KWALIFIKACJA EKA4 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 38.
Stosunek wielkości badanego zjawiska w danym okresie do wielkości tego samego zjawiska w innym okresie przyjętym za podstawę porównań można obliczyć za pomocą wskaźnika
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Opis dotyczy porównania wartości tego samego zjawiska w dwóch okresach, gdzie jeden okres jest przyjęty jako baza odniesienia. Taki stosunek (badany okres / okres bazowy) to definicja wskaźnika dynamiki. Wskaźnik struktury dotyczy udziałów w całości, a płynność i zadłużenie to wskaźniki finansowe.

Pełne wyjaśnienie:

W treści wskazano: stosunek wielkości badanego zjawiska w danym okresie do wielkości tego samego zjawiska w innym okresie przyjętym za podstawę porównań. To jest klasyczna definicja porównania zmian w czasie, czyli wskaźnika dynamiki (często nazywanego też indeksem). W praktyce oznacza to, że wybieramy okres bazowy (odniesienia), a następnie sprawdzamy, jak zmieniła się wartość zjawiska w okresie badanym względem tej bazy.

Dlaczego "dynamiki" jest poprawne?
Wskaźniki dynamiki służą do oceny tempa zmian (wzrostu, spadku) w czasie. Jeśli porównujemy "ten sam rodzaj wielkości" (np. sprzedaż) w dwóch momentach/okresach (np. rok 2024 do roku 2023), to naturalnym narzędziem jest wskaźnik dynamiki.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • Struktury – wskaźniki struktury opisują zwykle udział części w całości (np. udział kosztów wynagrodzeń w kosztach ogółem). One odpowiadają na pytanie "jaki procent stanowi składnik?", a nie "jak zmieniło się to samo zjawisko między okresami?".
  • Płynności – wskaźniki płynności odnoszą się do zdolności jednostki do terminowego regulowania zobowiązań bieżących. Są to wskaźniki z analizy finansowej, a nie wskaźniki statystyczne służące do porównań wartości zjawiska w czasie.
  • Zadłużenia – wskaźniki zadłużenia opisują strukturę finansowania (relacje zobowiązań do kapitału/aktywów) oraz poziom ryzyka finansowego. Również nie są narzędziem do prostego porównania tej samej wielkości w dwóch okresach.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się "okres" oraz "okres przyjęty za podstawę porównań", myśl o zmianie w czasie i wybieraj wskaźniki dynamiki. Gdy pojawia się "udział w całości", "procent całości" – to zwykle wskaźnik struktury.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wskaźnik dynamiki to miara porównująca wartość tego samego zjawiska w dwóch okresach (np. rok do roku), zwykle jako iloraz wartości z okresu badanego i bazowego. Pokazuje tempo zmian: wzrost, spadek lub brak zmiany w czasie.
Szukaj sformułowań: "w danym okresie", "w innym okresie", "okres bazowy", "podstawa porównań", "rok do roku". To sygnał, że porównujesz czas, a nie udział części w całości. Wtedy właściwy jest wskaźnik dynamiki.
Wskaźnik struktury odpowiada na pytanie o udział elementu w całości (np. udział kosztów materiałów w kosztach ogółem). Nie służy do mierzenia zmiany tego samego zjawiska między okresami, tylko do opisu "z czego składa się" dana suma.
To okres bazowy (odniesienia), względem którego porównujesz wynik z okresu badanego. W praktyce jest to "punkt startu" w analizie zmian (np. rok poprzedni, miesiąc poprzedni). Dzięki temu możesz ocenić, jak bardzo wynik się zmienił.
Nie. Wskaźniki płynności i zadłużenia należą do analizy finansowej i opisują kondycję finansową (zdolność do spłaty zobowiązań, poziom zadłużenia). Mogą być liczone dla różnych okresów, ale same w sobie nie są definicją porównania okresu badanego do bazowego.
Najczęściej myli się dynamikę ze strukturą (bo oba są "stosunkiem"), albo wybiera wskaźniki finansowe (płynności, zadłużenia) przez skojarzenie z ekonomią. Pomaga sprawdzenie, czy porównujesz czas (okresy), czy udziały w całości.
Wskaźnikiem dynamiki można analizować m.in. sprzedaż, koszty, zysk, zatrudnienie, produkcję, należności lub zapasy, o ile porównujesz tę samą wielkość w różnych okresach. To typowe narzędzie do raportów okresowych i analizy trendu.
Wskaźnik struktury stosuje się, gdy chcesz opisać skład całości w danym momencie, np. strukturę kosztów, strukturę źródeł finansowania, udział grup towarów w sprzedaży. Kluczowe jest słowo "udział" lub "procent całości", a nie porównanie okresów.
Wskaźniki finansowe zwykle odnoszą się do bilansu i rachunku wyników (aktywa, zobowiązania, kapitał, płynność). Wskaźniki statystyczne (dynamiki/struktury) opisują zmiany i udziały w danych ogólnych. Zwróć uwagę, czy pojawiają się pojęcia "okres bazowy" lub "udział w całości".
Utrwal definicje: dynamika = porównanie w czasie, struktura = udział w całości. Ćwicz rozpoznawanie po słowach-kluczach w poleceniach. Dodatkowo przejrzyj przykłady z raportów (rok do roku, miesiąc do miesiąca), aby kojarzyć zastosowania praktyczne w dokumentacji jednostki.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 68% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Opis dotyczy porównania wartości tego samego zjawiska w dwóch okresach, gdzie jeden okres jest przyjęty jako baza odniesienia."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Wskaźnik dynamiki" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Wska%C5%BAnik_dynamiki (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL): "Wskaźniki struktury" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Wska%C5%BAnik_struktury (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL): "Wskaźniki płynności" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Wska%C5%BAnik_p%C5%82ynno%C5%9Bci (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z podstaw statystyki (wskaźniki dynamiki i struktury)
  • Słownik pojęć statystycznych (np. opracowania edukacyjne GUS)
  • Przykładowe zadania egzaminacyjne z obszaru analizy wskaźnikowej w ekonomii

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego