KWALIFIKACJA ELM2 - CZERWIEC 2014

PYTANIE NR 38.
W jaki sposób można wykasować zawartość pamięci EPROM w celu jej ponownego zaprogramowania?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
EPROM (klasyczna, z okienkiem kwarcowym) kasuje się przez naświetlanie promieniowaniem UV, które usuwa zgromadzony ładunek z bramki pływającej tranzystorów pamięci. Podczerwień nie powoduje takiego efektu, a sygnały CLR i WE nie służą do kasowania zawartości EPROM.

Pełne wyjaśnienie:

Pamięć EPROM (Erasable Programmable Read-Only Memory) to nieulotna pamięć programowalna, której zawartość można skasować i zaprogramować ponownie. Kluczową cechą klasycznej EPROM jest to, że kasowanie odbywa się optycznie – przez ekspozycję układu na promieniowanie ultrafioletowe (UV), zwykle w specjalnej kasowarce UV. Układy EPROM często mają charakterystyczne okienko kwarcowe w obudowie, przez które UV dociera do struktury krzemowej.

Dlaczego UV działa? Komórki EPROM są oparte o tranzystory z bramką pływającą. Podczas programowania w bramce pływającej zostaje uwięziony ładunek, który zmienia próg przewodzenia tranzystora i tym samym zapisuje informację. Naświetlanie UV dostarcza energii, która umożliwia rozładowanie bramki pływającej i przywrócenie stanu "wykasowanego" w całej pamięci.

Pozostałe propozycje są typowymi dystraktorami:

  • Światło podczerwone nie jest standardową metodą kasowania EPROM; nie zapewnia mechanizmu potrzebnego do usunięcia ładunku z bramki pływającej w tej technologii.
  • Wejście CLR (clear) występuje w wielu układach logicznych (np. przerzutnikach, licznikach), ale EPROM nie kasuje się "stanem logicznym" na takim wejściu. EPROM nie ma uniwersalnego pinu przeznaczonego do czyszczenia całej zawartości.
  • Wejście Write Enable steruje zapisem w układach pamięci (umożliwia programowanie/zapis), jednak nie jest to funkcja kasowania EPROM. W EPROM kasowanie jest globalne (cały układ) i realizowane UV, a nie sygnałem WE.

Warto też odróżniać EPROM od EEPROM/Flash: te pamięci zazwyczaj kasuje się elektrycznie (blokowo lub bajtowo), dlatego w praktyce współczesnej spotyka się je częściej. Na egzaminie jednak wciąż wymaga się znajomości różnic między technologiami i ich metodami kasowania.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
EPROM to nieulotna pamięć programowalna, w której przechowuje się np. firmware urządzeń. Po zapisaniu danych zachowuje je bez zasilania, a jej cechą charakterystyczną jest możliwość skasowania zawartości (zwykle całej) i ponownego zaprogramowania.
Klasyczną EPROM kasuje się przez naświetlanie promieniowaniem UV, najczęściej w kasowarce UV. UV powoduje usunięcie ładunku z bramki pływającej komórek pamięci, co przywraca stan wyjściowy (wykasowany) w całym układzie.
W EPROM potrzebna jest energia umożliwiająca rozładowanie bramki pływającej w strukturze tranzystora. Promieniowanie UV jest standardowo stosowane, bo skutecznie inicjuje ten proces w tej technologii. Podczerwień nie jest przewidzianą, skuteczną metodą kasowania EPROM.
Okienko (zwykle kwarcowe) umożliwia dotarcie promieniowania UV do struktury krzemowej pamięci. Dzięki temu można skasować EPROM bez zdejmowania obudowy. W praktyce okienko bywa zaklejane etykietą, by ograniczyć przypadkową ekspozycję na światło.
Nie. Wejście CLR jest typowe dla przerzutników i liczników, a nie dla EPROM jako metody kasowania danych. EPROM kasuje się optycznie (UV). Sygnały logiczne w pamięciach służą do adresowania i sterowania odczytem/zapisem, a nie do globalnego "czyszczenia".
Write Enable dotyczy sterowania zapisem/programowaniem, ale nie jest funkcją kasowania EPROM. W EPROM kasowanie odbywa się przez UV i dotyczy całej pamięci. Samo wysterowanie WE nie spowoduje wyczyszczenia już zaprogramowanej zawartości.
EPROM kasuje się promieniowaniem UV (zwykle całkowicie), a EEPROM kasuje i zapisuje się elektrycznie (często bajtowo). W praktyce serwisowej i projektowej EEPROM/Flash są wygodniejsze do aktualizacji oprogramowania, dlatego częściej spotyka się je w nowszych urządzeniach.
EPROM można spotkać w starszych urządzeniach: sterownikach przemysłowych, sprzęcie pomiarowym, automatyce lub elektronice użytkowej z minionych dekad. W serwisie bywa konieczna identyfikacja EPROM i poprawna metoda kasowania, by wymienić lub odtworzyć zawartość.
Najczęstsze pomyłki to utożsamianie EPROM z EEPROM/Flash (kasowanie "elektryczne"), wybieranie innego promieniowania (np. IR) oraz traktowanie wejść sterujących jak CLR/WE jako metod kasowania. Pomaga zapamiętać: EPROM = UV i zwykle okienko.
Ułóż porównanie ROM/PROM/EPROM/EEPROM/Flash: jak się programuje, jak się kasuje i czy kasowanie jest globalne czy blokowe/bajtowe. W zadaniach egzaminacyjnych często sprawdza się właśnie dobór metody kasowania do typu pamięci.
info

Około 68% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Eksperci podkreślają: "EPROM (klasyczna, z okienkiem kwarcowym) kasuje się przez naświetlanie promieniowaniem UV, które usuwa zgromadzony ładunek z bramki pływającej tranzystorów pamięci."

Źródła:

  • Microchip Technology Inc., "27C256 (256 Kbit EPROM) – Datasheet", sekcje dotyczące kasowania/promieniowania UV i opisu EPROM (dokument PDF na stronie Microchip) – accessed 2026-03-01
  • Microchip Technology Inc., "27C512 (512 Kbit EPROM) – Datasheet", opis kasowania UV i cech obudowy z okienkiem – accessed 2026-03-01
  • Wikipedia, "EPROM" (opis kasowania promieniowaniem ultrafioletowym) https://en.wikipedia.org/wiki/EPROM - accessed 2026-03-01

Materiały:

  • Noty katalogowe pamięci EPROM (sekcje o kasowaniu i programowaniu)
  • Podręczniki z podstaw techniki cyfrowej dotyczące pamięci półprzewodnikowych
  • Materiały dydaktyczne o pamięciach nieulotnych (EPROM/EEPROM/Flash) w elektronice

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego