Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA ELM6 - CZERWIEC 2017



PYTANIE NR 29.
Wyjście bramki logicznej przedstawionej na schemacie ma stan wysoki, jeżeli wejścia mają stany
Ilustracja przedstawia schemat bramki logicznej OR z dwoma wejściami oznaczonymi jako 'a' i 'b' oraz jednym wyjściem
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Bramka NOR realizuje negację sumy logicznej.
Wyjście ma stan wysoki tylko wtedy, gdy na żadnym wejściu nie ma "1", czyli gdy a=0 i b=0. Jeśli choć jedno wejście jest w stanie wysokim, suma OR jest równa 1, a po negacji na wyjściu pojawia się stan niski.

Pełne wyjaśnienie:

Na schemacie pokazano bramkę o kształcie typowym dla OR (wklęsła krawędź po stronie wejść) oraz z kółkiem negacji na wyjściu. Taki zapis oznacza bramkę NOR, czyli negację sumy logicznej (NOT(OR)).

Własność kluczowa bramki NOR jest następująca: na wyjściu pojawia się stan wysoki tylko wtedy, gdy wszystkie wejścia są w stanie niskim. Dla dwóch wejść oznacza to jeden jedyny przypadek, w którym f=1: gdy a=0 i b=0.

Dlaczego pozostałe kombinacje są niepoprawne?

  • Gdy a=0, b=1 lub a=1, b=0, to operacja OR daje wynik 1 (bo wystarczy co najmniej jedna "1"), a po negacji otrzymujemy 0 na wyjściu NOR.
  • Gdy a=1, b=1, OR również daje 1, więc po negacji wyjście pozostaje w stanie niskim.

Typową pułapką jest pomylenie NOR z NAND. NAND (negacja iloczynu) ma inne kryterium: wyjście jest wysokie, gdy co najmniej jedno wejście jest niskie. W NOR warunek jest ostrzejszy: wszystkie wejścia muszą być niskie. Warto więc zawsze szukać w symbolu dwóch rzeczy naraz: kształtu bazowej bramki (OR) oraz "bąbelka" negacji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest bramka NOR i co robi w układzie cyfrowym?
Bramka NOR to negacja sumy logicznej: wykonuje OR na wejściach, a potem odwraca wynik. Oznacza to, że na wyjściu pojawia się "1" tylko wtedy, gdy wszystkie wejścia są "0". W każdym innym przypadku (gdy przynajmniej jedno wejście ma "1") wyjście ma stan niski.
Jak rozpoznać bramkę NOR na schemacie logicznym?
Najprościej szukać dwóch cech: kształtu bramki OR (wklęsła, łukowata krawędź po stronie wejść) oraz małego kółka na wyjściu. Kółko oznacza negację. OR + negacja na wyjściu = NOR. Pominięcie kółka prowadzi do błędnej interpretacji jako OR.
Dlaczego bramka NOR ma stan wysoki tylko dla a=0 i b=0?
Wynika to bezpośrednio z definicji NOR = NOT(OR). OR daje "1", gdy przynajmniej jedno wejście jest "1". Jedyny przypadek, gdy OR daje "0", to sytuacja, gdy wszystkie wejścia są "0". Po negacji dostajemy wtedy "1" na wyjściu, a w pozostałych przypadkach "0".
Jaka jest tablica prawdy bramki NOR dla dwóch wejść?
Dla dwóch wejść (a, b) tylko kombinacja (0, 0) daje na wyjściu 1. Kombinacje (0, 1), (1, 0) oraz (1, 1) dają 0. To dobra rzecz do zapamiętania na egzamin: NOR to "jedynka tylko przy samych zerach".
Czy bramkę NOR da się pomylić z bramką NAND i dlaczego?
Tak, bo obie bramki są "z negacją" i łatwo skupić się na kółku, zapominając o kształcie bazowej bramki. NAND to AND z negacją (prosta krawędź wejściowa jak w AND), a NOR to OR z negacją (wklęsła krawędź wejściowa jak w OR). Różnią się też warunkiem stanu wysokiego na wyjściu.
Jakie są typowe zastosowania bramki NOR w mechatronice?
W praktyce bramki NOR mogą służyć do wykrywania sytuacji "brak sygnałów" (gdy wszystkie wejścia są 0), do tworzenia prostych blokad logicznych i zależności sterowania oraz jako element budulcowy większych funkcji logicznych. Spotyka się je w modułach elektroniki cyfrowej i w logice sterowników.
Co oznacza kółko (bąbelek) na wyjściu symbolu bramki?
Kółko na wyjściu oznacza negację logiczną, czyli odwrócenie stanu: 0 staje się 1, a 1 staje się 0. Dlatego bramka wyglądająca jak OR z kółkiem na wyjściu nie jest OR, tylko NOR. Ta sama zasada działa dla AND z kółkiem (wtedy mamy NAND).
Jak szybko odpowiedzieć na egzaminie, gdy widzę symbol NOR?
Zapamiętaj regułę: "NOR daje 1 tylko wtedy, gdy wszystkie wejścia są 0". Gdy masz dwa wejścia, od razu wiesz, że jedyna para dająca stan wysoki to (0,0). Przy więcej niż dwóch wejściach zasada jest taka sama: wystarczy jedna "1" na dowolnym wejściu, aby wyjście spadło do 0.
Czy bramka NOR jest funkcjonalnie pełna i co to znaczy?
Tak, bramka NOR jest funkcjonalnie pełna, czyli z samych bramek NOR można zbudować dowolną funkcję logiczną (a więc także AND, OR, NOT i bardziej złożone układy). W praktyce oznacza to, że projektant może realizować różne zależności logiczne, mając do dyspozycji tylko jeden typ bramki.
Jakie błędy najczęściej popełnia się przy tablicach prawdy NOR?
Najczęstsze błędy to: pominięcie negacji (traktowanie NOR jak OR), przeniesienie zasady z NAND (myśl "wystarczy jedno 0"), oraz nieuwzględnienie, że dla NOR stan wysoki jest wyjątkowy i występuje tylko w jednym wierszu tablicy prawdy. Pomaga rysowanie mini-tabeli 4 przypadków.
info

Około 59% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Bramka NOR realizuje negację sumy logicznej.Wyjście ma stan wysoki tylko wtedy, gdy na żadnym wejściu nie ma "1", czyli gdy a=0 i b=0."

Źródła:

  • Texas Instruments, "SN74LS02 Quadruple 2-Input Positive-NOR Gates" (datasheet), tabela funkcji logicznej i opis działania bramki NOR, https://www.ti.com/lit/ds/symlink/sn74ls02.pdf - dostęp 2026-02-27
  • Nexperia, "74HC02; 74HCT02 Quad 2-input NOR gate" (datasheet), funkcja logiczna i tabela prawdy, https://assets.nexperia.com/documents/data-sheet/74HC_HCT02.pdf - dostęp 2026-02-27
  • All About Circuits, "NOR Gate" (opis działania i tablica prawdy), https://www.allaboutcircuits.com/textbook/digital/chpt-3/nor-gates/ - dostęp 2026-02-27

Materiały:

  • Karty katalogowe układów scalonych zawierających bramki NOR (np. 74HC02, 74LS02, CD4001) – opis funkcji i tablice prawdy
  • Podręczniki/kompendia z podstaw elektroniki cyfrowej: bramki logiczne i tablice prawdy
  • Ćwiczenia: rysowanie tablic prawdy i rozpoznawanie symboli bramek na schematach
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego