KWALIFIKACJA HGT2 + HGT12 - CZERWIEC 2006 (test 2)

PYTANIE NR 18.
W diecie oszczędzającej z ograniczeniem substancji pobudzających wydzielanie soku żołądkowego zabronione jest spożywanie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W diecie oszczędzającej z ograniczeniem bodźców wydzielniczych unika się potraw, które silnie pobudzają wydzielanie soku żołądkowego oraz mogą działać drażniąco lub wzdymająco. Zupy na intensywnych wywarach mięsnych i dania z roślin strączkowych (np. groch) zwykle nie są zalecane, dlatego wskazany zestaw jest zakazany.

Pełne wyjaśnienie:

Dieta oszczędzająca z ograniczeniem substancji pobudzających wydzielanie soku żołądkowego ma na celu zmniejszenie drażnienia błony śluzowej i ograniczenie bodźców, które nasilają sekrecję. W praktyce gastronomicznej oznacza to dobór potraw łagodnych, o umiarkowanej temperaturze, bez intensywnych wywarów, ostrych przypraw i surowców zwiększających dolegliwości.

Odpowiedź "grochówki i rosołu z wołowiny" pasuje do grupy potraw typowo niezalecanych w takim schemacie żywienia. Grochówka (zupa z roślin strączkowych) bywa ciężkostrawna i wzdymająca, a rosoły/buliony na wywarach mięsnych należą do potraw wyraźnie pobudzających wydzielanie soku żołądkowego ze względu na ekstrakty mięsne i intensywny charakter wywaru.

Pozostałe propozycje zawierają przykłady potraw częściej kojarzonych z żywieniem łagodnym lub łatwostrawnym:

  • "krupniku i zupy mlecznej" – krupnik może być przygotowany w wersji lżejszej (np. na wywarze warzywnym), a zupa mleczna bywa traktowana jako potrawa łagodniejsza w porównaniu z rosołem na mocnym wywarze; w praktyce dietetycznej ocena zależy od receptury, ale jako para nie jest tak typowym "zakazem" jak strączki + wywar mięsny.
  • "zupy jarzynowej przecieranej na wywarze z jarzyn" – przecierana jarzynowa na wywarze warzywnym zwykle wpisuje się w przygotowanie potraw łagodnych (istotne jest ograniczenie smażenia, zasmażek i ostrych przypraw).
  • "kleiku ryżowego i gotowanych ziemniaków" – kleik ryżowy oraz gotowane ziemniaki są klasycznie kojarzone z potrawami łagodnymi, o prostej technologii i niewielkim potencjale drażniącym.

Wskazówka egzaminacyjna: przy pytaniach o ograniczanie bodźców wydzielniczych zwracaj uwagę na wywary mięsne, ostre przyprawy, potrawy tłuste/smażone oraz strączki. To najczęstsze "czerwone flagi" w jadłospisie oszczędzającym żołądek.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To sposób żywienia, którego celem jest zmniejszenie pobudzania wydzielania soku żołądkowego oraz ograniczenie drażnienia przewodu pokarmowego. W praktyce wybiera się potrawy łagodne, proste technologicznie, zwykle bez mocnych wywarów, ostrych przypraw i ciężkostrawnych surowców.
Mocne wywary mięsne zawierają związki ekstrakcyjne i mają intensywny smak, co często wiąże się z silniejszym pobudzaniem wydzielania soku żołądkowego. W dietach oszczędzających zwykle ogranicza się takie bodźce, wybierając łagodniejsze wywary warzywne lub zupy o delikatniejszej recepturze.
Najczęściej problematyczne są zupy na mocnych wywarach mięsnych, zasmażkowe, bardzo tłuste lub ostro doprawione, a także zupy ze strączków. Na egzaminie warto kojarzyć, że strączki i intensywne buliony częściej trafiają do grupy potraw ograniczanych.
Zwykle nie jest polecana, ponieważ groch (roślina strączkowa) bywa ciężkostrawny i wzdymający, co może nasilać dolegliwości. W zadaniach egzaminacyjnych grochówka często jest przykładem potrawy niewskazanej, zwłaszcza w dietach ograniczających bodźce wydzielnicze.
Szukaj sformułowań typu "substancje pobudzające wydzielanie", "sok żołądkowy", "dieta oszczędzająca". Wtedy podejrzane są potrawy intensywne: rosoły na mocnym wywarze, smażone, ostre, tłuste oraz takie, które często powodują wzdęcia (np. strączki).
Częsty błąd to kierowanie się tylko nazwą potrawy (np. "zupa" = dozwolona) zamiast technologią i surowcami. Uczniowie pomijają, czy zupa jest na wywarze mięsnym, czy warzywnym, albo nie rozpoznają strączków jako produktu częściej ograniczanego w dietach oszczędzających.
Tak, kleik ryżowy jest często kojarzony z potrawami łagodnymi i prostymi, przygotowywanymi bez smażenia i bez ostrych przypraw. W testach bywa podawany jako przykład dania dobrze tolerowanego. Zawsze jednak na zajęciach praktycznych warto pamiętać o indywidualnej tolerancji pacjenta/klienta.
Dieta lekkostrawna koncentruje się na łatwości trawienia (technika obróbki, rozdrobnienie, ograniczenie tłuszczu). Dieta ograniczająca bodźce wydzielnicze dodatkowo akcentuje redukcję produktów silnie pobudzających wydzielanie soku żołądkowego (np. intensywne wywary, ostre przyprawy).
Wywar decyduje o intensywności potrawy. Zupa na wywarze warzywnym jest zwykle łagodniejsza niż na mocnym wywarze mięsnym, który częściej działa pobudzająco. W zadaniach egzaminacyjnych informacja "rosół" lub "wywar z wołowiny" jest ważną wskazówką, że potrawa może być zakazana.
Twórz krótkie listy skojarzeń: wywar mięsny, strączki, ostre, smażone = częściej ograniczane; kleiki, gotowane, przecierane warzywa = częściej dozwolone. Ćwicz na przykładach jadłospisów i zawsze analizuj surowiec + technologię, a nie samą nazwę potrawy.
info

Statystycznie 43% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że w diecie oszczędzającej z ograniczeniem bodźców wydzielniczych unika się potraw, które silnie pobudzają wydzielanie soku żołądkowego oraz mogą działać drażniąco lub wzdymająco.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z dietetyki oraz żywienia człowieka (działy: diety lecznicze, dieta oszczędzająca)
  • Materiały szkolne z technologii gastronomicznej (wywary, zupy, dobór surowców)
  • Konspekty z zajęć praktycznych: przygotowanie potraw lekkostrawnych i modyfikacje receptur

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego