KWALIFIKACJA SPL1 - STYCZEŃ 2017 (test 2)

PYTANIE NR 27.
W mieście liczącym 20 000 mieszkańców w bieżącym roku średnie zużycie wody wyniosło 40 m3 na osobę. W następnym roku przewidywany jest 10% przyrost ludności. Jaką ilość wody powinno zabezpieczyć miasto przy założeniu, że jednostkowe roczne zużycie wody na mieszkańca nie ulegnie zmianie?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Najpierw oblicz liczbę mieszkańców w następnym roku: 20 000 × 1,10 = 22 000. Następnie policz roczne zużycie dla całej populacji: 22 000 × 40 m³ = 880 000 m³. Ponieważ zużycie na osobę się nie zmienia, rośnie tylko całkowita liczba mieszkańców.

Pełne wyjaśnienie:

Zadanie sprawdza umiejętność skalowania zużycia jednostkowego (na 1 osobę) do skali całej populacji oraz zastosowania przyrostu procentowego.

Krok 1: zużycie w bieżącym roku (dla kontroli)
Populacja: 20 000 osób
Zużycie jednostkowe: 40 m³/os./rok
Zużycie miasta: 20 000 × 40 = 800 000 m³/rok

Krok 2: uwzględnienie 10% przyrostu ludności
Przyrost 10% oznacza mnożenie przez 1,10 (czyli 100% + 10%).
Nowa liczba mieszkańców: 20 000 × 1,10 = 22 000 osób.

Krok 3: zapotrzebowanie na wodę w następnym roku
Skoro roczne zużycie na osobę nie ulega zmianie, całkowite zużycie rośnie proporcjonalnie do liczby mieszkańców:
22 000 × 40 m³ = 880 000 m³.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "808 000 m3" wynika zwykle z błędnego dodania 10% tylko do części obliczeń albo z pomylenia, do czego stosuje się wzrost (np. do samej wartości 800 000 w niewłaściwy sposób).
  • "800 800 m3" sugeruje drobne, przypadkowe doliczenie zamiast pełnego 10% przyrostu ludności (błąd rachunkowy lub błędne rozumienie procentu).
  • "88 000 m3" jest zaniżone o rząd wielkości; często powstaje przez pominięcie jednego z zer w liczbie mieszkańców lub niepoprawne przestawienie przecinka.

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach z procentami najpierw ustal, co rośnie (tu: liczba mieszkańców), a co pozostaje stałe (tu: m³/os./rok). Dopiero potem wykonaj mnożenie do skali całkowitej.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
10% przyrostu oznacza, że nowa wartość to 100% + 10% = 110% wartości początkowej. Najprościej policzyć to mnożeniem: liczba mieszkańców × 1,10. Unikaj dodawania "10" do liczby, bo 10% to nie 10 osób, tylko 10% całości.
To wskaźnik jednostkowy: jedna osoba zużywa średnio 40 m³ w ciągu roku. Aby policzyć zużycie całej populacji, mnożysz ten wskaźnik przez liczbę osób. Jeśli wskaźnik się nie zmienia, całkowite zużycie rośnie tylko wtedy, gdy rośnie liczba osób.
Mnożnik 1,10 to skrót zapisu "zwiększ o 10%". 1,00 oznacza 100% wartości wyjściowej, a dodatkowe 0,10 to 10%. Dzięki temu jednym działaniem uwzględniasz całość po wzroście: stara wartość × (1 + 0,10).
Najpierw oszacuj: jeśli populacja rośnie o 10%, to całkowite zużycie też powinno wzrosnąć o około 10% (gdy zużycie na osobę jest stałe). Skoro było 800 000 m³, to po wzroście powinno być około 880 000 m³. Wyniki bardzo bliskie 800 000 lub dużo mniejsze są podejrzane.
Możesz dowolnie, ale najczytelniej jest: (1) policzyć nową liczbę mieszkańców, (2) pomnożyć przez zużycie na osobę. Alternatywnie możesz policzyć zużycie bieżące i zwiększyć je o 10% (bo rośnie populacja). Obie metody dają ten sam wynik.
Najczęstsze pomyłki to: mylenie 10% z liczbą 10, użycie 0,10 zamiast 1,10 (czyli policzenie samego przyrostu bez wartości bazowej), zgubienie zera w dużych liczbach oraz zastosowanie procentu do niewłaściwej wielkości (np. do zużycia jednostkowego zamiast do liczby osób).
Mechanizm jest taki sam jak w planowaniu magazynowym: masz wskaźnik jednostkowy (np. zużycie opakowań na zamówienie) i prognozę wzrostu (np. liczby zamówień). Żeby zabezpieczyć zapas, liczysz prognozowaną wielkość i mnożysz przez zużycie jednostkowe, a potem porównujesz z aktualnymi zasobami.
Stosuje się je m.in. przy planowaniu zapasu materiałów pomocniczych (folia, taśmy), prognozowaniu wolumenu wysyłek, wyznaczaniu miejsca składowania i planowaniu dostaw. Gdy znasz "na jednostkę" (np. na paletę, na zlecenie), łatwo przeliczasz na skalę miesiąca lub roku.
Tak, to równoważna metoda: najpierw liczysz zużycie w bieżącym roku 20 000 × 40 = 800 000 m³, a potem zwiększasz je o 10%: 800 000 × 1,10 = 880 000 m³. Działa to tylko dlatego, że założono brak zmiany zużycia na osobę.
Poprawny zapis to (metry sześcienne). W wielu arkuszach dopuszcza się zapis uproszczony "m3", ale warto stosować zapis z indeksem górnym, jeśli to możliwe. Najważniejsze jest zachowanie spójności: wynik liczbowy + jednostka objętości.
info

Statystycznie 62% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Najpierw oblicz liczbę mieszkańców w następnym roku: 20 000 × 1,10 = 22 000."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): Procent — sekcja dotycząca obliczania procentowych zmian wartości, https://pl.wikipedia.org/wiki/Procent - dostęp: 2026-02-27
  • Wikipedia (PL): Zmiana procentowa — definicja i sposób obliczeń, https://pl.wikipedia.org/wiki/Zmiana_procentowa - dostęp: 2026-02-27

Materiały:

  • Podręczniki lub skrypty z matematyki dla szkół branżowych: procenty i zadania tekstowe
  • Zadania maturalne/egzaminacyjne z działu "procenty" (z rozwiązaniami krok po kroku)
  • Materiały dydaktyczne z planowania zapotrzebowania i prognozowania (w kontekście logistyki i magazynu)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego