KWALIFIKACJA MED13 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 20.
Terapeuta zajęciowy, dobierając czynności wspierające korzystne wzorce i prawidłowe nawyki ruchowe u pacjenta po udarze mózgu, powinien uwzględnić zalecenia
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wzorce i nawyki ruchowe po udarze są bezpośrednio związane z usprawnianiem motoryki, postawy i kontroli ruchu.
Dlatego terapeuta zajęciowy, planując czynności ukierunkowane na prawidłowy ruch w ADL, powinien uwzględniać zalecenia specjalisty odpowiedzialnego za rehabilitację ruchową, czyli fizjoterapeuty.

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie dotyczy doboru czynności, które mają wspierać korzystne wzorce i prawidłowe nawyki ruchowe u pacjenta po udarze mózgu. W praktyce oznacza to m.in. takie prowadzenie aktywności dnia codziennego (ADL), aby nie utrwalać nieprawidłowych kompensacji, dbać o bezpieczne ustawienie kończyn i tułowia oraz wzmacniać prawidłową kontrolę posturalną.

Odpowiedź "fizjoterapeuty." jest właściwa, ponieważ fizjoterapeuta odpowiada za ocenę i usprawnianie funkcji ruchowych (np. napięcia mięśniowego, zakresu ruchu, koordynacji, równowagi, chodu, transferów). Terapeuta zajęciowy, realizując cele funkcjonalne w zadaniach (mycie, ubieranie, przygotowanie posiłku, przenoszenie przedmiotów), powinien opierać się na zaleceniach dotyczących sposobu poruszania, obciążania kończyn, ustawienia łopatki/ramienia czy zasad asekuracji, aby terapia była spójna i bezpieczna.

Odpowiedź "psychiatry." nie pasuje do treści, bo psychiatra zajmuje się diagnozą i leczeniem zaburzeń psychicznych oraz farmakoterapią, a nie kształtowaniem wzorców ruchowych. W rehabilitacji poudarowej może pojawić się wsparcie w obszarze nastroju lub zachowania, ale nie jest to kluczowe źródło zaleceń dla reedukacji ruchowej.

Odpowiedź "protetyka." jest nieadekwatna, ponieważ protetyk koncentruje się na doborze i wykonaniu protez oraz zaopatrzenia protetycznego, co nie stanowi standardowej osi pracy z pacjentem po udarze w zakresie nawyków ruchowych (chyba że występują szczególne potrzeby zaopatrzenia, co nie wynika z pytania).

Odpowiedź "logopedy." jest błędna w tym ujęciu, bo logopeda koncentruje się na komunikacji, mowie oraz często na połykaniu (dysfagii). To bardzo ważny obszar po udarze, ale nie dotyczy bezpośrednio doboru czynności kształtujących nawyki ruchowe całego ciała.

Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach o "wzorce/nawyki ruchowe" szukaj specjalisty odpowiedzialnego za rehabilitację ruchową. W pytaniach o mowę/połykanie – logopeda; o zaopatrzenie w protezy – protetyk; o leczenie zaburzeń psychicznych – psychiatra.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To sposoby wykonywania ruchu, które są bezpieczne i funkcjonalne, np. właściwe ustawienie tułowia i kończyn podczas siadania, stania czy sięgania. Ich celem jest zmniejszanie kompensacji i przeciążeń oraz wspieranie odzyskiwania kontroli ruchu w codziennych czynnościach.
Fizjoterapeuta ocenia i prowadzi usprawnianie ruchowe (postawa, równowaga, chód, kończyna górna). Gdy terapeuta zajęciowy wdraża trening ADL, te same zasady ruchu muszą być zachowane, aby pacjent nie utrwalał złych wzorców i aby działania były spójne w całym zespole.
Terapia zajęciowa skupia się na funkcji w aktywnościach (ubieranie, higiena, przygotowanie posiłku, praca z ręką w zadaniach). Fizjoterapia koncentruje się na jakości ruchu i parametrach motorycznych (siła, zakres, równowaga, chód). W praktyce oba obszary mocno się uzupełniają.
Gdy pacjent ma zaburzenia mowy, rozumienia, artykulacji lub problemy z połykaniem. Wtedy zalecenia logopedy wpływają na komunikację w terapii i bezpieczeństwo jedzenia/picia. To jednak inny obszar niż kształtowanie wzorców ruchowych całego ciała.
Może być włączony, jeśli występują poważne zaburzenia nastroju, lęk, pobudzenie lub inne objawy wymagające diagnostyki i leczenia psychiatrycznego. Nie jest jednak podstawowym źródłem zaleceń dotyczących reedukacji ruchowej i nawyków ruchowych w czynnościach dnia codziennego.
Częste błędy to utrwalanie kompensacji (np. praca tylko stroną zdrową), zła pozycja barku i łopatki, brak kontroli tułowia, zbyt szybkie tempo bez stabilizacji oraz nieprawidłowa asekuracja podczas transferów. Dlatego ważna jest spójność z zaleceniami fizjoterapeuty.
To m.in. stosować zalecane ustawienia ciała, sposób podawania kończyny, zakres bezpiecznego obciążania, zasady transferu i asekuracji oraz priorytety ćwiczeń. Terapeuta zajęciowy przekłada te zalecenia na zadania funkcjonalne, a nie tylko na ćwiczenia izolowane.
Przykłady to trening sięgania i chwytu w zadaniach, nauka bezpiecznego wstawania i siadania w rutynie dnia, aktywizacja kończyny zajętej w prostych czynnościach oraz dobór adaptacji środowiska, które wymuszają lepszą postawę i kontrolę ruchu zamiast kompensacji.
Zwykle protetyk jest kluczowy w rehabilitacji po amputacjach, gdy potrzebna jest proteza. Po udarze częściej pojawia się potrzeba ortez lub innego zaopatrzenia, ale pytanie o nawyki ruchowe odnosi się przede wszystkim do rehabilitacji ruchowej prowadzonej przez fizjoterapeutę.
Najpierw nazwij problem funkcjonalny: ruch, mowa/połykanie, zdrowie psychiczne, zaopatrzenie ortopedyczne. Następnie dopasuj specjalistę do obszaru. Gdy w pytaniu padają "wzorce ruchowe" i "nawyki ruchowe", najczęściej chodzi o zalecenia fizjoterapeuty.
info

Statystycznie 60% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Źródła:

  • World Health Organization (WHO) – Rehabilitation after stroke (fact sheet/overview within Rehabilitation content). https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/rehabilitation (dostęp: 2026-03-01)
  • National Institute for Health and Care Excellence (NICE) guideline – Stroke rehabilitation in adults (recommendations on multidisciplinary rehabilitation). https://www.nice.org.uk/guidance/cg162 (dostęp: 2026-03-01)
  • European Stroke Organisation (ESO) – Guidelines/Recommendations (section: rehabilitation). https://eso-stroke.org/eso-guidelines/ (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Wytyczne i materiały edukacyjne dot. rehabilitacji poudarowej (organizacje neurologiczne/rehabilitacyjne)
  • Podręczniki terapii zajęciowej w neurologii (ADL, reedukacja funkcji)
  • Materiały szkoleniowe z analizy ruchu i ergonomii w czynnościach dnia codziennego

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego