi pełnią inne funkcje technologiczne i nie są typowym miejscem, do którego przypisuje się takie rozwiązanie:

  • "kombajnu chodnikowego" – to maszyna urabiająca w przodku; ma własne układy hydrauliczne/elektryczne i inne zabezpieczenia, a dobór wyposażenia p.poż. bywa realizowany odmiennie niż na długich ciągach taśmowych.
  • "struga węglowego" – pracuje w ścianie i jest elementem kompleksu ścianowego; ryzyka i zabezpieczenia odnoszą się do ściany oraz jej wyposażenia, a nie do typowych rozwiązań dla przenośników taśmowych w wyrobiskach transportowych.
  • "kolejki spągowej" – to inny rodzaj transportu podziemnego (torowy/spągowy); zagrożenia i osprzęt przeciwpożarowy nie są tożsame z tymi dla przenośników taśmowych.

Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach o zabezpieczenia p.poż. warto najpierw skojarzyć, gdzie występuje praca ciągła, długi ciąg urządzeń i materiał palny/łatwo zapalny w postaci taśmy oraz gdzie zwykle instaluje się automatyczne systemy reagujące na pożar.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To element ochrony przeciwpożarowej, który ma zadziałać bez bezpośredniej obsługi człowieka, gdy pojawią się warunki wskazujące na pożar (np. wzrost temperatury lub płomienie). Jego celem jest szybkie ograniczenie rozwoju pożaru w newralgicznym miejscu instalacji.
Przenośniki pracują ciągle i na długich odcinkach, a awarie napędów, tarcie taśmy o elementy trasy czy przegrzanie bębnów mogą inicjować zapłon. Dodatkowo urobek i zanieczyszczenia mogą sprzyjać rozprzestrzenianiu się ognia wzdłuż trasy.
Najczęściej za krytyczne uznaje się rejony napędów, bębnów oraz miejsc, gdzie może dochodzić do poślizgu i tarcia. To tam powstaje ciepło, które w razie awarii może stać się źródłem zapłonu. Z tego powodu wiele zabezpieczeń lokuje się właśnie w tych strefach.
Tak, maszyny urabiające mogą mieć wymagane wyposażenie i procedury p.poż., ale nie każde urządzenie gaśnicze jest przypisane do każdego typu maszyny. W pytaniach testowych kluczowe jest skojarzenie konkretnego typu rozwiązania z typowym obszarem zastosowania, np. ciągami taśmowymi.
Transport taśmowy to ciąg przenośników z taśmą, bębnami i napędami, zwykle o pracy ciągłej. Kolejka spągowa odnosi się do transportu po torze lub po spągu (zestawy transportowe), z innym osprzętem i innymi zagrożeniami. Warto uczyć się poprzez porównanie: elementy, zasada ruchu, typowe awarie.
Najczęstszy błąd to zgadywanie na podstawie skojarzeń (np. "gaśnicze" = "kombajn"), zamiast kojarzenia zagrożenia z konkretnym procesem. Drugi błąd to przenoszenie rozwiązań z jednego typu transportu na inny. Pomaga tworzenie fiszek: urządzenie → obszar zastosowania.
Najlepiej łączyć nazwę z funkcją i miejscem montażu: nazwado czego służygdzie jest stosowana. Dobrą metodą jest też grupowanie: zabezpieczenia przenośników, zabezpieczenia kompleksu ścianowego, zabezpieczenia maszyn urabiających.
Zwykle tak, bo bezpieczeństwo pracy w podziemnym zakładzie górniczym obejmuje rozpoznawanie zagrożeń i wyposażenia ochronnego. W testach mogą pojawiać się pytania o typowe zabezpieczenia przenośników, procedury reagowania oraz podstawowe elementy infrastruktury bezpieczeństwa w wyrobiskach.
Gdy zagrożenie może rozwinąć się szybko, a dostęp załogi jest utrudniony lub czas reakcji jest kluczowy. Automatyczne rozwiązania ograniczają opóźnienie między powstaniem źródła ognia a podjęciem działań. W praktyce dotyczy to m.in. długich ciągów technologicznych pracujących bez przerw.
Najpierw ustal, jakie zagrożenie zwalcza dane wyposażenie (pożar, pył, awaria napędu), potem wskaż urządzenie, gdzie to zagrożenie występuje typowo i często. Na końcu sprawdź, czy pozostałe opcje to maszyny z innego procesu (urabianie, ściana, kolejki), co zwykle wyklucza odpowiedź.
info

Około 43% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że samoczynne urządzenie gaśnicze typu SAGA wiąże się z ochroną przeciwpożarową ciągów transportowych.

Materiały:

  • Instrukcje stanowiskowe i ruchowe dotyczące transportu taśmowego w kopalni
  • Materiały szkoleniowe kopalniane z ochrony przeciwpożarowej (p.poż.)
  • Dokumentacja techniczno-ruchowa (DTR) przenośników taśmowych stosowanych w zakładzie

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego