KWALIFIKACJA GIW3 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 7.
Wkop udostępniający z istniejącego wyrobiska eksploatacyjnego nowe pola częściowe, głębiej zalegające pokłady albo też w inny sposób zwiększający lub podtrzymujący zdolność wydobywczą odkrywki to wkop
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wkop "rozszerzający" to taki wkop udostępniający, który z istniejącego wyrobiska otwiera nowe pola częściowe lub głębiej zalegające pokłady, a przez to zwiększa albo podtrzymuje zdolność wydobywczą odkrywki. Pozostałe określenia nie odnoszą się wprost do tej funkcji rozwoju frontu eksploatacji.

Pełne wyjaśnienie:

Opis w pytaniu wskazuje na wkop udostępniający wykonywany z istniejącego wyrobiska, którego celem jest udostępnienie nowych pól częściowych albo dotarcie do głębiej zalegających pokładów, a w efekcie zwiększenie lub utrzymanie zdolności wydobywczej odkrywki. Taka funkcja odpowiada pojęciu wkopu rozszerzającego, bo "rozszerza" on możliwości eksploatacyjne: poszerza bazę wydobycia, zapewnia kontynuację robót i przygotowuje kolejne partie złoża do urabiania.

Odpowiedź "rozszerzający" jest więc poprawna, bo bezpośrednio nawiązuje do skutku technologiczno-organizacyjnego: rozwoju i podtrzymania wydobycia poprzez otwieranie kolejnych pól/pokładów.

Pozostałe propozycje są mylące, ponieważ są bardziej ogólne lub sugerują inną logikę nazewnictwa:

  • "podstawowy" i "zasadniczy" mogą kojarzyć się z czymś głównym w układzie wyrobisk, ale nie wynikają z podanej definicji funkcjonalnej (udostępnianie nowych pól z istniejącego wyrobiska w celu zwiększenia zdolności wydobywczej).
  • "zewnętrzny" sugeruje kryterium położenia (relacja do granic lub układu odkrywki), a w pytaniu kluczowe jest kryterium roli w rozwoju eksploatacji, a nie "wewnętrzność/zewnętrzność".

W nauce do egzaminu warto zapamiętać, że w definicjach robót udostępniających najważniejsze są: punkt wyjścia (z istniejącego wyrobiska), cel (udostępnienie kolejnych partii złoża) i efekt (utrzymanie lub wzrost zdolności wydobywczej). To właśnie te elementy odróżniają nazwy pojęć, które potocznie mogą brzmieć podobnie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wkop rozszerzający to wkop udostępniający wykonywany z istniejącego wyrobiska, którego celem jest otwarcie nowych pól eksploatacyjnych lub dotarcie do głębiej zalegających partii złoża, aby utrzymać albo zwiększyć zdolność wydobywczą odkrywki.
Nazwa wynika z funkcji: taki wkop "rozszerza" możliwości prowadzenia eksploatacji. Dzięki niemu powstaje dostęp do kolejnych pól/pokładów, co daje ciągłość pracy frontu i pozwala utrzymać planowane wydobycie mimo wyczerpywania się dotychczasowego pola.
Najpewniejsza metoda to analiza opisu celu. Jeśli z istniejącego wyrobiska udostępnia się kolejne, głębsze lub nowe pola, aby podtrzymać wydobycie, chodzi o wkop rozszerzający. Określenia typu "podstawowy" są zbyt ogólne i nie wynikają z podanej funkcji.
Udostępnienie to wykonanie takich robót górniczych i wyrobisk, które zapewniają dostęp do złoża i umożliwiają jego bezpieczne oraz efektywne wydobywanie. W praktyce oznacza przygotowanie dojść, zjazdów, wkopów i ciągów technologicznych do kolejnych partii złoża.
Wykonuje się go wtedy, gdy trzeba otworzyć nowe pole częściowe, przejść na głębiej zalegający pokład lub przygotować dalszy etap eksploatacji. Jest to typowe przy rozwoju odkrywki, gdy dotychczasowy obszar robót zbliża się do wyczerpania lub ograniczeń geometrycznych.
Wpływa bezpośrednio, bo tworzy dostęp do nowych partii złoża i pozwala utrzymać ciągłość urabiania oraz transportu. Bez takich robót kopalnia może mieć "wąskie gardło" w przygotowaniu frontu, co obniża wydobycie mimo dostępnego sprzętu.
Zwykle nie, bo "zewnętrzny" odnosi się raczej do położenia lub układu względem odkrywki, a w pytaniu decyduje funkcja: udostępnienie nowych pól z istniejącego wyrobiska w celu zwiększenia/podtrzymania wydobycia. W egzaminie trzymaj się definicji z opisu.
Kluczowe są trzy elementy: z czego (z istniejącego wyrobiska eksploatacyjnego), po co (udostępnić nowe pola lub głębsze pokłady) i jaki efekt (zwiększyć albo podtrzymać zdolność wydobywczą). To wskazuje na "rozszerzający".
Bo "zasadniczy/podstawowy" brzmi jak coś głównego i ważnego, więc działa intuicja językowa. W zadaniach definicyjnych trzeba jednak dopasować nazwę do funkcji technologicznej, a nie do potocznego znaczenia słowa. Pomaga podkreślanie w opisie celu robót.
Rób fiszki typu: nazwa ↔ cel robót ↔ skutek dla eksploatacji. Ćwicz na krótkich opisach: "udostępnia nowe pola", "pogłębia dostęp do pokładu", "utrzymuje wydobycie". Na egzaminie najpierw szukaj w opisie celu i efektu, dopiero potem porównuj odpowiedzi.
info

Około 30% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. bardzo trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Pozostałe określenia nie odnoszą się wprost do tej funkcji rozwoju frontu eksploatacji."

Materiały:

  • Słowniki i podręczniki terminologii górnictwa odkrywkowego używane w kształceniu zawodowym
  • Materiały dydaktyczne szkoły/CKZiU z zakresu robót udostępniających i przygotowawczych w odkrywkach
  • Instrukcje zakładowe i opisy technologii prowadzenia robót udostępniających (jeśli dostępne w pracowni/szkole)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego