KWALIFIKACJA SPL1 + SPL4 - STYCZEŃ 2013

PYTANIE NR 39.
Średni popyt miesięczny na materiały biurowe wynosi 80 sztuk. W pierwszym tygodniu popyt ten wynosił 20 sztuk, a w trzecim tygodniu 120 sztuk. Wskaźniki sezonowości w pierwszym i trzecim tygodniu wynoszą
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wskaźnik sezonowości w danym tygodniu liczy się jako iloraz popytu w tym tygodniu i popytu średniego.
Dla I tygodnia: 20/80 = 0,25.
Dla III tygodnia: 120/80 = 1,50. Otrzymane wartości pokazują spadek poniżej średniej w I tygodniu i wzrost powyżej średniej w III tygodniu.

Pełne wyjaśnienie:

Wskaźnik sezonowości służy do opisania, jak bardzo popyt w danym okresie (tu: tygodniu) odbiega od poziomu przeciętnego. Najczęściej w prostych zadaniach egzaminacyjnych przyjmuje się definicję:

wskaźnik sezonowości = popyt w okresie / popyt średni

W treści podano średni popyt równy 80 sztuk oraz popyt w dwóch tygodniach: 20 sztuk w pierwszym i 120 sztuk w trzecim. Liczymy więc dwa ilorazy:

  • I tydzień: 20 / 80 = 0,25. Taki wynik oznacza, że popyt w I tygodniu stanowi 25% poziomu średniego (wyraźnie poniżej przeciętnej).
  • III tydzień: 120 / 80 = 1,50. Taki wynik oznacza, że popyt w III tygodniu wynosi 150% poziomu średniego (wyraźnie powyżej przeciętnej).

Dlatego poprawna para wartości to: I tydzień 0,25, III tydzień 1,50.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne? Wskazują relacje, które nie wynikają z dzielenia podanych liczb. Typowe pomyłki, które prowadzą do takich wyników, to odwrócenie działania (80/20 zamiast 20/80), mieszanie jednostek czasu (miesiąc vs tydzień) albo wybieranie wartości "na oko" bez obliczeń. W zadaniach magazynowych interpretacja jest praktyczna: wskaźnik poniżej 1 sugeruje mniejsze zużycie/rozchód (mniej wydań), a wskaźnik powyżej 1 – okres zwiększonego pobrania i ryzyko braku zapasu, jeśli zamówienia nie uwzględnią wzrostu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wskaźnik sezonowości to liczba pokazująca, jak popyt w danym okresie ma się do poziomu przeciętnego. Najczęściej liczy się go jako popyt w okresie / popyt średni. Wartość < 1 oznacza okres słabszy, a > 1 okres silniejszy.
Ustal średni popyt jako bazę, a następnie podziel popyt tygodniowy przez tę średnią. Np. przy średniej 80 szt. i popycie 20 szt. wskaźnik to 20/80. Dla popytu 120 szt. wskaźnik to 120/80.
Bo wskaźnik ma pokazać, jak duży jest popyt tygodniowy względem średniego. Relacja "okres do średniej" daje intuicyjną interpretację: 0,25 to 25% średniej, a 1,50 to 150% średniej. Odwrócenie ilorazu zmienia sens wskaźnika.
Wartość poniżej 1 oznacza, że w danym okresie rozchód lub zużycie jest niższe niż przeciętnie. W praktyce może to dawać mniejsze obciążenie kompletacji i wydania oraz wolniejsze ubywanie zapasu, ale nie zwalnia z kontroli terminów przydatności czy rotacji.
Wartość powyżej 1 oznacza okres zwiększonego popytu. Dla magazynu to sygnał, że zapas może szybciej się wyczerpać, więc trzeba wcześniej zaplanować uzupełnienie, dostawy lub zwiększyć stan minimalny, aby uniknąć braków materiałów.
Tak, często tak się je interpretuje po przeliczeniu na procenty: 0,25 to 25% średniego poziomu, a 1,50 to 150% średniego poziomu. Trzeba jednak pamiętać, że to nadal wskaźnik (iloraz), a nie "procent wzrostu" względem średniej.
Najczęstsze pomyłki to: odwrócenie dzielenia (średnia/okres), mylenie średniej miesięcznej z tygodniową bez doprecyzowania, oraz błędy rachunkowe w dzieleniu liczb. Pomaga zapisanie wzoru i szybka kontrola: popyt większy niż średni musi dać wskaźnik > 1.
Zrób test sensu: jeśli popyt w tygodniu jest mniejszy od średniego, wynik musi być mniejszy od 1. Jeśli jest większy, wynik musi być większy od 1. Dodatkowo możesz przeliczyć na procenty i ocenić, czy skala odchylenia pasuje do danych.
Gdy rozchód nie jest równy w czasie, np. rośnie w określonych tygodniach lub miesiącach (promocje, zamknięcia okresów, sezon urlopowy). Wskaźniki pomagają skorygować prognozę i lepiej zaplanować zapas, zamówienia, dostawy oraz pracę personelu.
Można użyć ich jako korekty: prognozę bazową (np. średnią) mnoży się przez wskaźnik sezonowości dla danego okresu. Jeśli średnia to 80 szt., a wskaźnik tygodnia to 1,50, to prognozowany popyt w tym tygodniu wynosi 80 × 1,50 = 120 szt.
info

Statystycznie 59% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Wskaźnik sezonowości w danym tygodniu liczy się jako iloraz popytu w tym tygodniu i popytu średniego."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Sezonowość" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Sezonowo%C5%9B%C4%87 (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL): "Wahania sezonowe" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Wahania_sezonowe (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z podstaw prognozowania popytu (wahania sezonowe, indeksy sezonowe)
  • Materiały dydaktyczne z gospodarki magazynowej (planowanie zapasów, rotacja, punkty zamawiania)
  • Ćwiczenia rachunkowe z procentów i ilorazów (dzielenie i interpretacja wskaźników)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego