KWALIFIKACJA HGT12 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 4.
Witamina K w organizmie człowieka zapewnia prawidłowy przebieg procesu
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Witamina K jest kluczowa dla prawidłowego krzepnięcia krwi, bo uczestniczy w procesach niezbędnych do aktywacji wybranych białek/czynników krzepnięcia. Pozostałe propozycje dotyczą innych obszarów: widzenie wiąże się głównie z witaminą A, a barwnik skóry nie jest typową funkcją witaminy K.

Pełne wyjaśnienie:

Witamina K jest kojarzona przede wszystkim z prawidłowym krzepnięciem krwi (hemostazą). W ujęciu szkolnym oznacza to, że jest potrzebna do prawidłowego działania układu krzepnięcia – bez niej organizm ma trudność z wytworzeniem stabilnego skrzepu, a ryzyko krwawień rośnie.

Dlatego odpowiedź "krzepnięcia krwi." jest właściwa: najlepiej opisuje najbardziej charakterystyczną i powszechnie nauczaną rolę witaminy K w organizmie.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "tworzenia krwi." – tworzenie elementów morfotycznych krwi (hematopoeza) wiąże się przede wszystkim z innymi składnikami, m.in. żelazem oraz wybranymi witaminami z grupy B. To częsta pułapka, bo w obu procesach pojawia się słowo "krew", ale są to zupełnie różne zjawiska.
  • "widzenia." – to klasyczne skojarzenie z witaminą A, która jest związana z prawidłowym funkcjonowaniem narządu wzroku. Przypisanie tego witaminie K wynika zwykle z mylenia funkcji witamin rozpuszczalnych w tłuszczach.
  • "syntezy barwnika skóry." – pigmentacja skóry (melanina) nie jest typową funkcją witaminy K w podstawowych wymaganiach edukacyjnych. To odpowiedź-dystraktor, która ma brzmieć "biologicznie", ale nie odpowiada głównej roli tej witaminy.

Wskazówka do nauki: warto zapamiętać zestawienie A–wzrok, D–kości, K–krzepnięcie. W gastronomii pomaga to przy planowaniu posiłków bogatych w witaminy (np. zielone warzywa liściaste jako ważne źródło witaminy K) i przy omawianiu roli składników odżywczych w diecie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Witamina K jest przede wszystkim potrzebna do prawidłowego krzepnięcia krwi. W praktyce szkolnej oznacza to, że jej niedobór może sprzyjać łatwiejszemu powstawaniu krwawień i problemom z tamowaniem krwi.
Ponieważ uczestniczy w procesach, które umożliwiają prawidłowe działanie układu hemostazy. To najbardziej charakterystyczna, "egzaminacyjna" funkcja witaminy K i najczęściej pojawiające się skojarzenie w pytaniach jednokrotnego wyboru.
Najczęściej wskazuje się zielone warzywa liściaste (np. sałaty, szpinak, jarmuż) oraz niektóre warzywa kapustne. W gastronomii warto planować dodatki warzywne tak, by regularnie pojawiały się w jadłospisie.
Nie w sensie podstawowym. "Tworzenie krwi" (hematopoeza) zależy od wielu składników, m.in. żelaza i witamin z grupy B. Witamina K jest natomiast klasycznie łączona z krzepnięciem, czyli tamowaniem krwawienia.
Krzepnięcie to proces zatrzymania krwawienia i tworzenia skrzepu. Tworzenie krwi to wytwarzanie komórek krwi w szpiku. W testach łatwo je pomylić, bo oba dotyczą "krwi", ale opisują zupełnie inne mechanizmy.
Nie. W pytaniach testowych widzenie jest najczęściej kojarzone z witaminą A. Jeśli w odpowiedziach pojawia się "widzenie", zwykle jest to dystraktor mający sprawdzić, czy uczeń nie miesza funkcji różnych witamin.
Szukaj słów-kluczy: krzepnięcie, hemostaza, skłonność do krwawień. Pomaga też prosta mnemotechnika: A–wzrok, D–kości, K–krzepnięcie. Dzięki temu szybciej eliminujesz odpowiedzi o widzeniu lub skórze.
Najczęstsze są: mylenie witamin rozpuszczalnych w tłuszczach, wybór odpowiedzi "na skojarzenie" (np. krew → tworzenie krwi), oraz przenoszenie znanych haseł (A = wzrok) na inne litery. Pomaga nauka w parach: witamina–funkcja.
Gdy układasz jadłospis dla różnych grup (np. żywienie zbiorowe) i chcesz dbać o podaż mikroskładników. W praktyce oznacza to regularne włączanie warzyw będących dobrym źródłem witaminy K, zwłaszcza jako dodatków do dań.
Nie zawsze. Suplementy mogą wchodzić w interakcje z niektórymi lekami, dlatego decyzję o suplementacji powinno się konsultować ze specjalistą. Na egzaminie zwykle wystarczy wiedza o funkcji witaminy K i jej źródłach w diecie.
info

Około 84% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że witamina K jest kluczowa dla prawidłowego krzepnięcia krwi, bo uczestniczy w procesach niezbędnych do aktywacji wybranych białek/czynników krzepnięcia.

Źródła:

  • NIH Office of Dietary Supplements, "Vitamin K — Fact Sheet for Health Professionals", https://ods.od.nih.gov/factsheets/VitaminK-HealthProfessional/ (dostęp: 2026-03-02)
  • MedlinePlus (U.S. National Library of Medicine), "Vitamin K", https://medlineplus.gov/vitamink.html (dostęp: 2026-03-02)
  • Merck Manual Consumer Version, "Vitamin K Deficiency", https://www.merckmanuals.com/home/disorders-of-nutrition/vitamins/vitamin-k-deficiency (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Podręczniki do żywienia człowieka dla szkół gastronomicznych (działy: witaminy, mikroskładniki)
  • Rzetelne opracowania instytucji zdrowia publicznego o witaminie K (fakty, źródła w diecie, skutki niedoboru)
  • Notatki/flashcards: zestawienie "witamina → kluczowa funkcja → typowy skutek niedoboru"

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego