W postępowaniu administracyjnym organ ma obowiązek tak prowadzić sprawę, aby możliwie dokładnie ustalić jej stan faktyczny i oprzeć rozstrzygnięcie na kompletnym materiale dowodowym. Gdy dla wyjaśnienia okoliczności potrzebne są wiadomości specjalne, typowym środkiem dowodowym jest opinia biegłego.
Jeżeli strona wnosi o przeprowadzenie takiego dowodu, a organ go nie przeprowadza (zwłaszcza gdy dowód jest istotny dla rozstrzygnięcia), powstaje ryzyko, że decyzja zostanie wydana bez wszechstronnego wyjaśnienia sprawy. Taka sytuacja jest klasycznie łączona z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej – bo organ nie realizuje obowiązku dążenia do ustalenia prawdy materialnej na podstawie wszystkich potrzebnych dowodów.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- Zasada informowania stron dotyczy zapewnienia stronie wiedzy o jej uprawnieniach i obowiązkach procesowych oraz o istotnych okolicznościach postępowania. Sam fakt nieprzeprowadzenia opinii biegłego nie przesądza jeszcze o braku informacji.
- Zasada przekonywania wiąże się ze sposobem uzasadniania i wyjaśniania motywów rozstrzygnięcia tak, aby strona rozumiała argumenty organu. To inny etap i inny cel niż zebranie dowodów.
- Zasada szybkości i prostoty postępowania nakazuje prowadzić sprawę sprawnie, ale nie usprawiedliwia pominięcia dowodów koniecznych do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego. Sprawność nie może zastąpić rzetelności ustaleń.
W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać: spór o dowody (braki w materiale, pominięte wnioski dowodowe, brak opinii biegłego) najczęściej prowadzi do wskazania zasady prawdy obiektywnej.