KWALIFIKACJA EKA1 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 2.
W rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego organem naczelnym w stosunku do organów administracji rządowej jest
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Organ naczelny w rozumieniu KPA jest wskazany w art. 18 pkt 1. Dla organów administracji rządowej organem naczelnym jest Prezes Rady Ministrów (alternatywnie: właściwi ministrowie – zależnie od zakresu spraw). Pozostałe wskazane organy nie są organami naczelnymi w tym znaczeniu.

Pełne wyjaśnienie:

W Kodeksie postępowania administracyjnego pojęcie organu naczelnego ma znaczenie definicyjne i wynika wprost z art. 18. Przepis ten porządkuje hierarchię organów administracji, wskazując, kto znajduje się na jej szczycie dla określonych kategorii podmiotów.

W odniesieniu do organów administracji rządowej art. 18 pkt 1 stanowi, że organami naczelnymi są Prezes Rady Ministrów lub właściwi ministrowie (w zależności od działu administracji i zakresu spraw). Ponieważ w pytaniu należy wybrać jedną odpowiedź, prawidłowe wskazanie to "Prezes Rady Ministrów", jako organ naczelny wobec administracji rządowej w ujęciu ogólnym.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "Prezes Głównego Urzędu Miar" to organ wyspecjalizowany, działający w określonym zakresie (miary i wagi); nie jest wskazany w art. 18 KPA jako organ naczelny.
  • "Generalny Inspektor Kontroli Skarbowej" nie stanowi organu naczelnego w rozumieniu art. 18 KPA; ponadto nazwy i struktury organów mogą się zmieniać, a w egzaminie decyduje definicja ustawowa z KPA.
  • "Główny Inspektor Transportu Drogowego" jest organem centralnym w swojej dziedzinie, ale nie jest "organem naczelnym" w rozumieniu art. 18 KPA.

Wskazówka egzaminacyjna: nie myl organu naczelnego z organem wyższego stopnia. Organ wyższego stopnia pełni zwykle funkcję odwoławczą w konkretnym postępowaniu, natomiast organ naczelny jest określony ustawowo jako "szczyt" hierarchii dla danej grupy organów.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Organ naczelny to organ wskazany w KPA jako znajdujący się na szczycie hierarchii dla danej grupy organów. Wynika to z art. 18 KPA, który wymienia, kto jest organem naczelnym m.in. wobec organów administracji rządowej oraz innych kategorii podmiotów.
Ponieważ art. 18 pkt 1 KPA wprost stanowi, że w stosunku do organów administracji rządowej organem naczelnym jest Prezes Rady Ministrów lub właściwi ministrowie. W testach jednokrotnego wyboru często wskazuje się Prezesa RM jako ujęcie ogólne tej zasady.
Zgodnie z kontekstem prawnym art. 18 pkt 1 KPA, w stosunku do organów administracji rządowej organami naczelnymi są Prezes Rady Ministrów lub właściwi ministrowie. To definicja ustawowa, więc ma pierwszeństwo przed potocznym rozumieniem "naczelności".
Nie. Organ wyższego stopnia jest typowo organem odwoławczym w konkretnej sprawie administracyjnej. Organ naczelny to "szczyt" hierarchii określony definicją w KPA (art. 18) i nie musi być organem rozpoznającym odwołania w każdej sprawie.
Bo wiele "głównych" lub "generalnych" inspektoratów to organy wyspecjalizowane (centralne) w danej dziedzinie, ale KPA nie kwalifikuje ich automatycznie jako organów naczelnych. O tym decyduje art. 18 KPA, a nie sama nazwa stanowiska.
Gdy trzeba poprawnie zrozumieć relacje zwierzchnictwa i nadzoru w administracji, np. przy ustalaniu właściwości w sytuacjach spornych albo przy analizie, kto jest "nad" danym organem. Dla obsługi klienta ważne jest też udzielanie poprawnej informacji o strukturze administracji.
Zapamiętaj, że art. 18 pkt 1 KPA używa konstrukcji "Prezes Rady Ministrów lub właściwi ministrowie". Jeśli pytanie ma jedną odpowiedź i dotyczy administracji rządowej ogólnie, zwykle wybiera się Prezesa RM. Gdy jest kontekst działu, częściej pasuje minister.
Nie. KPA wskazuje różne organy naczelne w zależności od kategorii organu, którego dotyczy relacja zwierzchnictwa. Dla administracji rządowej są to Prezes Rady Ministrów lub właściwi ministrowie, a dla innych kategorii art. 18 przewiduje inne rozwiązania.
Najczęściej: (1) wybór nieaktualnych lub potocznie "naczelnych" nazw stanowisk, (2) mylenie organu naczelnego z organem wyższego stopnia, (3) założenie, że zawsze jest tylko jedna osoba/instytucja jako organ naczelny. Pomaga czytanie art. 18 jako definicji.
Ucz się definicji z KPA (np. art. 18) w układzie: kategoria organów → organ naczelny. Rób fiszki i ćwicz na przykładach. Na egzaminie zawsze opieraj się na brzmieniu przepisu, a nie na samej "sile" nazwy stanowiska.
info

Około 52% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Eksperci podkreślają: "Organ naczelny w rozumieniu KPA jest wskazany w art. 18 pkt 1."

Źródła:

  • [ISAP] https://arslege.pl/organy-naczelne/k3/a648/
  • Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, art. 18 pkt 1, Dz.U. 2025 poz. 1691 (tekst jednolity)

Materiały:

  • Kodeks postępowania administracyjnego – aktualny tekst jednolity (art. 18)
  • Komentarze i opracowania do KPA omawiające pojęcia: organ naczelny, organ wyższego stopnia
  • Schematy organizacyjne administracji rządowej i podział na działy administracji rządowej

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego