Podczas tankowania (przelewania) paliwa z cysterny do zbiornika w otoczeniu mogą występować pary cieczy palnej, które po wymieszaniu z powietrzem tworzą atmosferę zdolną do zapłonu. Aby doszło do wybuchu, muszą jednocześnie wystąpić: materiał palny (pary paliwa), utleniacz (tlen z powietrza) oraz źródło zapłonu.
W takim procesie jednym z najczęstszych i jednocześnie podstępnych źródeł zapłonu jest wyładowanie elektrostatyczne. Powstaje ono, gdy przepływ cieczy, tarcie i rozdział ładunków powodują narastanie potencjałów na elementach instalacji (np. węże, armatura, pojazd, dystrybutor). Jeśli elementy mają różne potencjały, może dojść do przeskoku iskry. W obecności par paliwa nawet niewielka iskra może zainicjować zapłon.
Dlatego odpowiedź "uziemić dystrybutor." (rozumiana jako uziemienie elementów biorących udział w przeładunku i zapewnienie połączeń wyrównawczych) jest właściwa: działanie to bezpośrednio redukuje prawdopodobieństwo powstania iskry, czyli usuwa kluczowy składnik trójkąta wybuchu – źródło zapłonu.
Pozostałe propozycje nie rozwiązują problemu w pierwszej kolejności:
- "wyposażyć stację w gaśnice śniegowe." to środek reagowania na pożar, a nie zapobiegania zapłonowi. Gaśnice zwiększają gotowość do gaszenia, lecz nie ograniczają samego ryzyka powstania iskry podczas przelewu.
- "zakazać wjazdu cysterny do strefy ochronnej." jest nieadekwatne do samej czynności tankowania z cysterny – organizacyjny zakaz nie zastąpi zabezpieczenia technicznego źródeł zapłonu w miejscu, gdzie przeładunek faktycznie zachodzi.
- "zastosować mechaniczną wentylację wywiewną." może ograniczać stężenie par, ale nie gwarantuje utrzymania go stale poniżej poziomów niebezpiecznych (zwłaszcza przy emisjach chwilowych). Ponadto nie eliminuje ryzyka elektrostatycznego, które nadal może wystąpić.
Na egzaminie warto zapamiętać zasadę: przy cieczach palnych i strefach zagrożenia wybuchem najpierw minimalizuje się źródła zapłonu (m.in. uziemienie/wyrównanie potencjałów), a dopiero potem uzupełnia to środkami organizacyjnymi i sprzętem gaśniczym.
