KWALIFIKACJA ELE2 - STYCZEŃ 2011

PYTANIE NR 27.
Woltomierz magnetoelektryczny posiada klasa 0.5. Na zakresie pomiarowym UZ = 150 V błąd bezwzględny woltomierza wynosi
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Klasa 0,5 oznacza, że dopuszczalny błąd graniczny wynosi 0,5% wartości końca zakresu (pełnej skali). Dla UZ = 150 V: 0,5% · 150 V = 0,005 · 150 V = 0,75 V. Jest to błąd bezwzględny w woltach.

Pełne wyjaśnienie:

W miernikach analogowych (np. woltomierz magnetoelektryczny) klasa dokładności jest powiązana z tzw. błędem granicznym określanym jako procent wartości końca zakresu (pełnej skali), a nie procent aktualnego wskazania.

Dla klasy 0,5 przyjmuje się więc, że maksymalny dopuszczalny błąd bezwzględny przyrządu na danym zakresie wynosi:

ΔU = (klasa/100) · UZ

Podstawiamy dane z zadania:

  • klasa = 0,5
  • UZ = 150 V

Obliczenie:

  • 0,5% = 0,5/100 = 0,005
  • ΔU = 0,005 · 150 V = 0,75 V

Dlatego poprawna odpowiedź to 0,75 V.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 0,5 V – typowy skutek pomylenia 0,5% z 0,5 V lub wykonania skrótu myślowego bez przeliczenia procentu na ułamek i bez uwzględnienia pełnej skali 150 V.
  • 1,05 V – wynik nie odpowiada 0,5% z 150 V; może wynikać z błędnego przeliczenia procentów albo pomylenia klasy 0,5 z inną klasą.
  • 1,5 V – odpowiadałoby 1% z 150 V, czyli sugeruje podwojenie klasy lub pomylenie wartości procentowej.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w zadaniu pojawia się "klasa X" i "zakres UZ", najpierw zamień % na ułamek dziesiętny, a potem policz błąd od końca zakresu. Na końcu sprawdź sensowność: dla klasy 0,5 błąd powinien być wyraźnie mniejszy niż 1% zakresu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Klasa 0,5 oznacza, że błąd graniczny przyrządu na danym zakresie nie powinien przekroczyć 0,5% wartości końca zakresu (pełnej skali). To nie jest 0,5 V ani 0,5% wskazania, tylko procent maksymalnej wartości danego zakresu.
Użyj zależności: Δ = (klasa/100) · zakres. Najpierw zamień procent na ułamek dziesiętny (np. 0,5% = 0,005), a potem pomnóż przez wartość końca zakresu. Otrzymasz błąd bezwzględny w jednostkach mierzonej wielkości.
W przyrządach analogowych klasa jest powiązana z konstrukcją i mechaniką ustroju oraz podziałką, więc odnosi się do stabilnej wartości: końca zakresu. Dzięki temu dla całego zakresu masz stałą granicę błędu w jednostkach (np. V), niezależnie od wskazania.
Błąd bezwzględny to różnica między wartością wskazaną (lub zmierzoną) a wartością rzeczywistą, wyrażona w tych samych jednostkach, np. w woltach. Gdy zadanie pyta o błąd bezwzględny woltomierza, wynikiem ma być liczba w V, nie w %.
Najczęstsze pomyłki to: liczenie procentu od aktualnego wskazania zamiast od końca zakresu, błędne przeliczenie 0,5% (np. jako 0,05 albo 0,5), oraz podanie wyniku w % zamiast w woltach. Pomaga kontrola rzędu wielkości: 0,5% z 150 V to mniej niż 1,5 V.
Nie. To jest maksymalna dopuszczalna granica błędu (wartość bezwzględna), a nie stałe zaniżenie czy zawyżenie. W praktyce błąd może być dodatni lub ujemny i często bywa mniejszy, ale w ocenie przyrządu przyjmuje się właśnie tę granicę.
Przy uruchamianiu i diagnostyce urządzeń elektrycznych zasilających automatykę, czujniki czy układy zabezpieczeń (np. zasilacze, sterowniki, obwody sygnalizacji). Znajomość błędu miernika pomaga ocenić, czy obserwowane odchylenie napięcia jest rzeczywiste, czy mieści się w tolerancji pomiaru.
Błąd bezwzględny podaje się w jednostce (V, A, Ω), a błąd względny zwykle w % (odniesiony do wartości mierzonej). Jeśli w odpowiedziach są wartości w woltach, a pytanie mówi "błąd bezwzględny", to sygnał, że masz policzyć wynik w V.
Idea jest taka sama, ale wartość błędu bezwzględnego zależy od zakresu. Dla każdego zakresu liczysz osobno: Δ = 0,5% · UZ. Im większy zakres, tym większy błąd bezwzględny w jednostkach (np. V), mimo tej samej klasy.
0,5% to połowa 1%. Najpierw policz 1% z 150 V: to 1,5 V (bo 150/100). Potem weź połowę: 0,75 V. Taki skrót jest szybki i zmniejsza ryzyko błędu z przesuwaniem przecinka przy zamianie procentów na ułamek.
info

Około 57% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Klasa 0,5 oznacza, że dopuszczalny błąd graniczny wynosi 0,5% wartości końca zakresu (pełnej skali)."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z metrologii elektrycznej (dział: klasy dokładności przyrządów analogowych)
  • Notatki z zajęć z miernictwa: błąd graniczny, błąd bezwzględny i względny
  • Zadania rachunkowe: obliczanie błędów mierników dla różnych klas i zakresów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego