KWALIFIKACJA GIW9 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 26.
W podziemnych zakładach górniczych wydobywających rudy miedzi, zagrożenie tąpaniami klasyfikuje się według
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W kopalniach rud miedzi zagrożenie tąpaniami klasyfikuje się w stopniach, a nie w kategoriach czy klasach. Zgodnie z przepisami dla tych zakładów ustala się dokładnie dwa stopnie zagrożenia tąpaniami. Dlatego poprawna odpowiedź to "2 stopni".

Pełne wyjaśnienie:

Zagrożenie tąpaniami dotyczy możliwości nagłego, gwałtownego zniszczenia struktury górotworu skłonnego do tąpań, wynikającego m.in. z niekorzystnych warunków geologiczno-górniczych i kumulacji energii w skałach. W praktyce górnictwa podziemnego taka ocena nie jest tylko "nazwą" — wpływa na sposób prowadzenia robót, wymagania organizacyjne, dobór profilaktyki oraz rygory bezpieczeństwa.

Dla podziemnych zakładów górniczych wydobywających rudy miedzi przepisy przewidują, że zagrożenie tąpaniami ustala się w dwóch stopniach. Oznacza to, że złoże lub jego część zbudowane ze skał skłonnych do tąpań zalicza się do jednego z dwóch poziomów klasyfikacji. Z tego powodu poprawna odpowiedź brzmi: "2 stopni".

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "2 klas" – termin "klasa" funkcjonuje w górnictwie przy innych zagrożeniach/ocenach, ale nie jest właściwą jednostką klasyfikacji zagrożenia tąpaniami w kopalniach rud miedzi.
  • "3 kategorii" – "kategorie" są typowe dla niektórych innych zagrożeń naturalnych (np. w obszarach metanowych), natomiast dla tąpań w tym przypadku stosuje się stopnie, nie kategorie.
  • "4 kategorii" – podobnie jak wyżej: myli nazewnictwo klasyfikacji i dodatkowo wprowadza nieuzasadnioną liczbę poziomów; w kopalniach rud miedzi nie obowiązuje taki podział dla tąpań.

Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach o tąpania zwracaj uwagę na słowo "stopnie" oraz na to, że liczba poziomów jest ściśle określona w przepisach. To częsty "haczyk" polegający na myleniu terminów: stopnie vs kategorie vs klasy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zagrożenie tąpaniami to możliwość wystąpienia nagłego i gwałtownego zniszczenia górotworu (tąpnięcia) w warunkach sprzyjających kumulacji i uwolnieniu energii w skałach. W kopalniach rud miedzi jest to istotne zagrożenie naturalne wpływające na sposób prowadzenia robót i profilaktykę.
W kopalniach rud miedzi zagrożenie tąpaniami klasyfikuje się w dwóch stopniach. Złoże lub jego część zalicza się do jednego z tych stopni na podstawie dokumentacji geologiczno-górniczej oraz oceny warunków prowadzenia eksploatacji.
To typowy "dystraktor" egzaminacyjny. W górnictwie różne zagrożenia naturalne mogą być opisywane inną terminologią (np. kategorie lub klasy), ale dla zagrożenia tąpaniami w kopalniach rud miedzi właściwą jednostką podziału są stopnie.
Tak, w polskich przepisach również dla kopalń węgla kamiennego stosuje się podział zagrożenia tąpaniami na dwa stopnie. Na egzaminie warto jednak zawsze czytać uważnie, jakiej kopaliny dotyczy pytanie, bo inne zagrożenia (np. metanowe) mają odmienną klasyfikację.
Do II stopnia zalicza się złoże (lub jego część), w którym zaistniało tąpnięcie albo nie dokonano odprężenia w warunkach, gdzie jest ono wymagane. W praktyce oznacza to wyższy poziom rygorów organizacyjnych i technicznych podczas prowadzenia robót górniczych.
Stopień zagrożenia wpływa na dobór profilaktyki tąpaniowej, sposób prowadzenia wybierania, zabezpieczenia wyrobisk, zasady planowania postępu robót oraz wymagania nadzoru. Im wyższy stopień, tym zwykle większe wymagania dotyczące oceny ryzyka i środków zapobiegawczych.
W praktyce zaliczenia do stopnia dokonuje kierownik ruchu zakładu górniczego na podstawie dokumentacji geologiczno-górniczej oraz wymaganych opinii specjalistycznych (np. rzeczoznawcy). Na egzaminie kluczowe jest rozumienie, że jest to decyzja formalna i udokumentowana.
Najlepiej kojarzyć termin z konkretnym zagrożeniem: dla tąpań w kopalniach rud miedzi obowiązują stopnie (dwa). Jeśli w odpowiedziach pojawiają się "kategorie" lub "klasy", sprawdź, czy pytanie nie dotyczy innego zjawiska (np. metanu lub pyłu).
Tak, liczba stopni jest określona w przepisach dotyczących zagrożeń naturalnych w zakładach górniczych. W takich pytaniach sprawdzana jest znajomość formalnej klasyfikacji, a nie intuicja. Warto uczyć się razem: nazwa klasyfikacji (stopnie) i liczba (2).
Najczęstszy błąd to mylenie terminologii: wybór "kategorii" lub "klas" zamiast "stopni". Drugi błąd to zgadywanie liczby poziomów bez powiązania jej z konkretnym zagrożeniem i kopaliną. Pomaga robienie własnej tabeli: zagrożenie → nazwa podziału → liczba.
info

Około 59% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że w kopalniach rud miedzi zagrożenie tąpaniami klasyfikuje się w stopniach, a nie w kategoriach czy klasach.

Źródła:

  • [ISAP] https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20210001617/O/D20211617.pdf
  • Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 29 stycznia 2013 r. w sprawie zagrożeń naturalnych w zakładach górniczych, tekst jednolity: Dz.U. 2021 poz. 1617, § 5 ust. 1-4

Materiały:

  • Tekst rozporządzenia w sprawie zagrożeń naturalnych w zakładach górniczych (Dz.U. 2021 poz. 1617), szczególnie § 5
  • Materiały szkoleniowe z geomechaniki i profilaktyki tąpaniowej stosowane w kopalniach rud miedzi
  • Notatki/opracowania z przedmiotu: zagrożenia naturalne w górnictwie podziemnym (podział i nazewnictwo klasyfikacji)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego