KWALIFIKACJA INF1 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 33.
Współczynnik efektywnej mocy promieniowania ERP (Effective Radiated Power) dla nadajnika o mocy 100 mW, obciążonego bezstratną linią zasilającą zakończoną dipolem półfalowym, wynosi
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
ERP odnosi się do dipola półfalowego, więc dipol ma z definicji 0 dBd. Moc 100 mW to 20 dBm (10·log10(100)=20). Linia bezstratna wnosi 0 dB strat. Z bilansu: ERP = 20 dBm + 0 dBd − 0 dB, czyli 20 dBd.

Pełne wyjaśnienie:

ERP (Effective Radiated Power) to efektywna moc promieniowania wyrażona względem anteny odniesienia. W zapisie dBd punktem odniesienia jest dipol półfalowy, dlatego jego zysk wynosi z definicji 0 dBd. To bardzo ważne, bo ten sam dipol ma jednocześnie ok. 2,15 dB zysku względem promiennika izotropowego, czyli 2,15 dBi – stąd częste pomyłki dBd z dBi.

W zadaniu podano nadajnik o mocy 100 mW oraz bezstratną linię zasilającą. "Bezstratna" oznacza, że straty toru zasilania można przyjąć jako 0 dB. Zatem do obliczenia ERP wystarcza konwersja mocy nadajnika do skali logarytmicznej i dodanie zysku anteny w dBd.

Krok 1: konwersja 100 mW → dBm
Jednostka dBm jest odniesiona do 1 mW. Liczymy:
10·log10(100 mW / 1 mW) = 10·log10(100) = 20 dBm.

Krok 2: bilans mocy dla ERP
W najprostszym ujęciu: ERP = P[dBm] + zysk anteny[dBd] − straty toru[dB].
Tu: P = 20 dBm, zysk dipola = 0 dBd, straty linii = 0 dB, więc:
ERP = 20 + 0 − 0 = 20 dBd.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 10 dBd zwykle wynika z błędnego przeliczenia 100 mW jako 10 dBm (to byłoby prawdziwe dla 10 mW) albo z nieuprawnionego "odjęcia" 10 dB bez podanych strat.
  • 30 dBd sugeruje dodanie dodatkowych 10 dB zysku, którego w treści nie ma (dipol ma 0 dBd, a linia jest bezstratna), albo pomylenie poziomów mocy w dB.
  • 40 dBd to typowy efekt podwojenia wyniku (np. potraktowania 100 mW jak 10 W w skali dB) lub skrajnie błędnej konwersji mW→dBm.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze najpierw ustal, do czego odnosi się jednostka (dBd czy dBi). Jeśli w treści jest dipol półfalowy i wynik ma być w dBd, jego zysk przyjmujesz jako 0 dBd, a nie 2,15.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
ERP (Effective Radiated Power) to efektywna moc promieniowania zestawu nadajnik + tor zasilania + antena. Wartość ERP podaje się względem anteny odniesienia. Gdy używasz jednostki dBd, odniesieniem jest dipol półfalowy.
dBd to decybele względem dipola półfalowego, a dBi to decybele względem promiennika izotropowego. Dipol ma 0 dBd, ale ok. 2,15 dBi. Pomylenie tych jednostek to jeden z najczęstszych błędów na egzaminie.
dBm liczy się względem 1 mW: 10·log10(P/1 mW). Dla 100 mW: 10·log10(100)=20, więc 100 mW = 20 dBm. Warto zapamiętać też punkty: 1 mW=0 dBm, 10 mW=10 dBm, 100 mW=20 dBm.
Stosuje się bilans w dB: ERP[dB] = Pnadajnika[dBm] + zysk[dBd] − straty[dB]. Straty obejmują kabel, złącza i inne elementy toru. Jeśli linia jest bezstratna, przyjmujesz 0 dB, więc wynik zależy tylko od mocy i zysku anteny.
Bo dBd jest z definicji odniesione do dipola półfalowego. Oznacza to, że porównując dowolną antenę do dipola, dipol stanowi punkt "zero". W innej skali (dBi) ten sam dipol ma dodatni zysk, dlatego trzeba zawsze sprawdzić, jakiej skali użyto.
W zadaniach obliczeniowych "bezstratna" oznacza, że w obliczeniach przyjmujesz 0 dB tłumienia. W praktyce każdy kabel ma straty, ale mogą być pomijane, jeśli są małe lub gdy zadanie ma sprawdzić tylko konwersję mocy i rozumienie zysku anteny.
Najczęściej: mylenie dBd z dBi (wstawienie 2,15 zamiast 0), zła konwersja mW→dBm (np. uznanie 100 mW za 10 dBm), oraz pomijanie strat albo dopisywanie strat "z głowy", mimo że w treści podano linię bezstratną.
ERP przydaje się przy porównywaniu konfiguracji antenowych i ocenie "ile realnie promieniuje" system. W praktyce pomaga przewidywać zasięg, planować rozmieszczenie urządzeń radiowych i oceniać wpływ doboru anteny oraz okablowania na osiągi łącza.
Tak, ale tylko w szczególnym przypadku: gdy zysk anteny w dBd wynosi 0 (np. dipol jako odniesienie) i nie ma strat w torze (0 dB). Wtedy ERP w dBd "wychodzi" liczbowo jak moc w dBm. Gdy są straty lub inna antena, wartości się różnią.
Najprościej po jednostkach i antenie odniesienia. ERP zwykle podaje się względem dipola (dBd), a EIRP względem izotropu (dBi). Jeśli w treści jest dipol półfalowy i wynik ma być w dBd, to jest to klasyczne zadanie na ERP.
info

Około 46% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Według specjalistów z branży: "ERP odnosi się do dipola półfalowego, więc dipol ma z definicji 0 dBd."

Źródła:

  • Wikipedia (EN): "Effective radiated power" – definicja ERP i odniesienia, https://en.wikipedia.org/wiki/Effective_radiated_power (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (EN): "Decibel" – zasady zapisu i działań na wielkościach w dB, https://en.wikipedia.org/wiki/Decibel (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (EN): "dBm" – definicja dBm i przeliczanie mocy względem 1 mW, https://en.wikipedia.org/wiki/DBm (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręczniki/rozdziały o jednostkach dB, dBm, dBi, dBd oraz bilansie mocy toru radiowego
  • Tablice i ćwiczenia z konwersji mocy (mW↔dBm) i dodawania wielkości w dB
  • Materiały szkoleniowe z podstaw techniki antenowej (dipol półfalowy, zysk anteny, charakterystyka promieniowania)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego