KWALIFIKACJA EKA1 - WRZESIEŃ 2014

PYTANIE NR 24.
Świadkami w postępowaniu administracyjnym nie mogą być
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Świadkiem nie może być osoba, której zeznania dotyczyłyby faktów objętych tajemnicą prawnie chronioną.
Dlatego poprawne jest wskazanie "duchowni, co do faktów objętych tajemnicą spowiedzi", bo w tym zakresie prawo wyłącza możliwość skutecznego przesłuchania. Relacje towarzyskie, rodzinne czy zawodowe co do zasady nie tworzą takiego zakazu.

Pełne wyjaśnienie:

W postępowaniu administracyjnym dowody mają służyć ustaleniu stanu faktycznego sprawy. Jednym z typowych środków dowodowych są zeznania świadków. Nie każda osoba może jednak zostać świadkiem w każdej sprawie, ponieważ przepisy przewidują ograniczenia związane m.in. z tajemnicami prawnie chronionymi.

Odpowiedź "duchowni, co do faktów objętych tajemnicą spowiedzi" jest prawidłowa, ponieważ tajemnica spowiedzi ma szczególnie silną ochronę. Jeżeli zeznania miałyby dotyczyć okoliczności poznanych w ramach spowiedzi, nie można skutecznie przeprowadzić dowodu z przesłuchania w tym zakresie. W praktyce oznacza to, że organ nie powinien opierać ustaleń na takich zeznaniach i musi poszukiwać innych dowodów (np. dokumentów, informacji od innych osób, oględzin).

Pozostałe propozycje są nieprawidłowe, bo opisują relacje ze stroną, a nie ustawowy zakaz bycia świadkiem:

  • "współpracownicy strony" – współpraca może wpływać na ocenę wiarygodności, ale sama w sobie nie musi wyłączać przesłuchania. Organ może przesłuchać taką osobę i następnie krytycznie ocenić jej zeznania w zestawieniu z innymi dowodami.
  • "osoby utrzymujące kontakty towarzyskie ze stroną" – podobnie, znajomość nie jest automatycznym wyłączeniem. To raczej sygnał do ostrożnej oceny, czy świadek nie ma motywacji do przedstawiania faktów jednostronnie.
  • "członkowie rodziny strony" – więzi rodzinne mogą rodzić ryzyko stronniczości, ale co do zasady nie stanowią bezwzględnego zakazu dowodowego. Istotne jest odróżnienie: możliwość przesłuchania od oceny mocy dowodu.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedziach pojawia się "tajemnica" (np. spowiedzi), zwykle chodzi o formalne ograniczenie dowodowe, a nie o samą wiarygodność lub emocjonalną bliskość świadka ze stroną.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To znaczy, że z przyczyn przewidzianych prawem organ nie powinien (albo nie może skutecznie) przeprowadzić dowodu z jego zeznań w danym zakresie. Najczęściej chodzi o ochronę tajemnic prawnie chronionych. To coś innego niż "świadek mało wiarygodny", którego zeznania można ocenić krytycznie.
Ponieważ tajemnica spowiedzi jest szczególnie chroniona i ma pierwszeństwo przed potrzebą ustalenia faktów w sprawie. Organ administracji nie powinien budować ustaleń na informacji uzyskanej w ramach spowiedzi. W praktyce trzeba wtedy poszukiwać innych dowodów, np. dokumentów lub zeznań innych osób.
Co do zasady więź rodzinna nie oznacza automatycznego zakazu bycia świadkiem. Może natomiast wpływać na ocenę wiarygodności i bezstronności zeznań. Organ może taki dowód dopuścić, a potem porównać go z innymi dowodami, aby sprawdzić spójność i zgodność relacji.
Sam fakt współpracy zwykle nie tworzy ustawowego zakazu przesłuchania. Może jednak powodować ryzyko stronniczości, dlatego organ powinien szczególnie uważnie ocenić, czy zeznania są rzeczowe i zgodne z innymi dowodami. Na egzaminie nie należy mylić "powiązania" z "wyłączeniem".
Wyłączenie to formalna przeszkoda wynikająca z prawa (np. tajemnica prawnie chroniona), która ogranicza możliwość wykorzystania zeznań. Ocena wiarygodności dotyczy sytuacji, gdy świadek może zeznawać, ale organ analizuje, czy mówi prawdę (spójność, interes w sprawie, zgodność z dokumentami i innymi dowodami).
Najczęściej testuje się rozumienie tajemnic prawnie chronionych, zwłaszcza takich, które wyłączają możliwość ujawniania określonych informacji. W zadaniach egzaminacyjnych często pojawia się tajemnica spowiedzi jako przykład najsilniejszej ochrony. Warto też pamiętać, że "tajemnica" to nie to samo co "niechęć do zeznań".
Gdy przesłuchanie nie jest dopuszczalne albo nie da się uzyskać informacji bez naruszenia tajemnicy prawnie chronionej. Wtedy w praktyce sięga się po dokumenty, dane z rejestrów, oględziny, informacje od innych świadków lub wyjaśnienia strony. Kluczowe jest zebranie materiału pozwalającego ustalić stan faktyczny bez łamania ochrony tajemnic.
Utrzymywanie kontaktów towarzyskich nie oznacza automatycznego zakazu. Taka relacja może jednak zwiększać ryzyko stronniczości, więc organ powinien ostrożnie oceniać treść zeznań i konfrontować je z innymi dowodami. W testach mylące jest traktowanie "znajomego" tak jak osoby formalnie wyłączonej.
Podobne są pytania o środki dowodowe (dokument, zeznania, oględziny), o tajemnice prawnie chronione oraz o zasady postępowania dowodowego. Często sprawdza się też umiejętność odróżnienia przeszkód formalnych od kwestii oceny dowodów. Pomaga ćwiczenie na krótkich kazusach z urzędu.
Ucz się blokami: definicje (środek dowodowy, świadek), ograniczenia (tajemnice), a potem praktyka: jakie dowody typowo występują w sprawach urzędowych. Rób testy, ale zawsze dopisuj krótkie uzasadnienie, dlaczego dana osoba jest wyłączona albo tylko potencjalnie stronnicza. To ogranicza zgadywanie.
info

Około 44% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że relacje towarzyskie, rodzinne czy zawodowe co do zasady nie tworzą takiego zakazu.

Źródła:

  • Kodeks postępowania administracyjnego – przepisy dotyczące postępowania dowodowego i przesłuchania świadków (rozdział o dowodach).

Materiały:

  • Tekst Kodeksu postępowania administracyjnego – dział dotyczący dowodów
  • Komentarze i repetytoria do postępowania administracyjnego (temat: dowody, świadkowie, tajemnice prawnie chronione)
  • Zestawy pytań egzaminacyjnych dla technika administracji z zakresu postępowania administracyjnego

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego