KWALIFIKACJA ELE2 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 28.
W układzie przedstawionym na rysunku łącznik nie powoduje wyłączenia żarówki. W celu zdiagnozowania usterki wykonano pomiary, których wyniki zapisano w tabeli.
Ilustracja przedstawia schemat elektryczny oraz tabelę z wynikami pomiarów rezystancji między różnymi punktami układu.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zwarcie międzyprzewodowe między punktami 5–6 może "obejść" działanie łącznika, przez co żarówka pozostaje zasilana mimo przełączenia. Taki defekt jest spójny z typową diagnostyką na podstawie pomiarów ciągłości/napięć. Usterki mechaniczne puszki nie zmieniają obwodu, a przerwa N zwykle powoduje brak świecenia.

Pełne wyjaśnienie:

Jeżeli w badanym układzie łącznik nie powoduje wyłączenia żarówki, oznacza to, że w obwodzie powstała droga zasilania, która omija styk łącznika albo powoduje jego "zmostkowanie". Klasycznym przykładem jest zwarcie międzyprzewodowe pomiędzy dwoma punktami obwodu, które w praktyce może doprowadzić do tego, że nawet po rozłączeniu łącznika na oprawie nadal pojawia się potencjał umożliwiający świecenie.

Odpowiedź "zwarcie międzyprzewodowe między punktami 5 – 6" jest zgodna z takim mechanizmem: zwarcie łączy ze sobą przewody/punkty, które nie powinny być połączone, przez co łącznik przestaje pełnić funkcję elementu rozłączającego. W diagnostyce potwierdza się to zwykle pomiarami wskazującymi nienaturalną ciągłość między punktami lub nietypowe wartości napięcia w stanie, w którym obwód powinien być rozłączony.

  • "Niepewne zamocowanie puszki rozgałęźnej do podłoża." To usterka mechaniczna. Może zwiększać ryzyko uszkodzeń przewodów, ale sama w sobie nie tworzy połączenia elektrycznego, które unieruchamia działanie łącznika.
  • "Uszkodzenie przewodu między punktami 2 – 3." Typowe uszkodzenie odcinka przewodu najczęściej objawia się przerwą lub niestabilnym stykiem, co prowadzi do zaniku zasilania lub migotania, a nie do sytuacji, w której nie da się wyłączyć światła łącznikiem.
  • "Przerwa w przewodzie neutralnym." Przerwanie przewodu neutralnego w standardowym obwodzie oświetleniowym zwykle skutkuje brakiem zamknięcia obwodu i brakiem świecenia (albo nietypowymi zjawiskami przy połączeniach pośrednich), ale nie jest najbardziej typowym wyjaśnieniem stałego świecenia niezależnie od położenia łącznika.

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach tego typu najpierw interpretuj stan funkcjonalny ("nie da się wyłączyć"), a dopiero potem dopasuj wynik pomiarów do modelu usterki: zwarcie częściej "omija" rozłączanie, a przerwa częściej powoduje brak działania odbiornika.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zwarcie międzyprzewodowe to niezamierzone połączenie dwóch przewodów/żył. Może spowodować "obejście" łącznika, czyli powstanie alternatywnej drogi zasilania. W efekcie odbiornik (żarówka) może świecić mimo rozłączenia łącznika.
Najczęściej oznacza to, że obwód nie jest faktycznie przerwany: występuje zwarcie, błędne połączenie w puszce albo zmostkowanie zacisków. W diagnostyce szuka się drogi przewodzenia omijającej styk łącznika, potwierdzając to pomiarami.
Typowo wykonuje się pomiary ciągłości (omomierzem) między punktami, które nie powinny mieć połączenia, oraz pomiary napięć w różnych położeniach łącznika. Nienaturalna ciągłość lub "stałe" napięcie na odbiorniku sugerują zwarcie lub błędne mostkowanie.
Przerwa w przewodzie neutralnym oznacza brak domknięcia obwodu powrotnego. W prostym obwodzie żarówki najczęściej skutkuje to brakiem świecenia lub nietypowymi wskazaniami napięcia (zależnie od połączeń pośrednich). Zwykle nie jest to przyczyna stałego świecenia niezależnie od łącznika.
Sama luźna puszka jest problemem mechanicznym i nie tworzy połączeń elektrycznych. Może jednak pośrednio doprowadzić do przetarcia izolacji i zwarcia przewodów. W zadaniu diagnostycznym bez wskazania uszkodzeń żył taka odpowiedź zwykle nie tłumaczy objawu.
Przerwa najczęściej powoduje brak działania odbiornika (brak świecenia) i brak ciągłości na danym odcinku. Zwarcie często powoduje nieprawidłowe zasilanie, przepływ prądu "inną drogą" lub zadziałanie zabezpieczeń oraz nienaturalną ciągłość między punktami, które powinny być rozdzielone.
Najczęstsze błędy to: wybór odpowiedzi "na skojarzenie" bez analizy objawu, ignorowanie położenia łącznika podczas pomiaru, mylenie skutków przerwy i zwarcia oraz niedoczytanie, między jakimi punktami wykonano pomiar. Pomaga porównanie, co powinno być rozłączone.
Najpierw zapewnia się bezpieczeństwo: odłącza zasilanie, weryfikuje brak napięcia i stosuje właściwy miernik. W obiektach z urządzeniami gazowymi szczególnie ważne jest unikanie iskrzenia i przypadkowego załączenia. Dopiero potem wykonuje się pomiary ciągłości i oględziny połączeń.
Może się tak zdarzyć przy zwarciu o dużej rezystancji (np. przez uszkodzoną izolację, wilgoć) albo przy zwarciu w części obwodu, które nie daje dużego prądu zwarciowego. Zamiast wyzwolenia zabezpieczenia pojawiają się nietypowe objawy, np. brak możliwości wyłączenia światła.
Ćwicz rozpoznawanie typowych usterek (zwarcie, przerwa, błędne połączenie) na prostych schematach. Ucz się interpretować pomiary w zależności od stanu łącznika. Pomaga tworzenie własnych tabel: "co powinno wyjść" dla sprawnego układu i jak zmienia to konkretna usterka.
info

Około 58% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że zwarcie międzyprzewodowe między punktami 5–6 może "obejść" działanie łącznika, przez co żarówka pozostaje zasilana mimo przełączenia.

Źródła:

  • Wikipedia (PL), "Zwarcie elektryczne" https://pl.wikipedia.org/wiki/Zwarcie_elektryczne - dostęp 2026-03-05
  • Wikipedia (PL), "Obwód elektryczny" https://pl.wikipedia.org/wiki/Obw%C3%B3d_elektryczny - dostęp 2026-03-05
  • Wikipedia (PL), "Przewód neutralny" https://pl.wikipedia.org/wiki/Przew%C3%B3d_neutralny - dostęp 2026-03-05

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z podstaw elektrotechniki (obwody prądu przemiennego i stałego)
  • Materiały szkoleniowe z diagnostyki instalacji elektrycznych w budynkach (pomiary ciągłości, wykrywanie zwarć)
  • Instrukcje obsługi mierników uniwersalnych (multimetr) oraz zasady bezpiecznych pomiarów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego