KWALIFIKACJA SPO4 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 32.
W celu kształtowania u dzieci w trzecim roku życia umiejętności naśladowania czynności życia codziennego opiekunka powinna zaplanować zabawy
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zabawy tematyczne (np. w dom, sklep, lekarza) sprzyjają odgrywaniu ról i odwzorowywaniu działań dorosłych, więc najlepiej rozwijają naśladowanie czynności życia codziennego u dzieci około 3. roku życia. Zabawy konstrukcyjne, ruchowe i twórcze mogą wspierać rozwój, ale nie ukierunkowują tak bezpośrednio na imitowanie codziennych zachowań.

Pełne wyjaśnienie:

Umiejętność naśladowania czynności życia codziennego w okolicach 3. roku życia rozwija się szczególnie intensywnie, ponieważ dziecko uczy się przez obserwację, powtarzanie i wchodzenie w proste role społeczne. Najlepiej wspiera to zabawa tematyczna, czyli zabawa "w coś" (odgrywanie sytuacji i ról), w której dziecko odtwarza znane mu sceny: przygotowywanie posiłku, karmienie lalki, sprzątanie, rozmowę telefoniczną czy wizytę u lekarza.

Odpowiedź "tematyczne" jest właściwa, bo w takich zabawach mechanizm uczenia jest bezpośredni: dziecko modeluje zachowania dorosłych, a rekwizyty i scenariusz pomagają mu uporządkować sekwencje działań (np. "najpierw nalewam, potem mieszam, potem podaję"). To jednocześnie ćwiczy język, kompetencje społeczne i samodzielność.

Dlaczego pozostałe propozycje są mniej trafne?

  • "konstrukcyjne" rozwijają głównie sprawność manualną, planowanie i myślenie przestrzenne (budowanie z klocków). Mogą pojawić się elementy naśladowania, ale nie jest to ich podstawowy cel.
  • "ruchowe" koncentrują się na motoryce dużej, koordynacji i energii dziecka. Nie muszą zawierać komponentu odgrywania codziennych ról, więc słabiej realizują wskazany cel.
  • "twórcze" (np. plastyczne, muzyczne) wspierają ekspresję i kreatywność. Mogą wzmacniać rozwój ogólny, jednak nie są najbardziej bezpośrednią drogą do ćwiczenia imitacji konkretnych czynności domowych.

W praktyce opiekunka może zaplanować kąciki i rekwizyty: kuchnię, sklep, warsztat, zestaw do opieki nad lalką. Ważne jest też krótkie modelowanie przez dorosłego (pokaz) oraz zachęcanie do powtarzania i nazywania czynności.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zabawy tematyczne to zabawy "w role" i sytuacje (np. dom, sklep, lekarza), w których dziecko odtwarza znane mu czynności i dialogi. Opiekunka przygotowuje rekwizyty i przestrzeń, a celem jest ćwiczenie naśladowania, mowy, relacji społecznych i prostych zasad współdziałania.
W zabawie w role dziecko naturalnie powtarza to, co obserwuje u dorosłych: sekwencje działań, gesty i słowa. Rekwizyty (np. naczynia, wózek dla lalki) podpowiadają "co robić dalej", więc naśladowanie staje się łatwiejsze i bardziej uporządkowane niż w zabawach bez scenariusza.
Dla dzieci około 3 lat dobrze sprawdzają się proste scenki: "gotowanie i karmienie lalki", "sprzątanie", "wizyta u lekarza", "zakupy w sklepie", "jazda autobusem". Najlepiej, gdy scenariusz jest krótki, oparty na znanych sytuacjach, a opiekunka pokazuje 1–2 czynności i zachęca do powtarzania.
Zabawy konstrukcyjne (klocki, układanki) mogą zawierać element naśladowania, np. odtwarzanie wzoru zbudowanego przez opiekunkę. Zwykle jednak ich głównym celem jest rozwój sprawności dłoni, planowania i myślenia przestrzennego, a nie ćwiczenie czynności życia codziennego i ról społecznych.
Zabawy ruchowe są szczególnie przydatne, gdy celem jest rozładowanie napięcia, rozwój koordynacji, równowagi i orientacji w schemacie ciała. Jeśli jednak w pytaniu celem jest naśladowanie czynności codziennych, zabawy ruchowe będą zwykle wyborem mniej trafnym, bo nie koncentrują się na odgrywaniu ról.
Zabawy twórcze skupiają się na ekspresji i tworzeniu (rysowanie, lepienie, muzyka), a tematyczne na odgrywaniu znanych sytuacji społecznych i domowych. Obie formy są wartościowe, ale przy celu "naśladowanie czynności życia codziennego" bardziej adekwatne są zabawy tematyczne, bo zawierają imitację działań dorosłych.
Skuteczne jest krótkie modelowanie: opiekunka pokazuje jedną czynność (np. "nalewam herbatę") i nazywa ją prostym zdaniem. Potem daje dziecku czas na powtórzenie, chwali próbę i delikatnie podpowiada kolejny krok. Pomagają też rekwizyty adekwatne do wieku oraz powtarzalny, krótki scenariusz.
Nie. Zabawa tematyczna może być początkowo niewerbalna: dziecko naśladuje gesty i czynności (np. karmi lalkę, miesza łyżką). Opiekunka może wspierać rozwój mowy, nazywając działania i zachęcając do prostych dźwięków lub pojedynczych słów, ale mowa nie jest warunkiem startu.
Częsty błąd to wybór zabawy atrakcyjnej, ale niezgodnej z celem (np. wyłącznie ruchowej, gdy potrzebna jest imitacja ról). Innym błędem jest zbyt długi i złożony scenariusz, który przeciąża trzylatka. Warto dobierać krótkie, znane sytuacje i proste rekwizyty, bez nadmiaru bodźców.
Ucz się przez mapę skojarzeń: połącz typ zabawy z główną funkcją (tematyczna–role i naśladowanie, konstrukcyjna–budowanie i planowanie, ruchowa–motoryka, twórcza–ekspresja). Ćwicz na przykładach: do każdego celu rozwojowego dopisz 2–3 zabawy i sprawdź, czy faktycznie realizują ten cel.
info

Statystycznie 62% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że zabawy tematyczne (np. w dom, sklep, lekarza) sprzyjają odgrywaniu ról i odwzorowywaniu działań dorosłych, więc najlepiej rozwijają naśladowanie czynności życia codziennego u dzieci około 3.

Źródła:

  • Wikipedia (pl): "Zabawa" – klasyfikacje i funkcje zabawy (sekcje dot. rodzajów zabaw) https://pl.wikipedia.org/wiki/Zabawa - dostęp 2026-02-27
  • Encyklopedia PWN (online): hasła powiązane z zabawą i rozwojem dziecka – wyszukiwarka tematyczna PWN https://encyklopedia.pwn.pl/ - dostęp 2026-02-27

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z psychologii rozwoju dziecka (wiek poniemowlęcy i przedszkolny)
  • Materiały dydaktyczne o rodzajach zabaw dziecięcych i ich funkcjach
  • Scenariusze zajęć dla dzieci 2–3 lata (zabawy w role, tematyczne)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego